“Cho tui một gói xéo mặn, nhiều ruốc”; “Của tui một gói bắp ngọt”; “Một gói cốm, ít ngọt luôn nha”, vừa xong hiệp khách đầu tiên, những tràng giọng cất lên thánh thót là báo hiệu của một hiệp khách thứ 2, đông nghẹt không kém những lượt khách đầu tiên và ai cũng vội vã. Cứ như thế hàng xôi lá sen này vừa dọn ra đã “vào việc”, không kịp chỉnh đốn, sắp xếp lại đồ đạc.

XÔI CHƯA KỊP DỌN ĐÃ CÓ KHÁCH RỒNG RẮN XẾP HÀNG, ĐẾN MUA XÔI PHẢI NHỚ MỘT “CÂU THẦN CHÚ”

Sở dĩ nhiều người ta gọi hàng xôi này là hàng xôi 3 tiếng là vì quán chỉ mở cửa và bán hàng trong vòng 3 giờ đồng hồ, từ 6h30 sáng đến khoảng 8h hơn là hết hàng. Và khi đến hàng xôi này người ta phải nhớ “câu thần chú” là tên của món xôi mình mua, kèm với đó phải liên tục í ới, gọi to thì may ra mới đến lượt mình.

Không cần biển hiệu, trên nền diện tích chừng 40 mét vuông đổ lại, một cái bàn nhựa những thau xôi nóng hổi, nào xôi đậu, xôi bắp, xôi cốm,… mùi thơm phải xộc qua từng lớp khẩu trang, khiến ai nấy không khỏi thèm thuồng, chép miệng.

Nhất là mùi xôi cốm, hạt dẻo xanh tinh tươm, hoà giữa nếp và cốm còn có cùi dừa, thơm đến nức lòng và khiến người ta rộng rãi mở hầu bao: “Cho thêm 1 gói xôi cốm nữa đi”. 

Đã hơn 6 năm qua, hàng xôi nhà anh Huy hiện diện ở số 35 Ngô Thị Thu Minh, quận Tân Bình. Cách đây 2 năm khi được nhiều người biết đến là hàng xôi gói lá sen độc nhất ở Sài Gòn, anh Huy và mẹ chỉ bán trong vòng 2 tiếng đồng hồ là hết xôi, kể từ sau dịch bệnh, nhịp sống cũng chậm rãi. Tuy nhiên, không vì thế mà gánh xôi này thưa khách, thậm chí người ta còn rồng rắn chờ từ khi anh Huy chưa dọn ra.

“Hôm nào cũng thế, cứ dọn ra là thấy khách chờ. Đôi lúc chỉ kịp bê đồ ra, chưa kịp sắp xếp, tân trang lại là khách đã luôn miệng gọi. Bán cho đến lúc hết xôi, dọn về anh mới nhớ ban sáng mình còn chưa kịp dọn ra”. 

Hàng xôi anh Huy bán chủ yếu có 3 loại: xôi xéo, xôi bắp, xôi cốm với giá từ 12.000 đồng/1 gói. Xôi xéo ở đây được cho là có hương vị chuẩn. Hạt nếp vàng đều, bóng, mình mua để tới trưa mà vẫn giữ được độ mềm dẻo. Xôi có ruốc mặn, chà bông, đậu xanh ăn đúng chuẩn xôi xéo miền Bắc.

Để bàn về xôi xéo miền Bắc thì: “Ôi thôi, phải mất cả ngày dài”. Xôi Bắc rất ý vị! Xôi ngon phải là xôi còn mới, vừa nấu, nguyên liệu thì phải nguyên bản đồng quê, thường bọc trong lá bàng non, lá sen to, hoặc lá chuối cắt nhỏ,… vị đăng đắng lá cây hoà với vị xôi thì mới được gọi là thượng vị.

