Nhắc đến Jollibee thì không thể đề cập tới vị tỷ phú đứng sau nó là ông Tony Tan Caktiong – nhà sáng lập và Chủ tịch hiện thời của tập đoàn này với những bước đi chiến lược giúp doanh nghiệp trở thành thương hiệu toàn cầu.

Được biết, doanh nghiệp đến từ Phillippines từng vấp phải sự cạnh tranh rất lớn đến từ tập đoàn McDonald’s – thương hiệu đồ ăn nhanh hàng đầu tại Mỹ. Vậy thì lý do giúp Jollibee đánh bật đối thủ và mang lại doanh thu khổng lồ?

Nếu như những người bình thường thì không ai dám đối đầu với gã khổng lồ đến từ Mỹ nhưng  Tan Caktiong thì khác, ông nhìn thấy đây là cơ hội. Ông cùng với người em trai Ernesto Tanmantiong và các cộng sự miệt mài làm việc, phân tích SWOT về điểm mạnh, điểm yếu của chúng tôi và những lỗ hổng là gì, anh ấy cũng đánh giá điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và mối đe dọa của đối thủ.

Jollibee đã nhìn ra được một điều mà thương hiệu đồ ăn từ Mỹ không thể cạnh tranh: Hương vị. Người Philippines có xu hướng ưa thích hương vị ngọt ngào và cay hơn và thật khó để McDonald’s có thể kết hợp với điều đó mà khiến hương vị Mỹ mang tính biểu tượng giúp họ trở nên nổi tiếng bị pha tạp.

Sau khi rút ra được điều đó, ông Tony Tan mạnh dạn đem đến cho khách hàng món Chickenjoy (món gà giòn vui vẻ) thực sự (món gà rán cốt lõi của công ty). Điều này đã giúp doanh nghiệp của ông vươn lên đứng đầu thị trường trong nước sau khi đã nhượng quyền thương hiệu và nhân rộng chi nhánh ra khắp đất nước từ năm 1979. Thời kỳ phát triển mạnh mẽ nhất của công ty bắt đầu từ những năm cuối của thập niên 80.

Doanh thu của Jollibee tăng gấp 2 lần trong giai đoạn 1987-1989. Thành tích này xuất hiện lần thứ hai trong năm 1991 và mức tăng trưởng kỷ lục lên đến 300% được ghi nhận vào năm 1996.

Đây quả là sự tăng trưởng đáng kinh ngạc bởi xuất phát điểm của Jollibee chỉ là một cửa hàng kem quy mô nhỏ ra đời vào năm 1975. Chỉ trong vòng chưa đến 10 năm, một doanh nghiệp nội địa của Philipines đã hiên ngang cạnh tranh với một thương hiệu lớn đến từ nước ngoài và chiếm trọn miếng bánh thị phần đồ ăn nhanh.

Con đường trở thành thương hiệu toàn cầu

Với một người có tham vọng lớn như Tony Tan thì không thể quanh quẩn mãi với thị trường trong nước được. Do đó, Jollibee bắt đầu thực hiện chiến lược kinh doanh tại các thị trường quốc tế từ năm 1987. Brunei chính là điểm đến đầu tiên hiện thực hóa cho tham vọng của doanh nghiệp này.

Tính đến năm 1995, công ty này đã có sự hiện diện rộng khắp khi có mặt tại một loạt các địa điểm như đảo Guam, Dubai, Kuwait và Ả Rập Saudi. Jollibee gia nhập thị trường Mỹ từ năm 1998 và gần đây, thương hiệu cũng chính thức xuất hiện tại Qatar, Singapore, Bahrain, Italia và cả Anh.

Cửa hàng Jollibee đầu tiên được mở tại Việt Nam vào năm 1996. Tháng 12/2011, tập đoàn đã sở hữu 2 thương hiệu F&B Việt Nam chuyên về kinh doanh nhà hàng và cà phê là Highlands Coffee và Phở 24.

Vào hồi tháng 6, doanh nhân người Philipines từng úp mở dự định chi 12,2 tỷ peso (242 triệu USD) trong năm 2021 – khoản chi theo năm lớn nhất từ trước đến nay – để đẩy nhanh việc mở rộng các cửa hàng ở Philippines và thị trường nước ngoài trong bối cảnh doanh thu phục hồi.

Doanh nghiệp này thể hiện sự coi trọng với thị trường tỷ dân Trung Quốc khi mua lại 15% cổ phần còn lại của chuỗi cửa hàng đồ ăn Tim Ho Wan từ đối tác Titan Dining LP với giá 71,6 triệu đô la Singapore (52,7 triệu USD). Qua đó năm toàn quyền kiểm Tim Ho Wan với 53 cửa hàng – hầu hết là các cửa hàng được nhượng quyền.

Jollibee cho biết họ có kế hoạch mở rộng sự xuất hiện Tim Ho Wan tại Trung Quốc, trong vòng 4 năm tới với dự định mở 100 cửa hàng. Hiện tại có 3 cửa hàng Tim Ho Wan ở Thượng Hải.

Jollibee làm ăn ra sao tại Việt Nam?

Sau 16 năm tiến vào thị trường Việt Nam, công ty Philippines vẫn còn lỗ lũy kế 63 tỷ đồng, trong khi quy mô vốn điều lệ chỉ 409 tỷ. Năm 2019, công ty cũng báo lỗ 10 tỷ đồng.

Năm 2017, Jollibee từng có có kế hoạch mở rộng lên 300 cửa hàng tại Việt Nam trong vòng ba năm, theo Inside Retail Asia.

Trong dài hạn, mặc dù vẫn còn ý định mua lại các thương hiệu nhưng doanh nghiệp Philippines vẫn sẽ tập trung vào thương hiệu lớn như Highlands Coffee và Phở 24. Còn thương hiệu đồ ăn chính Jollibee hiện đã có hơn 100 cửa hàng trên cả nước.

Về kế hoạch với chuỗi Highlands, doanh nghiệp dự tính 100 cửa hàng Highlands Coffee, chủ yếu phục vụ cho thị trường Việt Nam.

Được thành lập tại Việt Nam vào năm 1999, Highlands Coffee là chuỗi cà phê lớn thứ ba của Việt Nam, với hơn 341 cửa hàng.

