Nhà máy ít việc, giảm lương

Chia sẻ với phóng viên báo Nhà báo & Công luận, Gia Hân (23 tuổi, quê An Giang) vừa nghỉ việc tại công ty TNHH Showa Gloves tại tỉnh Bình Dương. Hân cho biết, đây đã là lần thứ hai Hân nghỉ việc chỉ trong 3 năm rời quê đi làm công nhân.

Vào tháng 4/2021, Hân xin nghỉ để về quê tránh dịch. Đến tháng 6/2021, Hân tiếp tục đi làm lại nhưng trong khoảng thời gian hơn 1 năm, cô gái 23 tuổi cảm thấy chán nản vì không học được nhiều kiến thức, kỹ năng mà thu nhập lại thấp, chỉ đủ trang trải hàng ngày.Trước đây, khi công ty nhiều việc, thu nhập của Hân được khoảng 8 triệu đồng/tháng hoặc hơn một chút nếu chịu tăng ca.

Đồng cảm với nhiều công nhân khác, anh Văn Toản (40 tuổi, quê Cà Mau) cũng vừa nghỉ việc Công ty TNHH Gỗ Hoàng Thông (TP. Dĩ An) sau gần 20 năm xa quê làm công nhân. Anh Toản là một trong hơn 800 công nhân Công ty Gỗ Hoàng Thông nghỉ việc khi nhà máy giảm giờ làm.

“Hồi tháng 5 là doanh nghiệp bắt đầu giảm đơn hàng, chỉ duy trì một nửa công suất hoạt động. Việc ít nên chúng tôi không được tăng ca, một số công nhân còn bị cho nghỉ tạm thời để chờ việc”, anh Toản kể.

Theo anh Toản, dù nhà máy có giữ nguyên các khoản phụ cấp, lương cơ bản nhưng do không làm thêm, tổng thu nhập của vợ chồng anh Toản giảm gần 7 triệu đồng so với trước.

“Vì còn lo cho con nên tôi không thể ở lại làm công nhân được. Vật giá thì leo tháng, với mức lương đó thật không đủ trang trải cuộc sống chứ nói chi có dư. Tôi về quê làm lại nghề biển, vợ thì ở lại làm công nhân một thời gian xem sao. Con tôi cũng đem về quê gửi ở trường mẫu giáo, giảm được một nửa chi phí”, anh Toản tâm sự.

Được biết, Bình Dương có 29 khu công nghiệp, 12 cụm công nghiệp với khoảng 1,2 triệu lao động. Cùng với TP. HCM, Đồng Nai, đây là địa phương tập trung nhà máy nhiều nhất khu vực Đông Nam Bộ với hoạt động sản xuất rất sôi động.

Tuy nhiên, hiện tình hình chung của các nhà máy là đơn hàng giảm sút 30-50%, không ký được đơn hàng mới, sản phẩm đã hoàn thiện không xuất đi được, chậm thu hồi vốn….

Theo ghi nhận của Liên đoàn lao động Bình Dương, từ quý 2 đến nay có hơn 330 doanh nghiệp sản xuất trên địa bàn gặp khó khăn phải cắt giảm, tạm hoãn hợp đồng, cho công nhân nghỉ không hưởng lương. Tổng số lao động bị ảnh hưởng lên đến hơn 41.000 người. Ngoài ra, nhiều nhà máy còn cho công nhân nghỉ dồn phép năm, giảm số ngày làm việc trong tuần, tạm ngừng việc nhưng vẫn trả lương cơ bản…

Về quê để sớm an cư

Nhận ra thực tế khó khăn từ những trải nghiệm của bản thân, chị Thùy Dương (quê Đồng Tháp) đã quyết định bỏ hẳn nghề để về quê sau 3 năm làm công nhân tại công ty TNHH Showa Gloves ở tỉnh Bình Dương. Trước đó, chị Dương là công nhân với mức lương chỉ 7 triệu đồng. Sau 3 lần tăng, lương cơ bản của nữ công nhân này, cộng với các khoản phụ cấp, tiền làm thêm, tổng thu nhập của chị khoảng 9-10 triệu đồng/tháng; nếu không đi làm thêm, con số này giảm xuống còn 7-8 triệu đồng/tháng.