Cũng như chiếc bánh mỳ thân thuộc của người Nam, xôi là thức ăn sáng nằm gói gọn trong tuổi thơ của người dân… xứ Kinh Kỳ. Nhắc ký ức về gói xôi lá sen của người Bắc ở Sài Gòn, nhiều người nhớ lưng lửng: “Sáng đi làm vội, mở gói xôi lá sen, nhựa lá còn dính, bên trong có mùi nếp dẻo, đặc quánh, có áo bên trên một lớp chà bông (hay còn gọi là ruốc), hành phi thơm lừng, cùng với một vài miếng chả lụa dày…”.

Nếu bạn muốn được thưởng thức món xôi lừng danh đất Sài Gòn này, mà đúng điệu xôi Tràng An thì bạn phải tranh thủ thời gian đến hàng xôi lá sen này.

Xôi xéo là chuẩn bị nhất tiếp đến là xôi bắp. Có 2 loại ngọt và mặn, xôi ngọt có đường, dừa, còn xôi mặn có chả, chà bông, ruốc, hành phi,… Riêng xôi cốm, bao gồm nếp kết hợp với đậu xanh và trộn chung với dừa, mùi vị vừa phải và đặc biệt rất dẻo, không quá ngọt lại không quá khô.

“CẬU CẢ” BỎ HỌC ĐẠI HỌC, CHỌN NỐI NGHIỆP GÁNH XÔI LỀ ĐƯỜNG VÀ QUAN ĐIỂM ĐẮT GIÁ

Lục Đức Huy (27 tuổi) là con trai cả “thừa hưởng” hàng xôi gia truyền hơn 5 năm nay. Gắn bó với hàng xôi của bố mẹ từ năm 18 tuổi, ít ai biết ngày trước thay vì theo đuổi con đường của mình, phụ giúp, đỡ đần bố mẹ là công việc mà anh Huy đã chọn cho mình.

Vẫn là câu chuyện cũ, một cậu DJ sáng phụ mẹ bán xôi tối đi làm thêm “nightlife”. Huy bây giờ thay đổi nhiều, anh gần như hiểu câu chuyện mà mọi người nhớ đến mình không chỉ là “hot boy bán xôi” mà còn là câu chuyện của một người trẻ, lựa chọn gia đình.

“3h sáng mỗi ngày phải dậy, tầm 6h rưỡi đã có mặt ở góc đường, anh như vậy đã 5 năm rồi”, anh Huy cười nhẹ và sự ngại ngùng khi nhắc về câu chuyện của chính mình cách đây 4 năm mà tôi gặp đã không còn nữa; mà thay vào đó là sự tự tin, tin rằng hơn cả việc mưu sinh hàng xôi này mang lại nhiều hơn thế.

Những ngày đầu khi từ Bắc vào Nam lập nghiệp, anh Huy quan ngại rất nhiều điều, vốn không quen với việc mua gánh bán bưng, đôi khi vì cực nhọc anh còn nghĩ quay trở về tiếp tục con đường học đã dang dở. “Phóng lao thì theo lao”, cuối cùng anh và gia đình cũng chờ được ngày gánh xôi trở nên quen thuộc với đông đảo người dân sống trong khu vực, tiếng lành đồn xa, báo chí, truyền thông tìm đến review, không tốn một đồng quảng cáo, hàng xôi này vẫn đắt khách dù nắng hay mưa.

Anh Huy kể, ngày trước anh ngại việc người này người kia thay nhau gọi mình là “hot boy bán xôi”. Bạn bè tầm tuổi đã có việc làm ổn định, riêng anh là bán buôn ở vỉa hè. Nhưng dần dần việc đó như một thứ nhận diện khi anh rời Bắc vào Nam.

“ Ở Sài Gòn chẳng ai quan tâm mình làm nghề gì, cực như thế nào, có thể diện hay không, mình là người biết tận dụng thời gian kiếm tiền, bằng công sức, chất xám của mình là đã đáng tự hào. Ai cũng phải làm, phải xây dựng cuộc sống, mục đích cuối cùng là kiếm ra đồng tiền chân chính”. 