Highlands Coffee hiện là doanh nghiệp có tốc độ phát triển ổn nhất tập đoàn Jollibee, với số cửa hàng liên tục mở rộng và có lãi. Trước dịch bệnh, các cửa hàng mới đã tạo lợi nhuận rất cao so với vốn đầu tư.

Theo giám đốc tài chính Ysmael Baysa, công ty cũng có ý định niêm yết Highlands Coffee tại Việt Nam vào cuối năm nay.

Bài viết Hành trình trở thành thương hiệu toàn cầu của doanh nghiệp sở hữu Highlands Coffee đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Giới phân tích cho rằng hầu hết doanh nghiệp tỉ đô la của Việt Nam hôm nay, bao gồm cả những doanh nghiệp đã niêm yết hoặc nằm ngoài sàn chứng khoán, đều đã trải qua chặng đường đầy gian nan và thách thức. Bên cạnh mục tiêu niêm yết trên sàn chứng khoán để minh bạch, công khai tài chính, hiệu quả kinh doanh thì một mong muốn lớn hơn của cộng đồng kinh doanh đó là ý chí vươn lên, nỗ lực không ngừng tìm những động lực phát triển mới, từ đó có thể kỳ vọng thế hệ doanh nghiệp tỉ đô la sẽ tiếp tục đưa những thương hiệu Việt vươn xa trên thị trường quốc tế.

Trong Đề án tái cấu trúc thị trường chứng khoán và thị trường bảo hiểm đến năm 2020 và định hướng đến năm 2025 được Thủ tướng phê duyệt vào đầu năm 2019, quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán Việt Nam năm 2020 phải đạt mốc bằng 100% GDP (hiện nay tỷ lệ này bằng 80% GDP).

Mục tiêu trên phụ thuộc vào hai yếu tố: giá cổ phiếu và số lượng cổ phiếu niêm yết trên sàn. Nhưng để khối doanh nghiệp đáp ứng bằng 20% GDP còn lại chuyển lên sàn chứng khoán vẫn là một bài toán khó. Trong đó, các doanh nghiệp theo mô hình quản trị gia đình vẫn là những đơn vị có lý do để “cố thủ” lâu nhất.

Duy trì sự tiến hóa theo trục dọc

Loại trừ những doanh nghiệp nhà nước sau cổ phần hóa và các ngân hàng thương mại có “deadlines” (thời hạn) lên sàn thì nhiều doanh nghiệp tư nhân lớn vẫn đang chưa mặn mà trong việc lên sàn. Có thể kể đến những doanh nghiệp có quy mô vốn lớn, thậm chí được định giá lên đến hàng tỉ đô như Tân Hiệp Phát, Tập đoàn IPP, Trung Thủy Group, Ba Huân, Bitis…

Hầu như trong số họ, không nhiều doanh nghiệp có nhu cầu huy động vốn trên sàn vì lượng tiền mặt được tích lũy khá dày. Với mô hình quản trị xoay quanh trục dọc của gia đình thì việc lên sàn chứng khoán có thể khiến họ sợ về việc “phân nhánh” quyền kiểm soát. Hay những giá trị văn hóa, bí kíp kinh doanh có thể bị pha loãng sẽ dẫn đến rủi ro cho doanh nghiệp.

Câu chuyện lùm xùm của Công ty Ba Huân và Quỹ đầu tư Vinacapital cách đây hai năm là một trường hợp cho thấy doanh nghiệp khối này chưa sẵn sàng với thị trường vốn. Dù với mô hình hợp tác nào cũng khiến họ nảy sinh tâm lý lo sợ về việc “mất cơ đồ” sau nhiều năm gầy dựng. Với trường hợp của Ba Huân có lẽ việc lên sàn sẽ tương đối phức tạp đối với họ.

Không phải việc thu mình lại sau khi thử tiếp cận vốn từ các nhà đầu tư như Ba Huân, có nhiều doanh nghiệp chỉ cần đề cập đến việc niêm yết đã khẳng định ngay là “không có nhu cầu”. Trường hợp này có thể kể đến Công ty Nệm cao su Kymdan hay Công ty TNHH sản xuất Hàng tiêu dùng Bình Tiên (Biti’s).

Ông Nguyễn Hữu Trí, Chủ tịch Công ty Nệm cao su Kymdan, từng cho rằng có không ít đối tác nước ngoài, sản xuất cũng có, đầu tư tài chính cũng có, đặt vấn đề hợp tác làm ăn, góp vốn, nhưng ông đều từ chối. Kế hoạch lên sàn cũng không được xây dựng dù rằng công ty nhận  thức được việc hiệu quả về quản trị khi niêm yết.

Lý do không niêm yết của Kymdan rất đơn giản, bí quyết công thức sản xuất nệm cao su được cha ông Trí phát minh và đăng ký bản quyền cả trong và ngoài nước. Công thức ấy là tài sản gia truyền của gia đình, ông Trí không muốn chia sẻ nó với bất kỳ người ngoài, đối tác nào. Cho đến giờ, Kymdan vẫn không niêm yết.

Trong khi đó, bà Lai Khiêm, Phó tổng giám đốc Biti’s, cũng nhìn nhận việc lên sàn không được doanh nghiệp tính đến, việc kêu gọi góp vốn đầu tư cũng vậy, dù có nhiều nhà đầu tư đặt vấn đề. Tính chất sản phẩm của doanh nghiệp cũng chỉ hướng đến việc bắt tay với các nhà sản xuất khác để tìm hiểu quy trình công nghệ chứ không có nhu cầu mở rộng về quy mô vốn.

Việc ẩn mình của các doanh nghiệp gia đình khiến cho việc tìm hiểu về lớp lang tài chính hay quản trị của họ trở nên khó khăn hơn. Hai năm trước quyển sách “Competing with giants” của ái nữ nhà Tân Hiệp Phát xuất bản cũng đã tiết lộ chi tiết doanh nghiệp này được tập đoàn lớn ở Mỹ đặt vấn đề mua bán với mức định giá 2,5 tỉ đô la. Đây có thể là thông tin duy nhất về quy mô doanh nghiệp mà nhà đầu tư có thể tiếp cận được.

