Sáng 26/7, tại Hà Nội, Bộ Kế hoạch – Đầu tư đã tổ chức hội thảo tham vấn ý kiến các tổ chức quốc tế, đơn vị tư vấn quốc tế đối với Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021 – 2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Mục tiêu đến năm 2050 có 5 đô thị quốc tế

Theo lãnh đạo Bộ Kế hoạch – Đầu tư, Quy hoạch tổng thể quốc gia là quy hoạch cấp cao nhất trong hệ thống quy hoạch của Việt Nam. Quy hoạch tổng thể quốc gia cụ thể hóa chiến lược phát triển kinh tế – xã hội đất nước giai đoạn 2021-2030, bố trí không gian phát triển quốc gia một cách hợp lý dựa trên tiềm năng thế mạnh của đất nước để thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội nhanh và bền vững.

Nội dung Quy hoạch tổng thể quốc gia sẽ định hướng phân vùng và liên kết vùng trên lãnh thổ quốc gia, để tạo không gian phát triển đồng bộ; định hướng phát triển hệ thống đô thị và nông thôn.

Trong đó, Bộ Kế hoạch – Đầu tư đặt mục tiêu đến năm 2030, hình thành một số vùng động lực, có kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại, tăng trưởng cao, đóng góp lớn vào ngân sách; hình thành các hành lang kinh tế trọng điểm.

Đồng thời, hình thành một số trung tâm đô thị cấp quốc gia, cấp vùng đạt các chỉ tiêu về y tế, giáo dục và đào tạo, văn hóa cấp đô thị tương đương mức bình quân của các đô thị thuộc nhóm 4 nước dẫn đầu ASEAN.

Xây dựng được mạng lưới đô thị thông minh trung tâm cấp quốc gia và cấp vùng kết nối quốc tế và 3 – 5 đô thị có thương hiệu được công nhận tầm khu vực và quốc tế. Các đô thị đóng vai trò dẫn dắt và tạo hiệu ứng lan tỏa phát triển các vùng phụ cận, khu vực nông thôn.

Bộ cũng đặt mục tiêu hình thành cơ bản bộ khung kết cấu hạ tầng quốc gia, bao gồm các trục giao thông Bắc – Nam. Trong đó có Quốc lộ 1A và đường bộ cao tốc Bắc – Nam phía Đông, các trục giao thông Đông – Tây quan trọng, các hành lang kinh tế trọng điểm các vùng, các cảng cửa ngõ quốc tế kết hợp trung chuyển (Lạch Huyện, Cái Mép – Thị Vải), các cảng hàng không quốc tế lớn (Long Thành, Nội Bài). Hình thành hạ tầng số đồng bộ, hiện đại là hạ tầng thiết yếu phục vụ chính phủ số, kinh tế số, xã hội số.

Mục tiêu tới năm 2050, các vùng phát triển hài hoà, bền vững, phát huy tiềm năng, khai thác tốt nhất các thế mạnh về kết cấu hạ tầng, điều kiện tự nhiên, vị trí địa chính trị, nguồn nhân lực, liên kết mạnh mẽ cùng phát triển.

Hệ thống đô thị liên kết thành mạng lưới đồng bộ, thống nhất, cân đối giữa các vùng, miền, có khả năng chống chịu, thích ứng với biến đổi khí hậu, phòng, chống thiên tai, dịch bệnh, bảo vệ môi trường, kiến trúc tiêu biểu giàu bản sắc, xanh, hiện đại, thông minh. Xây dựng được ít nhất 5 đô thị đạt tầm cỡ quốc tế, giữ vai trò là đầu mối kết nối và phát triển với mạng lưới khu vực và quốc tế.

Hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại; hoàn thành xây dựng đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam (Hà Nội – Cần Thơ), tuyến đường sắt qua Tây Nguyên, đường bộ cao tốc Bắc – Nam phía Đông, đường bộ cao tốc Bắc – Nam phía Tây, các trục Đông – Tây quan trọng, các hành lang kinh tế trọng điểm các vùng, các cảng cửa ngõ quốc tế kết hợp trung chuyển (Lạch Huyện, Cái Mép – Thị Vải), các cảng hàng không quốc tế lớn (Long Thành, Nội Bài), hạ tầng giao thông đô thị và đường vành đai vùng đô thị Hà Nội, TP.HCM.

Cần đảm bảo yếu tố bền vững

Góp ý về định hướng phát triển hệ thống đô thị quốc gia trong dự thảo Quy hoạch tổng thể quốc gia của Việt Nam, TS. Phó Đức Tùng, đại diện Ngân hàng thế giới (WB) cho rằng, việc phát triển hệ thống đô thị quốc gia cần đảm bảo các yếu tố bền vững và an ninh quốc phòng. Quy mô của hệ thống đô thị tất yếu sẽ tăng, tỷ lệ đô thị hoá dự kiến đạt 50% vào năm 2030 và 70% vào năm 2050, dự kiến đóng góp tới 85% vào GDP năm 2030, tỷ lệ đất xây dựng đô thị đạt 2,3% diện tích tự nhiên.