 XÔI GÓI LÁ SEN LÀ MỘT BÍ QUYẾT, VỊ “ĐẮNG VÀ CHÁT” KHIẾN XÔI NGON HƠN!

Anh Huy cho biết, ở Sài Gòn không có nhiều lá sen để phục vụ đủ cho số lượng xôi bán ra hằng ngày. Do đó, gia đình anh phải nhập lá sen từ Đồng Tháp, Long An… lá phải là loại lá tròn đều, còn tươi nguyên. Lá sen trước khi gói xôi đã được rửa sạch với nước, phơi ráo và rọc phần gân thô.

“Gói lá sen ngoài để an toàn còn là vì muốn giữ vị xôi dẻo, giữ được độ nóng, lá sẽ tiết ra một chút vị đắng, chát hoà với vị xôi, dù là mặn hay ngọt, miếng ăn đầu tiên nếu tinh ý sẽ thấy cái vị xôi Bắc tràn ngay ở đầu lưỡi”, anh Huy nói.

Theo anh Huy, lá sen cùng với vị đắng chát hoà vào xôi là “ý tứ” mà gia đình anh đã để lại trong mỗi gói xôi. Bao năm qua vật giá leo thang nhưng giá xôi vẫn thế, vừa là thứ đặc biệt để người xa quê không quên quê hương, không quên tuổi thơ của mình.

“Xôi bọc lá sen ăn sẽ rất khác với xôi bỏ hộp nhựa”, anh Huy chắc nịch.

Anh Huy cho biết vốn dĩ có thể bán nhiều hơn vài trăm phần nhưng gia đình anh chỉ muốn giữ đúng hương vị này mỗi buổi sáng. Một phần là cho người Sài Gòn đi làm, phần khác là để người Bắc nhớ quê mà tìm lại chút hương vị cũ.

Từng lượt khách cứ thế mà rời đi, trong vòng chưa đầy 3 tiếng hàng xôi của anh Huy đã “hẹn khách hôm sau”.

Theo Trí thức trẻ

Bài viết Hàng xôi bọc lá sen tươi đậm chất Bắc giữa lòng Sài Gòn, chỉ bán 2 tiếng mỗi ngày vì quá đông, khiến “cậu cả” bỏ đại học để nối nghiệp gia đình đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Nấm trứng gà, nấm hột gà hay César Đại Đế là tên gọi của một nấm có hình thù trông như lòng đỏ của quả trứng gà. Chúng là loại nấm được hoàng đế César của đế chế La Mã rất ưa chuộng, nên nhà nấm học Scopoli lấy tên của hoàng đế đặt cho loại nấm này.

Tại Việt Nam, loại nấm này chỉ mọc tại các tỉnh vùng núi phía Bắc và Đà Lạt. Thời gian gần đây, chúng cũng được khai thác ở các khu vực phía Nam như Bình Phước, Tây Ninh… Đây là loại nấm ngon thường mọc dưới tán cây dầu nên một số địa phương còn gọi là nấm dầu.

Nấm trứng gà có hình dáng giống như quả trứng, bên ngoài có lớp vỏ màu trắng, bên trong giống như lòng đỏ trứng gà. Khi nhỏ, nó trông như một quả trứng gà ta, tới lúc lớn, khi mũ nấm nhú ra thì có màu vàng cam như lòng đỏ trứng gà. Mùa nấm rơi vào từ tháng 6 cho đến tháng 7 hàng năm.

Đây là loài nấm ăn cực kỳ quý hiếm trên thế giới từ xưa đến nay. Với mùi vị thơm, ngon, giòn, đặc biệt chỉ xuất hiện theo mùa nên nấm trứng gà được lùng mua. Với những cây nấm chưa xòe, bên ngoài là lớp vỏ trắng, bên trong vàng như trứng gà thì sẽ bán được với giá cao.

Đầu mùa, giá mỗi kg nấm có thể lên đến nửa triệu đồng. Khi vào giữa mùa, giá rẻ hơn đôi chút, từ 200.000 đồng đến 350.000 đồng/kg. Hiện, nhiều cửa hàng thực phẩm sạch cũng như các trang facebook rao bán loại nấm đắt đỏ này. Tuy nhiên, muốn mua, khách hàng phải đặt trước vì không có sẵn và cũng không bán hàng đông lạnh.