Vì là công ty chưa niêm yết nên nhiều nhà đầu tư tò mò kiểm chứng thông tin cũng trở nên khó khăn. Bởi những thông tin về báo cáo tài chính dường như bị “khóa chặt”. Tân Hiệp Phát là công ty dạng gia đình với cổ đông chính là vợ chồng ông Trần Quí Thanh và hai cô con gái.

Trong khi thành viên ban lãnh đạo Tân Hiệp Phát chi tiền đầu tư trên sàn rất nhiều, thậm chí đã xuất hiện các giao dịch lớn, nhưng việc niêm yết doanh nghiệp vẫn chưa bao giờ được đề cập.

Vận hành chéo hệ sinh thái tỉ đô la

Không hoàn toàn ẩn mình như các doanh nghiệp gia đình kể trên, trên thương trường Việt Nam cũng có nhiều doanh nghiệp vận hành dưới hai nửa bức tranh sáng – tối với mô hình Holdings. Không lên sàn nhưng xây dựng cho mình một hệ sinh thái tỉ đô với những công ty cổ phần có quan hệ sở hữu chồng chéo. Ở dạng thức này có thể kể đến các tập đoàn như Vạn Thịnh Phát, Liên Thái Bình Dương, Trung Thủy Group…

Với Tập đoàn Vạn Thịnh Phát, giới đầu tư xem như một đế chế bí ẩn của gia tộc họ Trương. Vạn Thịnh Phát được sở hữu và điều hành bởi bà Trương Mỹ Lan cùng chồng là ông Eric Chu Nap Kee, một doanh nhân trong lĩnh vực bất động sản tại Hong Kong. Dù không niêm yết nhưng quy mô của doanh nghiệp này được đánh giá rất lớn thông quả “giỏ hàng” dự án bất động sản tỉ đô, án ngự ở hầu hết các khu đất vàng ở trung tâm TP.HCM.

Ngoài quy mô tài sản, tập đoàn này là trung tâm của một loạt công ty có sở hữu chồng chéo phức tạp. Một trong những đặc điểm chung hiếm hoi của các công ty trong hệ thống Vạn Thịnh Phát là hầu hết đều có quy mô vốn điều lệ rất lớn, từ vài ngàn đến vài chục ngàn tỉ đồng.

Các công ty trong hệ thống Vạn Thịnh Phát không sở hữu tên gọi hay nhận diện chung, cũng như không có sự sở hữu tập trung mà sở hữu chéo lẫn nhau tương đối phức tạp. Nhiều người vì các công ty có liên quan trong hệ thống của tập đoàn này gần như là những “quản gia” đảm trách việc “đi chợ” và cai quản các dự án.

Hay với tập đoàn IPP, nhà phân phối nhiều hàng hiệu nhất tại Việt Nam, tập đoàn này cũng là công ty tư nhân lớn nhất hoạt động trong lĩnh vực dịch vụ hàng không với các cửa hàng miễn thuế.

Hệ sinh thái của tập đoàn này gồm 7 công ty thành viên và 18 công ty liên kết, vận hành xoay quanh 4 thành viên của gia đình doanh nhân. Trong đó, ông Hạnh Nguyễn, giữ ghế Chủ tịch HĐTV; vợ ông là bà Lê Hồng Thủy Tiên đảm nhiệm vai trò tổng giám đốc điều hành và 2 người con trai Louis Nguyễn và Phillip Nguyễn giữ vị trí phó tổng giám đốc.

Dù không công bố doanh thu hợp nhất, tuy nhiên vì thực hiện nhiều thương vụ đầu tư nên kết quả kinh doanh của một công ty con vẫn được cởi mở. Tính đến cuối năm 2018, IPP Group cho biết tập đoàn đã đầu tư hơn 500 triệu đô la thông qua 30 dự án lớn, nhỏ tại Việt Nam. Trong đó đáng kể nhất vẫn là sự gia tăng ảnh hưởng trong lĩnh vực hàng không với Công ty cổ phần Dịch vụ hàng không sân bay Tân Sơn Nhất (Sasco). Công ty này cũng đem lại doanh thu đều đặn trên 2.000 tỉ đồng mỗi năm cho IPP.

Đây chỉ là những doanh nghiệp có quy mô lớn, vận hành xoay quanh việc nâng đỡ lẫn nhau trong hệ sinh thái của riêng mình. Có thể việc lên sàn không mang nhiều ý nghĩa về vốn lẫn quản trị đối với họ. Hiện nay vẫn còn nhiều doanh nghiệp tương tự như vậy ẩn mình dưới sàn với khối tài sản khổng lồ.

Lên sàn không nhiều ý nghĩa?

Niêm yết hay không niêm yết vẫn là câu hỏi khiến nhiều doanh nghiệp tư nhân quy mô nhỏ đắn đo. Tuy vậy với những doanh nghiệp gia đình có bề dày kinh doanh thì triết lý kinh doanh, văn hóa doanh nghiệp, khả năng ra quyết định vẫn là yếu tố được đặt lên hàng đầu. Vấn đề lên sàn với họ có lẽ không còn quan trọng bằng việc duy trì sự ổn định.

Rõ ràng, niêm yết là một bước tiến chiến lược đối với doanh nghiệp, giúp gia tăng uy tín, vốn dài hạn và tạo tính thanh khoản cho cổ phiếu. Tuy nhiên, đối với doanh nghiệp được xây dựng trên nền tảng văn hóa “gia đình trị” có thể gặp nhiều khó khăn khi niêm yết, khi họ phải chấp nhận thay đổi sang văn hóa quản trị đa dạng hướng tới sự minh bạch khi có sự tham gia của các cổ đông bên ngoài.

Ông Bùi Tuấn Minh, Phó tổng giám đốc phụ trách doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp gia đình của Công ty Deloitte Việt Nam, cho rằng doanh nghiệp tư nhân sở hữu bởi một số ít cổ đông hay của gia đình, ít bị áp lực giám sát, yêu cầu minh bạch theo quản trị (ví dụ chế độ báo cáo, sổ sách kế toán tài chính), loại được khả năng bị thâu tóm, và tăng tốc độ của việc đưa quyết định.

Đồng quan điểm, ông Phan Dũng Khánh, Giám Đốc Tư vấn đầu tư Công ty chứng khoán MayBank KimEng cho biết, việc lên sàn có thể ảnh hưởng đến quyền lợi của người lãnh đạo, khó kiểm soát công ty hơn do nhiều cổ đông có tiếng nói hơn trước. Doanh nghiệp phải tuân thủ nhiều nguyên tắc và quy định hơn nên nhiều thông tin hoặc bí mật kinh doanh đôi khi không được phép nắm giữ hoặc che dấu vì có thể sai phạm vì giao dịch nội gián.