Tiền chi cho ở trọ khoảng 2 triệu, tiền ăn uống hàng ngày, chi tiêu lặt vặt khoảng 4-5 triệu đồng. Ngoài ra, mỗi tháng chị còn phải gửi ít tiền về quê để lo cho việc sinh hoạt trong gia đình. Vậy nên, trong suốt tháng ngày làm công nhân, chị chỉ dư được tiền mua vé về quê và một ít tiền phòng thân.

“Làm mấy năm trời có dư được đâu, đã vậy còn phải đau đầu vì mức sống ở đây cao quá. Ở quê tôi thấy có lẽ dễ sống hơn. Hôm dịch vừa qua quá khó khăn, khiến tôi ám ảnh không dám sống xa nhà nữa. Ở quê nhà tôi có vườn trồng vải, bưởi, nên ai cũng mong tôi về để có người làm. Giờ về quê may ra 5, 6 năm nữa có thể mua được một căn nhà khang trang để hai vợ chồng ở. Trên này làm công nhân miết không biết khi nào có thể an cư”, chị Dương nói.

Giống với suy nghĩ của chị Dương, anh Đức Minh (43 tuổi) cũng vừa cùng vợ con về quê để lập nghiệp. May mắn hơn nhiều công nhân khác, sau nhiều năm làm công nhân, gia đình anh vẫn dư ra được một số vốn để tính đến chuyện kinh doanh. Trải qua đợt giãn cách vì Covid-19, anh Minh càng kiên quyết hơn về việc về quê lập nghiệp một lần nữa.

“Thật sự tôi không biết phải làm công nhân đến bao giờ mới thoát được cảnh ở nhà thuê. Thôi thì về quê có gì ăn nấy, mức sống không cao nên giá cả phải chăng. Vợ chồng tôi trước kia do thất nghiệp nên mới lên tình khác làm công nhân, giờ có ít vốn rồi, có thể về quê buôn bán gì đó để mong có ngày mua được nhà”, anh Minh bộc bạch.

Theo Bộ Xây dựng, giá nhà, đất đang tăng cao so với thu nhập của người dân và tại các đô thị lớn hầu như không còn căn hộ chung cư dưới 25 triệu đồng/m2. Bộ Xây dựng cũng từng thừa nhận rằng các căn hộ bình dân với mức giá dưới 25 triệu/m2 trên thị trường vài năm qua rất ít, hầu như chỉ xuất hiện ở một dự án xa trung tâm và hạ tầng kém phát triển. Ở TP. HCM, đây là năm thứ hai liên tiếp thị trường không có căn hộ dưới 30 triệu đồng/m2, theo DKRA Việt Nam.

“Giá bán một căn hộ trung cấp hai phòng ngủ hiện cao hơn khoảng trên dưới 20 lần so với thu nhập trung bình của các hộ gia đình, cá nhân có khả năng dành dụm được khoảng 8 – 12 triệu đồng/tháng”, Hiệp hội bất động sản TP. HCM (HoREA) nhận định.

Vì thế, với mức lương 8-10 triệu đồng/tháng, để sớm an cư đối với công nhân sinh sống tại các tỉnh, thành lớn là quá khó khăn.

Bài viết Công nhân chọn ‘bỏ phố về quê’ vì đau đầu chuyện lương bổng đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Con số này được đưa ra tại Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2021 lĩnh vực lao động, người có công và xã hội; thực hiện Nghị quyết số 68/NQ-CP, Quyết định số 23/2021/QĐ-TTg của Chính phủ do Bộ Lao động Thương binh và Xã hội (LĐTBXH) tổ chức trực tuyến ngày 14.7.