Hệ thống đô thị cần phải phát triển thành mạng lưới, có mối liên kết hệ thống, chứ không chỉ là một tập hợp các điểm đô thị rời rạc. Quy hoạch và hạ tầng cần đi trước một bước, làm định hướng cho phát triển đô thị.

Theo chuyên gia của WB, quy hoạch hệ thống đô thị quốc gia cần có định hướng về những xu thế phát triển và dịch chuyển không gian lớn cấp quốc gia của hệ thống đô thị, để có những giải pháp định hướng, chứ không chủ là những phát triển tự phát.

Hệ thống hạ tầng mang tính định hướng quốc gia gồm những hạ tầng chiến lược nhằm hướng tới thực hiện hoá định hướng quy hoạch và tăng cường hiệu quả của hệ thống đô thị cần phải được thực hiện trước, để dẫn dắt phát triển đô thị chứ không phải chỉ là đi sau để phục vụ cho những đô thị hiện hữu.

“Về kinh tế, hệ thống đô thị là cốt lõi của tăng trưởng kinh tế. Vì thế, cấu trúc của hệ thống đô thị cần gắn liền với chiến lược phát triển kinh tế, nhất là cần phải tạo ra những sự tập trung theo hành lang, vùng trọng điểm, để có thể trở thành đầu tàu về tăng trưởng kinh tế,” TS. Phó Đức Tùng nhấn mạnh.

Bà Carolyn Turk, Giám đốc quốc gia WB tại Việt Nam cho biết, thật khó để đưa mọi thứ vào quy hoạch này, vấn đề là cần dành không gian đáp ứng các thích ứng mới mà chúng ta chưa lường tới được; đồng thời, cần thay đổi cách tiếp cận theo tổng thể quy hoạch quốc gia – vùng, thay vì theo từng địa phương như trước đây.

Định Trần | Nhà báo & Công luận

Bài viết Việt Nam đặt mục tiêu tới năm 2050 có 5 đô thị đạt chuẩn quốc tế đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Nguồn vốn cho thị trường bất động sản sẽ hồi phục

Tại hội thảo “Sức bật từ các đại đô thị” do tạp chí Nhà Đầu Tư tổ chức, TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia kinh tế trưởng BIDV cho biết mặc dù năm nay còn nhiều khó khăn thách thức nhưng về cơ bản, các nguồn vốn tài trợ cho thị trường bất động sản (BĐS) vẫn còn nhiều khả năng phát triển.

Bước sang năm 2021, ông Lực dự báo nguồn vốn này sẽ hồi phục mạnh mẽ do nhiều yếu tố. Trước hết, kinh tế tăng trưởng và khả năng tăng thu nhập của người dân; dòng vốn FDI tiếp tục được thu hút mạnh nhờ xu hướng chuyển dịch đầu tư và các hiệp định thương mại tự do FTA có hiệu lực và đi vào thực thi hiệu quả. Đồng thời, thị trường chứng khoán Việt Nam kỳ vọng được nâng hạng trong 1 – 2 năm tới, cùng với Luật Chứng khoán sửa đổi có hiệu lực từ 1/1/2021 sẽ tạo điều kiện thúc đẩy thị trường trái phiếu doanh nghiệp và vốn đầu tư tư nhân phát triển, kể cả các quỹ tín thác đầu tư BĐS.

Quan điểm này dựa trên cơ sở thực trạng dòng vốn đổ vào thị trường BĐS thời gian vừa qua. Về nguồn vốn tín dụng bất động sản, theo NHNN, đến cuối tháng 6, quy mô đạt 1,6 triệu tỷ đồng, chiếm 19% tổng dư nợ của nền kinh tế (không kể cho vay xây dựng). Trong đó cho vay nhà ở chiếm 63%, còn lại là tín dụng kinh doanh BĐS. Trong 6 tháng đầu năm, tín dụng BĐS tăng khoảng 1,5%, thấp hơn mức tăng trưởng chung là 3,26%.

Về nguồn vốn tư nhân, số liệu thống kê cập nhật đến tháng 8 cho thấy vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp BĐS niêm yết đạt 397.000 tỷ đồng, giảm 2% so với đầu năm. Số doanh nghiệp kinh doanh BĐS thành lập mới đạt 3.620 doanh nghiệp, giảm 24% và doanh nghiệp kinh doanh BĐS tạm ngừng hoạt động tăng 98% so với cùng kỳ.

Về nguồn vốn FDI, 8 tháng đầu năm đạt 2,87 tỷ USD, chiếm 15% tổng vốn FDI đăng ký, tăng 24% so với cùng kỳ. Vốn FDI vào BĐS đứng thứ 3 sau lĩnh vực chế biến chế tạo và sản xuất điện.