Do đó, các doanh nghiệp đứng trước bài toán phải phát triển mở rộng, cần phải cân nhắc kỹ càng những rủi ro và thách thức để đưa ra lựa chọn chiến lược tối ưu và phù hợp với tầm nhìn phát triển dài hạn và văn hóa của doanh nghiệp mình. Với doanh nghiệp gia đình họ có “thành trì” để bảo vệ và việc “phân nhánh” quản trị, pha loãng văn hóa doanh nghiệp có thể là điều khó chấp nhận.

Theo V. Dũng/TBKTSG Online 

Link bài gốc: https://www.thesaigontimes.vn/304397/khi-cac-de-che-ti-do-la-nam-ngoai-san-chung-khoan.html

Bài viết Khi các ‘đế chế’ tỉ đô la nằm ngoài sàn chứng khoán đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Đất không bao giờ là đủ

Danh sách tỷ phú USD tại Việt Nam được quốc tế thừa nhận không nhiều.

Nếu theo danh sách của Forbes công bố tháng 3 năm nay (định kỳ hàng năm) thì có 5 gương mặt được nhắc tới, gồm ông Phạm Nhật Vượng (ông chủ Vingroup), bà Nguyễn Thị Phương Thảo (CEO của Vietjet Air), ông Trần Bá Dương (Chủ tịch Thaco), ông Nguyễn Đăng Quang (Chủ tịch Masan) và ông Hồ Hùng Anh (Chủ tịch Techcombank).

Còn theo danh sách cập nhật tài sản tức thời (realtime) cũng của tờ báo này cùng thời điểm, thì số tỷ phú USD của Việt Nam có thêm ông Trần Đình Long (Chủ tịch Tập đoàn Hòa Phát). Tuy nhiên, sang đến tháng 10/2019, ông Trần Đình Long đã không còn trong danh sách của Forbes.

Nếu tính đầy đủ 6 tỷ phú USD (gồm cả ông Trần Đình Long), thì có thể thấy ít nhất 2 gương mặt làm nên “cơ đồ” không dính gì tới đất, gồm ông Hồ Hùng Anh và ông Nguyễn Đăng Quang.

Trong 4 gương mặt còn lại thì ông Phạm Nhật Vượng quá nổi tiếng với đất, các đại đô thị tại Hà Nội và TP.HCM hay các trung tâm thương mại lớn ở hầu hết các tỉnh, thành phố đều mang thương hiệu Vingroup.

Bà Nguyễn Thị Phương Thảo, nổi tiếng với hãng hàng không thế hệ mới Vietjet mà việc lập hãng bay này là câu chuyện đầy ly kỳ với người ngoài cuộc, hoặc rất nổi bật trong lĩnh vực tài chính với Ngân hàng HDBank (vai trò Phó chủ tịch). HDBank đưa “madam Thảo” có thêm danh hiệu “nữ hoàng mua sắm”, bởi đây là ngân hàng giữ kỷ lục về số thương vụ mua lại và bán vốn chiến lược, có thể kể tới vụ mua lại Công ty tài chính SGVF để sau đó bán chiến lược cho đối tác Nhật Bản để tạo thành HDSaison – Công ty tài chính trong top 3 thị trường; hay như thương vụ mua lại DaiA Bank khi thị trường tài chính đang khó khăn năm 2013, giúp HDBank nhanh chóng từ vị trí ngân hàng nhỏ lọt vào Top 8 ngân hàng cổ phần Việt Nam sau 5 năm, tới đây nữa là thương vụ mua lại PGBank (đang tiến hành những khâu cuối cùng), và rất có thể là DongA Bank – 2 ngân hàng thuộc diện yếu kém của ngành ngân hàng Việt Nam.

Nói dài dòng một chút về kinh doanh của bà Thảo, để tôn vinh người phụ nữ duy nhất trong danh sách tỷ phú Việt Nam, bà Thảo cũng là tỷ phú tự thân (tự làm lên sự nghiệp) đầu tiên tại Đông Nam Á.

Nhưng dù vậy vẫn phải khẳng định rằng, bà Thảo là “đại gia” trên lĩnh vực bất động sản, bà nổi danh rất sớm ở lĩnh vực này khi mua lại Furama Resort Danang từ năm 2005, resort đẹp nhất Đà Nẵng thời điểm bấy giờ. Bên cạnh đó còn nhiều thương hiệu bất động sản khác như Phú Long, Nhật Minh…

Ông Trần Đình Long và ông Trần Bá Dương, 2 tỷ phú họ Trần có điểm chung là xuất phát từ nghề cơ khí và trong quá trình xây dựng sự nghiệp đều có dính một chút tới bất động sản.

Nói về ông Trần Đình Long, thời điểm này có thể ông đang lo lắng về giá thép giảm khá mạnh khi mà Tổ hợp thép Dung Quất đang vào giai đoạn vận hành ổn thỏa.

Có một tổ hợp thép, từng là mơ ước của nhiều thế hệ kỹ sư Việt Nam những năm 80 của thế kỷ trước khi công nghiệp nặng được xác định là hướng ưu tiên. Việt Nam từng rất vất vả để có tổ hợp Thép Thái Nguyên trong quá khứ, và giờ đây, ông Long làm điều đó nhẹ nhàng hơn. Hòa Phát cũng kinh doanh bất động sản, không lớn, nhưng đủ nổi tiếng với 2 khu chung cư Mandarin Garden 1 và 2 tại Hà Nội, ngoài ra còn một số chung cư khác mang thương hiệu Hòa Phát.

Quy mô bất động sản của ông Trần Đình Long chắc còn xa mới bằng Khu đô thị Đại Quang Minh tại TP.HCM có liên quan tới ông Trần Bá Dương. Nhưng với ông Dương, sản xuất cơ khí – ô tô mới là niềm đam mê và tự hào. Điểm cần nói nửa là ngành cơ khí Việt Nam giờ đây không chỉ có Thaco, TCMotor (đại bản doanh sản xuất tại Ninh Bình) là 2 nhà lắp ráp sản xuất ô tô Việt Nam trụ lại thị trường sau hơn 20 năm, mà còn có thêm Vinfast của ông Phạm Nhật Vượng. Đây là bộ ba hy vọng của ngành ô tô “made in Vietnam” hay để tế nhị hơn là “make in Vietnam”.