Theo ông Nguyễn Đình Khang, Uỷ viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Tổng Liên đoàn lao động Việt Nam, làn sóng dịch COVID-19 lần thứ 4 với những biến chủng virus mới đã bùng phát mạnh kể từ cuối tháng 4 đến nay tiếp tục tác động mạnh mẽ tới công nhân lao động với trên 9.450 ca nhiễm là công nhân, viên chức lao động tại địa bàn 35 tỉnh, thành phố, chiếm tỷ lệ hơn 31% tổng số ca lây nhiễm cộng đồng. Đã có khoảng 6 vạn F1, 16 vạn F2 là công nhân, viên chức, lao động trong các doanh nghiệp, khu công nghiệp; gần 500 nghìn công nhân lao động phải nghỉ việc, giãn việc, nghỉ luân phiên, mất việc làm. Con số này vẫn đang tiếp tục tăng lên hàng ngày.

Ông Đào Ngọc Dung – Uỷ viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Lao động thương binh xã hội cho biết, trong quý II năm 2021, cả nước có 12,8 triệu người từ 15 tuổi trở lên bị ảnh hưởng tiêu cực bởi dịch COVID-19 bao gồm người bị mất việc làm, phải nghỉ giãn việc/nghỉ luân phiên, giảm giờ làm, giảm thu nhập…

Như vậy, so với quý I năm 2021, dịch COVID-19 đã làm tăng thêm 3,7 triệu lao động rơi vào tình trạng bị ảnh hưởng tiêu cực. Nhóm bị ảnh hưởng nhiều nhất là nhóm lao động ở độ tuổi từ 25-54 với 75% lao động bị ảnh hưởng. Trong tổng số 12,8 triệu người bị tác động tiêu cực bởi đại dịch COVID-19, có 557 nghìn người bị mất việc, chiếm 4,4% (quý I là 540.000 người); 4,1 triệu người phải tạm nghỉ/tạm ngừng sản xuất kinh doanh, chiếm 31,8%; 4,3 triệu người bị cắt giảm giờ làm hoặc buộc phải nghỉ giãn việc, nghỉ luân phiên, chiếm 34,1% và 8,5 triệu lao động bị giảm thu nhập, chiếm 66,4%.

Lao động khu vực thành thị chịu thiệt hại nhiều so với hơn khu vực nông thôn (có 21,9% lao động khu vực thành thị bị ảnh hưởng xấu, ở nông thôn là 14,3%).

Sự bùng phát lần thứ tư của dịch COVID-19 đã đẩy 1,8 triệu người lao động trên phạm vi cả nước vào tình trạng không có việc làm. Khu vực dịch vụ là khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi dịch COVID-19, lao động có việc làm quý II là 19,4 triệu người, giảm 1,32% so với quý I.

Đợt dịch này đã xâm nhập và tác động vào các khu công nghiệp, khu chế xuất, nơi tập trung một lượng lớn lao động (khoảng 4 triệu người), có các doanh nghiệp lớn trong chuỗi giá trị toàn cầu, đóng góp nhiều cho phát triển kinh tế, thu ngân sách. Một số ngành như giao thông vận tải, hàng không, du lịch, khách sạn, giải trí, bán lẻ, văn hóa, thể thao bị ảnh hưởng nặng nề, mất đi đà phục hồi của năm 2020 và sẽ chịu tác động mạnh mẽ hơn…

Mới đây, Bộ LĐTBXH đã phối hợp với các bộ, ngành liên quan khẩn trương xây dựng và trình Chính phủ ban hành Nghị quyết số 68/NQ-CP ngày 1.7.2021 về một số chính sách hỗ trợ người lao động và người sử dụng lao động gặp khó khăn do đại dịch COVID-19; trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 23/2021/QĐ-TTg ngày 7.7.2021 quy định việc thực hiện một số chính sách hỗ trợ người lao động và người sử dụng lao động gặp khó khăn do đại dịch COVID-19, góp phần giảm thiểu những tác động tiêu cực của đại dịch, phục hồi sản xuất kinh doanh, ổn định lao động, việc làm, đảm bảo đời sống và an toàn cho người lao động.

Bài viết Gần 500.000 công nhân mất việc, nghỉ luân phiên vì Covid-19 đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.