Khi nấm được hái về phải rửa thật sạch đất cát và ngâm qua bằng nước muối, sau đó chần qua nước sôi rồi mới mang đi chế biến.

Nấm trứng gà có nhiều chất dinh dưỡng và có thể chế biến thành nhiều món ăn ngon, bổ dưỡng như nấm trứng gà xào tỏi, xào hải sản…

hoặc nấu cháo thịt băm, cháo gà, cháo hến…

Bài viết “Trứng gà ngoi lên từ lòng đất”: Của ngon, hiếm có khó tìm, giá nửa triệu đồng/kg đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Thịt xiếp dai ngon, ngọt bùi hòa quyện cùng mùi nước mắm khiến “hồn ẩm thực” của du khách bị “níu” chân mỗi khi đến với xã đảo Quan Lạn (Quảng Ninh).

Con xiếp “dẫn lối” cho cơm

Xã đảo Quan Lạn, huyện Vân Đồn có những cảnh biển đẹp hoang sơ, thơ mộng. Du khách đến đây được tìm hiểu về những nét đẹp trong văn hóa của người dân và thưởng thức nhiều món ăn ngon nức tiếng.

Đam mê hải sản, có lẽ không ai có thể quên được các món ngon chế biến từ tôm vằn, ghẹ xanh, cua bể, cá song… tại đảo Quan Lạn. Tuy nhiên, với người dân Quan Lạn có một loại thực phẩm “đưa” cơm, chế biến được nhiều món dân dã đó là con xiếp.

Chị Phạm Thị Tuyền, người dân đảo Quan Lạn chia sẻ, khách đến Quan Lạn chưa ăn con xiếp thì chưa thực sự thấy được cái tình của người dân miền biển nơi đây. Món ăn không chỉ thơm ngon, bổ dưỡng mà còn chứa đựng vẻ đẹp bình dị, mộc mạc cùng tình cảm chân thành, mến khách của người dân xã đảo.

Xiếp là loại nhuyễn thể vỏ cứng như ngao, sò. Chúng sống ở các bãi triều cạn gần bờ xung quanh đảo Quan Lạn. Dù là người lớn tuổi hay trẻ nhỏ hễ muốn ăn đều có thể xách xô và cào ra biển là có món ngon từ xiếp trong bữa cơm gia đình.

Xiếp rất dễ bắt, chỉ đợi khi nước dòng (nước xuống), bãi triều nhô lên là có thể cào được.

Chị Tuyền sống trên đảo hơn chục năm và là một trong những người làm du lịch nổi tiếng tại Quan Lạn. Hàng năm, cứ vào đợt cao điểm du lịch ngoài việc đón, tiếp khách thăm đảo, chị Tuyền còn thiết kế các tour trải nghiệm “một ngày làm dân đảo”. Dẫn khách đi trải nghiệm cào xiếp và tự tay chị Tuyền chế biến các món ngon từ “đặc sản” này.

Chị tâm sự rằng, không gì hạnh phúc bằng khi chứng kiến hình ảnh khách du lịch hào hứng ra bãi biển, thỏa sức thể hiện tài năng làm ngư dân để cùng nhau cào xiếp.

Thành quả sau hàng giờ lao động của khách là những món ăn thơm lừng vị xiếp trên bàn tiệc vào cuối buổi. Khách thưởng thức món ngon với tâm trạng vui vẻ, sảng khoái là cách để quảng bá sản phẩm quê hương một cách tuyệt vời nhất.

Ở đảo Quan Lạn, chị Tuyền là một “tay cơ” cào và tách xiếp. Một buổi chiều chị có thể cào được đến 15 kg xiếp. Và cũng chính tay chị tách hết số sản vật đó để mang đi chế biến.