Chuyện kinh doanh của mỗi tỷ phú Việt là câu chuyện dài kỳ, có nhiều đánh giá trái chiều, nhưng chỉ để kể chi tiết và những quyết định thì chắc mỗi doanh nhân cần thêm nhiều cuốn sách hay tự truyện sau này. Lược qua để thấy, “tỷ phú Việt Nam làm giàu từ đất” là không đúng, có thể đó là những tỷ phú tiền Việt hoặc những tỷ phú tiền USD, nhưng chưa được công nhận. Còn để thế giới công nhận, nếu làm về đất cần phải làm rất lớn cỡ ông Phạm Nhật Vượng, còn không thì phải giỏi thêm những ngành khác.

Thấy cơ hội kiếm lời đủ lớn là làm thôi

Nhớ lại các sách kinh điển về kinh tế đều chỉ khá rõ sự thịnh vượng của quốc gia đo bằng khả năng sản xuất ra của cải vật chất. Việt Nam không có các mỏ dầu khí tự nhiên lớn như Trung Đông, không phải là một quốc đảo nhỏ với một vài lợi thế, về rừng về thông thương chẳng hạn, đủ để nuôi tốt vài triệu người. Việt Nam là một nước lớn, với dân số gần 100 triệu người, không có những lợi thế tự nhiên để thịnh vượng, và con đường đó là phải đủ năng lực sản xuất của cải vật chất, có giá trị gia tăng cao.

Đất là nguồn tài nguyên hữu hạn và đáng kể nhất bên cạnh lực lượng lao động của Việt Nam, có những giai đoạn đầu tư vào đất, “xây những công trình, dựng những ước mơ” mang lại lợi nhuận rất lớn. Xây dựng cũng là chỉ tiêu được đo đếm trong GDP, nhưng nói như một chuyên gia kinh tế thì “nếu cả nước này đi buôn đất thì khủng hoảng rất gần”.

Các tỷ phú Việt Nam nói trên, một điểm rất chung hiện nay là hoạt động kinh doanh cốt lõi không chỉ là bất động sản, mà đã chuyển sang công nghệ – chế tạo – dịch vụ. Những lĩnh vực có không gian sinh tồn lớn hơn, quy mô toàn cầu và có thể tạo được đột phá tốt hơn. Nếu giả sử chữ Samsung được thay bằng Vinsmart, nếu Emirates được đổi bởi Vietjet, các sản phẩm Nestlé được thay thế bởi các sản phẩm của Masan… Khi đó, mỗi người Việt ra quốc tế có quyền tự hào rằng Việt Nam có nhiều thứ, trong túi xách, bếp ăn của nhiều người ở nhiều quốc gia.

Nói như thế không có nghĩa là bất động sản là xấu. Bất động sản nếu được làm tốt từ quy hoạch thì các đô thị lớn tại Việt Nam không “lem nhem, ô nhiễm và tắc đường” như hiện nay.

Trong một lần trao đổi với một trong 6 tỷ phú nêu trên của người viết bài này, vị này tâm sự rất thẳng thắn: “Trong mắt người kinh doanh thì chỉ có hợp pháp và bất hợp pháp, nếu thấy một lĩnh vực kinh doanh hợp pháp, có lợi nhuận tốt thì tại sao lại không làm, dù nó là ngân hàng, hàng không, thương mại điện tử hay bất động sản”.

Cũng theo vị này, các tỷ phú Việt Nam toàn thấy tiến sĩ hay cử nhân ngành “lạ hoắc” chả thấy dính gì đến nghề nghiệp đang làm cả, là một ví dụ rất rõ ràng về việc kinh doanh không có gì là kén chọn. “Tinh thần doanh nhân mới là quan trọng, tôi có biết một anh chủ ngân hàng vừa rồi cũng nhiều tin đồn lắm, anh sống khép kín hẳn, tôi thấy tiếc vì đây rõ ràng là doanh nhân giỏi nếu anh mất đi máu lửa kinh doanh thì rất phí”.

Câu chuyện ngắn để mạn đàm về các tỷ phú Việt Nam. Không ai dám dạy các tỷ phú kiếm tiền, nhưng một đất nước có nhiều tỷ phú, sản xuất nhiều của cải vật chất, và an sinh xã hội được đảm bảo là đích ngắn hạn. Sứ mệnh này được giao cho các doanh nhân, bất kể tư nhân hay sở hữu nhà nước. Không chỉ làm cho bản thân, mà lửa kinh doanh cần được nhân lên, lan rộng trong toàn xã hội.

Tài sản của các tỷ phú Việt Nam theo thống kê của Forbes (ngày 3/10/2019)

Ông Phạm Nhật Vượng: 8 tỷ USD (xếp hạng 201 thế giới)

Bà Nguyễn Thị Phương Thảo: 2,6 tỷ USD (xếp hạng 941 thế giới)

Ông Trần Bá Dương và gia đình: 1,7 tỷ USD (xếp hạng 1.397 thế giới)

Ông Hồ Hùng Anh: 1,6 tỷ USD (xếp hạng 1.464 thế giới)

Ông Nguyễn Đăng Quang: 1,3 tỷ USD (xếp hạng 1.791 thế giới)

Theo  Đặng Khôi/ baodautu.vn

Bài viết Chuyện làm ăn của các tỷ phú Việt Nam đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Còn khá trẻ, nhưng vợ chồng chị L.T. (Hà Nội) đã có một số tiền lớn để kinh doanh. Bàn đi tính lại, cả hai quyết định vào Đà Nẵng để mở một quán trà sữa ở ngay vị trí trung tâm đường 2/9.

Nhưng cũng chính vì làm tại vị trí trung tâm mà không tính toán kỹ, chị T. và chồng đã phải trả một cái giá khá đắt.

Tính toán sai lầm nhất khiến chị T. phải chịu mất trắng đó chính là tiền mặt bằng và xây dựng. Cụ thể, theo chị T.: “Miếng đất để mở quán rất khó khăn tôi mới tìm được, nhưng thuê rồi thì mới biết nó lại nằm trong quy hoạch của một vị đại gia. Họ yêu cầu phải xây 4 tầng thì mới được phép thuê và kinh doanh.”