Về nguồn vốn trái phiếu, đến hết 7 tháng đầu năm, toàn thị trường phát hành 174.000 tỷ đồng trái phiếu, tăng trưởng 50%; trong đó doanh nghiệp BĐS phát hành 86.000 tỷ đồng, chiếm gần 50% tổng lượng phát hành (theo SSI).

Về nguồn vốn ngân sách, ông Lực cho rằng chính phủ không trực tiếp tài trợ cho thị trường BĐS mà chỉ tham gia thực hiện các chính sách hỗ trợ như chính sách nhà ở xã hội, nhà ở cho người thu nhập thấp. Theo số liệu thống kê, nguồn vốn hỗ trợ cho chính sách nhà ở xã hội hiện nay chỉ có khoảng 3.000 tỷ đồng tại các quỹ phát triển nhà ở xã hội Hà Nội, TP.HCM và tại ngân hàng chính sách xã hội.

Trong năm 2020, ông Lực dự kiến nguồn vốn này có thể tăng thêm 3.000 tỷ đồng. Chính phủ đã giao Bộ KHĐT chịu trách nhiệm cân đối nguồn vốn này từ ngân sách nhằm tiếp tục hỗ trợ cho vay nhà ở. Bên cạnh đó, nguồn vốn đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng cũng được coi là nguồn vốn tích cực có tác động đến thị trường bất động sản. Năm 2020 – 2021, giải ngân vốn đầu tư công đang được đẩy mạnh, kỳ vọng góp phần thúc đẩy lĩnh vực xây dựng và BĐS (bao gồm cả lợi ích lan tỏa từ việc CSHT được nâng cấp lên).

Xu hướng phát triển đại đô thị

Đánh giá thị trường chung, ông Lực nhận định ngày càng có nhiều dự án đại đô thị quy mô lớn, nổi bật có thể kể đến như Phú Mỹ Hưng (quận 7, TP.HCM), Ecopark (Hưng Yên), Vinhomes Ocean Park (Hà Nội). Các đại dự án này được đánh giá thay đổi diện mạo địa phương, có quy mô trên 400 ha với hạ tầng, tiện ích đa dạng và đồng bộ.

Ông Lực chỉ ra rằng quá trình đô thị hóa tại Việt Nam diễn ra nhanh trong thời gian qua. Theo số liệu thống kê năm 2009, tỷ lệ đô thị hóa của Việt Nam mới đạt 29% thì đến năm 2019 tỷ lệ đô thị hóa đã đạt khoảng 39% với dân số thành thị ước đạt 33 triệu người, chiếm 34% dân số của cả nước.

Theo dự thảo Chiến lược phát triển đô thị Việt Nam giai đoạn 2021-2030, mục tiêu tỷ lệ đô thị hóa toàn quốc sẽ đạt từ 50 – 52% đến năm 2030. Theo tính toán của nhóm nghiên cứu từ NCIF (Bộ KHĐT), nhiều khả năng Việt Nam sẽ đạt tỷ lệ đô thị hóa khoảng 45% đến năm 2030. Quá trình đô thị hóa sẽ tiếp tục diễn ra mạnh mẽ trong giai đoạn tới là động lực phát triển mạnh mẽ cho thị trường bất động sản, đặc biệt là các dự án đại đô thị.

Tuy nhiên để các đại đô thị phát triển mạnh mẽ hơn nữa, cần tiếp tục hoàn thiện thể chế thị trường bất động sản và các lĩnh vực liên quan, nhất là sửa đổi Luật Đất đai, hướng dẫn Luật Doanh nghiệp sửa đổi, Luật Đầu tư và Luật chứng khoán sửa đổi; nghiên cứu cơ chế, hình thức đánh thuế tài sản bất động sản.

Ngoài ra, vị chuyên gia này kiến nghị cần tiếp tục nghiên cứu hoàn thiện, tinh gọn thủ tục hành chính đối với việc triển khai đầu tư dự án bất động sản. trong đó cần công bố rõ ràng các quy trình công việc, đảm bảo tính khả thi có thể thực hiện được cho nhà đầu tư và các thành phần liên quan. Nội dung quy trình, thủ tục công bố cũng cần làm rõ hơn nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm phối hợp giữa các đầu mối quan quan quản lý nhà nước. Nhà nước cần có cơ chế chính sách phù hợp tạo điều kiện, định hướng nhà đầu tư trực tiếp tham gia phát triển các dự án đại đô thị trong các quy hoạch đô thị đã được phê duyệt, tránh tình trạng quy hoạch treo do thiếu đầu mối thực hiện hoặc không đủ nguồn lực thực hiện.

Bài viết TS. Cấn Văn Lực: Nguồn vốn cho thị trường bất động sản sẽ hồi phục mạnh năm 2021 đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.