Chị Tuyền chia sẻ, nói đến xiếp chúng ta có thể chế biến được nhiều món như: Cháo, rim gừng, kho, canh rau, canh chua…

Sau khi xào xiếp, cho cháo trắng vào nồi nấu cùng, nêm thêm gia vị vừa ăn, trước khi bắc khỏi bếp, ta cho hành, mùi, lá tía tô vào. Món cháo bổ dưỡng, ngon sạch từ biển không chỉ là món ăn của người Quan Lạn mà nó được nhiều khách du lịch biết đến, yêu thích.

Chị Tuyền cho hay, món ăn từ xiếp cũng có giá cả bình dân. Tuy vậy, không vì thế mà món ăn đơn điệu, thiếu hấp dẫn. Người dân trên đảo ai cũng biết cào xiếp, chế biến món ăn từ loại nhuyễn thể này.

Tuy nhiên, tùy theo cảm nhận từng người và cách chế biến, nêm nếm gia vị khác nhau tạo nên thương hiệu của người nấu. Với những khách đã từng ở khách sạn nhà chị Tuyền, ăn món chị nấu thì không thể quên món ăn đưa cơm từ con xiếp.

Ngọt ngào vị biển

Mỗi khi nhàn rỗi, nước xuống, người dân đảo thường đi cào xiếp, nhà dùng không hết họ mang ra chợ bán. Vừa bày hàng ra chợ, bà Bùi Thị Thị đon đả chào khách “mua xiếp đi con”, 20 nghìn/kg.

Thấy khách có vẻ bỡ ngỡ với cách tính cân của mình bởi bên trong mỗi túi xiếp của bà có chừng một lạng nhân và chút nước, bà Thị phân trần: “Một cân xiếp khi cào về còn nguyên vỏ, bà tách ra được từng này nhân, vì thế tính cân là tính cả vỏ, còn nhân chỉ có vậy”.

Chị Hà Thị Xuyến, một giáo viên công tác tại đảo Quan Lạn lâu năm chia sẻ, những món ngon từ biển rất đặc trưng, khách du lịch cũng rất sành. Tuy nhiên, món xiếp còn ít người biết đến, bởi chỉ có đảo Quan Lạn mới có. Ngoài cháo thì món xiếp rim gừng, kho, hay canh chua cũng rất ngon.

Ở đảo Quan Lạn có loại rau xương cá. Loại rau này thường mọc dại ngoài bờ biển, người dân đảo thường hái về nấu cùng xiếp. Xiếp ngọt nên nấu với rau xương cá lá mềm, thân mỏng giòn rất ngon và tròn vị, chị Xuyến cho hay.

Xiếp tuy nhỏ nhưng rim gừng hay kho cũng “tuyệt cú mèo”, chị Hoàng Thị Thu Hà chia sẻ khi kể về món ngon nơi chôn rau cắt rốn của chị. Xiếp kho hay rim gừng có cách chế biến gần giống nhau.

Bỏ qua các bước sơ chế, sau khi xào xiếp với hành khô và gia vị có kèm thêm một chút gừng băm nhỏ bật nhỏ lửa để rim, đến khi săn lại, nước sền sệt, dậy mùi sẽ cho hành mùi thái nhỏ cùng hạt tiêu bắc là được. Gừng cay cay, thơm thơm kết hợp với vị ngọt mềm của xiếp là món ăn thường thấy trong bữa cơm mặn của dân Quan Lạn.

Với người dân Quan Lạn, món cháo xiếp là món ăn thường nhật. Bởi xiếp lành tính nên trẻ em, người già, người ốm hay phụ nữ ở cữ đều dùng được. Đặc trưng của các món ăn ngon của Quan Lạn là không thể thiếu vị và mùi thơm từ nước mắm do chính người dân đảo làm ra. Với món xiếp cũng vậy, nước mắm làm dậy mùi thơm hòa quyện với vị béo ngậy tạo nên một món ăn đặc trưng.

Bài viết Xiếp Quan Lạn “níu hồn” thực khách đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.