“Đã trót thuê, nhưng xây 4 tầng thì quá sức nên tôi chỉ xây 2 tầng và làm công trình phụ phía trên. Còn lại thì phải kéo dài thời gian và chạy vạy lo lót nhiều chỗ để được tiếp tục kinh doanh. Không chỉ phía chủ nhà, ngay cả phía chính quyền cũng gặp rất nhiều phiền phức và tốn kém”, chị T. nói.

Phát sinh quá nhiều chi phí ngoài dự kiến, khiến tổng số tiền phải bỏ ra để mở quán lên tới hơn 3 tỷ đồng. Trong đó, riêng tiền thuê mặt bằng là 45 triệu đồng/tháng. Nhưng phải ký hợp đồng, đóng tiền cọc và tiền thuê theo năm là 500 triệu đồng.

Tuy không tiết lộ chi tiết, nhưng tiền xây quán cũng rất tốn kém. Tuy nhiên, theo chị T., tiền lo lót để được hoạt động còn gấp 2 – 3 lần con số ấy.

Ngoài ra, để có thể hoạt động thì quán trà sữa này cũng cần phải được thiết kế cho phù hợp với đối tượng khách hàng. Chi phí này cũng ngốn mất khoảng 30 triệu và gần 100 triệu đồng tiền bàn ghế, nội thất.

Đó mới là chi phí cứng để có mặt bằng kinh doanh, vợ chồng chị T. còn phải thuê gần 40 nhân viên phục vụ, với chi phí hơn 50 triệu đồng mỗi tháng.

Tốn kém rất nhiều, nhưng thời gian đầu hoạt động, thì không phải không có lãi. Vì theo chị T.: “Bán mặt hàng này rất lãi. Vì dù dùng nguyên liệu xịn để pha chế thì so với giá nguyên liệu, một cốc trà sữa cũng lãi ít nhất gấp 4 lần. Quán tôi khá to, nhưng nếu trừ đi chi phí hoạt động thì vẫn còn lãi gấp đôi.”

“Thời gian đầu kinh doanh tốt, trung bình mỗi ngày, quán trà sữa của tôi cho doanh thu khoảng 10 triệu đồng. Thế nhưng càng về sau, chi phí quảng cáo, giảm giá, marketing và tiền phạt quá nhiều khiến lợi nhuận không còn được như trước”, chị T. chia sẻ.

Thế nhưng, đó không phải lý do chính khiến vợ chồng chị T. phải đóng cửa quán, mà lại do thiếu kinh nghiệm.

Theo lời kể của bà chủ quán trà sữa, tính toán sai lầm nhất là việc thuê mặt bằng. Nó khiến chị T. mất thêm rất nhiều tiền để lo lót. Không những thế, tính từ thời điểm thuê phải mất 8 – 9 tháng để xây dựng, chuẩn bị, thuê nhân viên, nên chỉ kinh doanh vài tháng đã đến đợt đóng tiền nhà năm 2.  Chính vì thế, quán không còn đủ tiền để duy trì qua mùa mưa.

Mà ở Đà Nẵng, vào mùa mưa thì việc kinh doanh trà sữa, cà phê khá ảm đạm. Không chỉ quán trà sữa này mà nhiều hàng quán khác cũng rơi vào tình trạng tương tự.

“Thế nhưng, các quán khác có công ty đỡ, có vốn dày để duy trì qua mùa này thì có thể tiếp tục kinh doanh. Còn quán tôi tự chủ kinh tế như tôi thì không chịu nổi, do chi phí ở vị trí trung tâm quá cao”, chị T. chia sẻ thêm.

Không đủ sức gánh đỡ, vợ chồng chị T. nhường lại cho một người thân trong gia đình tiếp quản, nhưng vẫn lỗ đủ đường. Tính qua, 2 vợ chồng chị T. mất hơn 3 tỷ đồng đầy cay đắng.

Việc kinh doanh quán trà sữa, cà phê lỗ tiền tỷ như vợ chồng chị T. không ít. Nhưng nhìn thấy lợi nhuận trước mắt, nhiều người vẫn liều kinh doanh cho dù không có kinh nghiệm hoặc không lường trước được những rủi ro.

Theo Thế Hưng/ Dân trí

Bài viết Mở quán trà sữa lỗ hơn 3 tỷ đồng, vợ chồng trẻ cay đắng đóng cửa sau nửa năm đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Tre, trúc, nứa vốn là những vật liệu rất quen thuộc ở Việt Nam, nhưng không phải ai cũng nhìn ra tiềm năng kinh tế đằng sau chúng. Trước vấn nạn rác thải nhựa cùng lời kêu gọi “Nói không với ống hút nhựa”, một chàng trai trẻ quê Nghệ An, trong quá trình lặn lội núi rừng đã phát hiện ra vùng nguyên liệu tiềm năng, để cho ra đời những ống hút tre thân thiện môi trường. Dòng sản phẩm này đã vượt qua khuôn khổ biên giới Việt Nam, hiện đã có mặt ở nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới.

Đằng sau câu chuyện anh sinh viên khởi nghiệp non nớt cách đây 10 năm đến danh xưng “tỷ phú ống hút tre” của Nguyễn Văn Mão (32 tuổi) là một quá trình tuy gian nan nhưng hoàn toàn xứng đáng.

Gặp thanh niên đưa ống hút tre Việt Nam ra thế giới: Thu gần 10 tỷ đồng mỗi tháng, 12 năm thi ĐH vì đam mê. Thực hiện: Minh Nhân.

Khởi nghiệp sáo trúc từ năm 22 tuổi mặc kệ lời bàn tán

“Dân chơi” trong làng sáo trúc miền Bắc đã quá quen với Nguyễn Văn Mão, hay còn gọi là “Mão Mèo”. Năm 22 tuổi, khi còn là sinh viên năm 3 trường ĐH Kiến Trúc (Hà Nội), Mão chính thức khởi nghiệp với cây sáo trúc mặc kệ mọi lời bàn tán, dị nghị xung quanh, đại loại như: “thứ tre nứa chẳng kiếm ra tiền này!”. Bắt đầu sự nghiệp từ con số 0, nhưng dường như thời điểm đó, anh có trong tay tất cả, là đam mê và tính kiên định.

Từng bước xây dựng thương hiệu với các loại nhạc cụ dân tộc, đến nay, anh đã có hơn 20 hệ thống đại lý, cửa hàng trên toàn quốc.

Am hiểu tre, nứa và biết cách tận dụng lợi thế mà những nguyên liệu quen thuộc này mang lại, Mão chuyển hướng tiếp cận kinh doanh sang một sản phẩm mới, khi mà trong giới trẻ bắt đầu xuất hiện trào lưu tẩy chay ống hút nhựa.

“Ngay ban đầu, bản thân mình đã sử dụng ống hút tre suốt một thời gian dài. Năm ngoái, hưởng ứng phong trào nói không với đồ nhựa dùng một lần, mình thấy đây là cơ hội để đưa ống hút bấy lâu nay mình sử dụng ra thị trường. Chính vì thế, mình quyết định nhân rộng sản xuất để có thể cung cấp sản phẩm trong và ngoài nước”.

Ống hút tre lần lượt trải qua các khâu sản xuất tỉ mỉ, đều bằng thủ công, trước khi đến tay người tiêu dùng.

Bắt đầu sản xuất từ năm 2018, nhưng đến tháng 2/2019, những chiếc ống hút tre đầu tiên mới chính thức ra đời. Để có một chiếc ống hút hoàn thiện, thân thiện với môi trường, người làm phải “tuyển chọn” những cây nứa đủ tuổi, có đường kính 5-13mm ở lồng ngoài, chiều dài đốt 20 cm. Nếu nứa non khi phơi sẽ bị héo, nứa to quá thì ống sẽ không được đẹp.

Cây nứa tiếp tục trải qua khâu cắt gọt, phơi sấy, đánh bóng thủ công trước khi được mài 2 đầu tạo độ tinh tế. Ống hút sẽ được luộc để đẩy hết mủ của cây tre từ bên trong, rồi sấy khô ở mức nhiệt 120 độ C, đủ thích hợp đảm bảo ống không còn nước. Sau khi hoàn thiện, ống hút tre mặt ngoài có độ trơn nhẵn của vỏ, bên trong có lớp lụa, được làm sạch 100%, khi sử dụng có thêm mùi nứa đặc trưng thanh nhẹ dễ chịu.

Anh Mão đầu tư 650 triệu cho chiếc máy khắc chữ tạo dựng thương hiệu, các loại máy mài, máy sấy, nồi hơi, nồi luộc tổng cộng hết 1 tỷ đồng. Đặc biệt, khó khăn nhất vẫn là nguồn cung cấp nguyên liệu đầu vào. Mặc dù đã có 10 năm kinh nghiệm tiền thân làm sáo trúc, nhưng khi làm ống hút tre, “cầu vượt cung” buộc anh phải khai phá những vùng nguyên liệu mới. Anh mất 4 tháng để kiếm tìm kho tàng vật liệu đủ cung cấp một phần cơ bản nhu cầu thị trường.

“Những ngày ngồi xe máy chạy hàng trăm cây số đến tận nơi để lấy nguyên liệu về trực tiếp mày mò sản xuất ống hút là những ngày đầu khó khăn vất vả nhất. Mỗi một người có thể tìm ra một nguồn nguyên liệu khác nhau nhưng không phải cái nào cũng đưa vào sản xuất được”.

Thời điềm đầu, anh tiếp xúc với những khách hàng đơn lẻ, đặt từ 1.000 đến 2.000 ống. Sau này, khách nước ngoài chủ động tìm đến, đặt hàng với số lượng cực lớn. Hiện tại, nhu cầu của khách hàng đã vượt quá năng lực sản xuất của doanh nghiệp Mão Mèo. Anh đẩy mạnh xuất khẩu sản phẩm sang thị trường EU, ở Châu Á hiện chỉ mới bán tại Đài Loan. Sau khi ổn định hơn, có thể ống hút tre mang thương hiệu Việt Nam sẽ đặt chân tới các nước như Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore…

Anh Mão mở một xưởng ở Hà Nội, đây được xem là “cái nôi” tiền đề vốn sản xuất sáo trúc, được mở rộng để chế tạo ống hút tre. Khi nhu cầu quá lớn, anh mở xưởng thứ 2 tại Đồng Nai. Xưởng thứ 3 cũng ra đời tại Gia Lai – trung tâm khai thác nứa. Và cuối cùng, xưởng sản xuất lớn nhất được đặt tại quê nhà Tân Kỳ, Nghệ An với quy mô 5 triệu ống/ tháng. Khoảng 20 ngày nữa, những sản phẩm đầu tiên sẽ ra đời tại đây, cung cấp 3 đến 5 triệu ống mỗi tháng.

Đến tỷ phú ống hút tre thu gần 10 tỷ đồng mỗi tháng 

Mỗi tháng, công ty của anh Mão cung cấp cho thị trường trong và ngoài nước tổng cộng 6 triệu ống hút tre. Mức giá thấp nhất với đơn hàng 1 triệu ống trở lên là 1 nghìn 200 đồng mỗi chiếc. Tối thiểu một tháng anh thu được gần 10 tỷ đồng, đã bao gồm chi phí nguyên vật liệu, hao phí máy móc và tiền nhân công.

“Hội chợ thương mại tại Đài Loan (Trung Quốc) tháng 3 vừa rồi là cơ hội để mình quảng bá ống hút tre tới bạn bè quốc tế, cũng là dịp đẩy mạnh ý thức cộng đồng, giúp mọi người từng bước thay đổi thói quen dùng ống hút nhựa. Tiêu chí của mình là sắp tới có thể sản xuất ống hút tre cho thị trường Việt Nam càng rẻ càng tốt (từ khoảng 500 đến 600 đồng/chiếc) để khuyến khích người tiêu dùng từ bỏ ống hút nhựa”.

Anh rất tự tin, ống hút tre sạch sẽ và hoàn toàn tự nhiên, đương nhiên đủ điều kiện để thay thế ống hút nhựa. Tre chỉ mất 1 đến 2 năm để tự huỷ thành chất mùn tự nhiên, còn nhựa hơn nghìn năm vẫn chưa thể biến mất khỏi cuộc đời chúng ta.

“Đây là một tín hiệu đáng mừng khi mọi người dần nhận ra tác hại của nhựa sử dụng một lần. Đặc biệt hi nhìn thấy sự nguy hại, buộc phải có sản phẩm thay thế. Ống hút tre có thể được dùng nhiều lần trong vòng 6 tháng, chỉ cần xả nước làm sạch rồi sấy khô hoặc đặt trong ngăn mát tủ lạnh cho lần sử dụng tiếp theo”.

Trong tương lai, anh Mão hứa hẹn sẽ cho ra đời thêm nhiều sản phẩm thân thiện môi trường khác như dĩa, thìa, muỗng, dao,… mọi thứ đều bằng tre để thay thế đồ nhựa. Ống hút tre đã có thể đáp ứng nhu cầu hiện tại, vừa tiện vừa rẻ thì các sản phẩm tiếp theo, nếu tiếp tục được người dân chấp nhận, anh mới có thể khẳng định mình đã thành công trên con đường kinh doanh mới này.

“Một ống hút tre đưa ra thị trường không quá đắt, nhưng nếu không tính toán hợp lý thì các bạn dễ bị lỗ. Cũng như khi khởi nghiệp, bạn chưa cần nghĩ kiếm lời được từ nó hay không, quan trọng rằng, trước tiên hãy “cháy” với niềm đam mê đó. Mọi thứ sẽ được đền đáp xứng đáng. 

Thực ra khởi nghiệp rất dễ, chỉ cần bạn có tinh thần thì mọi vấn đề đều có cách giải quyết. Thay vì nhìn vào khó khăn như nguồn vốn, kinh nghiệm,… bạn hãy lấy cái thuận lợi làm tiền đề bước về phía trước”.

12 năm miệt mài đi thi THPT Quốc Gia, từng học qua 5 trường ĐH 

Nguyễn Văn Mão làm kinh doanh giỏi, điều này không ai có thể bàn cãi. Không chỉ vậy, bạn sẽ phải ngạc nhiên hơn nữa về hành trình 12 năm luyện bút đi thi ĐH của chàng thanh niên thú vị này.

Trong kì thi THPT Quốc gia vừa rồi, anh Mão là một thí sinh đặc biệt tại điểm trường Tân Kỳ. Dù đã tốt nghiệp ĐH Kiến trúc Hà Nội, hiện đang theo học năm 3 ĐH Công đoàn, anh vẫn quyết định đăng ký dự thi năm 2019, thử sức với khoa “Thương mại điện tử” của ĐH Thương mại (Hà Nội).

Được biết, đây là lần thứ 12 anh “vượt vũ môn” cùng các sĩ tử khác trên khắp cả nước. Năm 2006, Nguyễn Văn Mão lần đầu tiên đi thi ĐH nhưng không đỗ. Năm 2007, anh tiếp tục dự thi và đủ điểm xét tuyển vào ĐH Vinh. Từ năm 2008 đến 2018, sĩ tử này quen mặt tại các trường thi thêm 9 lần nữa với số điểm trung bình trên 20 điểm. Anh từng học 4 trường ĐH trước đó, gồm: ĐH Kiến trúc – Đà Nẵng, ĐH Thủy lợi – Hà Nội, ĐH Kiến trúc – Hà Nội và ĐH Công đoàn – Hà Nội.

“Mình đi thi ĐH hoàn toàn là một đam mê vì nhờ những kiến thức ôn thi mà đầu óc mình nhanh nhẹn hơn, cảm giác như mọi thứ vẫn như ngày xưa. Mình không cần ôn thi, gần như không quên quá nhiều bài học dù sách vở có thể thay đổi chút ít theo các năm. Mình muốn trở thành tấm gương cho những người đi thi ĐH lần thứ 2, lần thứ 3,… đang bị nản chí bởi dư luận xung quanh. Họ có thể nhìn theo gương của mình, đi thi nhiều lần, không sao hết. Mặc dù khi đi thi ngồi cùng các bạn cách gần 2 thế hệ, nhưng mình vẫn cảm thấy bình thường”.

12 năm đỗ mười mấy trường Đại Học lẫn Cao Đẳng, từ khối A, sang khối B, C, D, giấy báo nhập học “chất đống”, nhưng nhiều trường anh Mão buộc phải bỏ dở việc học vì bị công việc chi phối. Các trường cũng đã gửi giấy về tận nhà, buộc thôi học.

“Chưa bao giờ đi thi mình thấy đề Toán dễ như năm nay. Đề Vật lý, Hoá học có thể lâu quá, nhiều công thức mình không nhớ hết được nên hơi khó khăn. Đề năm nay nhìn chung dễ thở hơn các năm. Và có lẽ, sắp tới mình sẽ là sinh viên năm nhất của Đại học Thương mại Hà Nội. Mình sẽ cố gắng phân bổ thời gian hợp lý giữa việc học và kinh doanh. 

Mình mong muốn mọi người có thể nhìn nhận một cách nhẹ nhàng, không bao giờ là quá muộn để học tập và thi cử. Tất nhiên chừng nào còn đủ sức khỏe thì mình vẫn sẽ tiếp tục đi thi bởi vì đó là đam mê, đã ăn sâu vào máu rồi”.

Đối với giới trẻ hiện nay, tất cả dường như đều xoay vần theo “trend”. Và thường thì một trào lưu chỉ đến một giai đoạn nhất định sẽ biến mất. Anh Mão hy vọng, mọi người có thể gìn giữ phong trào tẩy chay ống hút nhựa thật lâu, thật phổ biến, cũng giống như hành trình 12 năm đi thi ĐH, khi các bạn muốn làm một điều gì đấy, hãy làm tận cùng. Và, điều gì tốt cho xã hội, tốt cho môi trường, mong các bạn hãy làm nó đến tận cuối đời.

Sau 3 tháng tập sống ‘không nhựa’, gia đình này đã làm nên điều bất ngờ không tưởng: Toàn những lợi ích bất ngờ từ cuộc sống xanh!

Theo Minh Nhân/ Trí thức trẻ

Bài viết Câu chuyện thú vị về chàng trai đưa ống hút tre Việt Nam ra thế giới: Thu gần 10 tỷ đồng/tháng, 12 năm miệt mài thi ĐH vì đam mê đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.