Bilal Zuberi, một đối tác của công ty đầu tư mạo hiểm Lux Capital, đã dành vài tuần qua để chia sẻ một thông điệp đáng lo ngại với những người sáng lập của các công ty mà anh ấy đầu tư. Các công ty khởi nghiệp cần phải bắt đầu cắt giảm chi phí, điều này gần như luôn đồng nghĩa với việc cắt giảm việc làm. “Thế giới đang sụp đổ. Và chúng ta cần phải hành động”.

Không giống như Zuberi, 46 tuổi, rất nhiều trong số những người mà anh ấy đang cố gửi thông điệp này chưa bao giờ trải qua thời kỳ thu hẹp đáng kể trong ngành công nghệ. Zuberi cho biết, khi nói với giám đốc điều hành của một công ty với hàng trăm nhân viên rằng doanh nghiệp này không còn xứng đáng với mức định giá hàng tỷ USD có được trong vòng gọi vốn gần đây nhất, người sáng lập đã phản ứng lại bằng “sự bối rối, sợ hãi và phủ nhận”.

Trong những năm gần đây, vị CEO đã nghe những dự đoán khác rằng thời kỳ thảm khốc đang giảm dần, nhưng mọi thứ chưa bao giờ thực sự tồi tệ như vậy. Zuberi từ chối nêu tên người sáng lập hoặc công ty vì cuộc trò chuyện là riêng tư.

Trong suốt hơn một thập kỷ thị trường tăng giá đáng kinh ngạc được thúc đẩy bởi sự phát triển vượt bậc của ngành công nghệ, đã có những cảnh báo định kỳ rằng thời kỳ tốt đẹp đã kết thúc. Trong một bài luận được lưu hành rộng rãi từ hai năm trước có tựa đề “Coronavirus: Thiên nga đen của năm 2020”, công ty đầu tư mạo hiểm Sequoia Capital đã cảnh báo các công ty khởi nghiệp nên đặt câu hỏi về mọi khía cạnh kinh doanh của họ, bao gồm cả cấp độ nhân sự và liệu họ có khả năng tiếp cận vốn lâu dài hay không. Họ đưa ra lời khuyên: “Không ai phải hối hận khi thực hiện những điều chỉnh nhanh chóng và dứt khoát trước những hoàn cảnh đang thay đổi”

“Các công ty không chết vì sản phẩm không tốt. Họ chết vì hết tiền”

Tuy nhiên, sau cơn hoảng loạn ban đầu vào mùa xuân năm đó, nhiều công ty công nghệ đã phát triển mạnh trong thời đại đại dịch, khi lãi suất thấp, thị trường tăng vọt và hành vi của người tiêu dùng thay đổi vượt trội hơn bất kỳ sự gián đoạn nào do Covid-19 gây ra. Zuberi cho biết báo động giả này đã khiến những người sáng lập startup khó chấp nhận mức độ nghiêm trọng của tình hình hiện tại vào mùa xuân này.

Nhưng thực tế hiện đang diễn ra. Thị trường chứng khoán sụt giảm vào đầu tháng 5, kết hợp với xung đột Nga – Ukraine leo thang, lạm phát trong nước và đại dịch hiện đã bước sang năm thứ ba. Tất cả đã bắt đầu gây ra những “đau đớn” đáng kể cho các công ty khởi nghiệp giai đoạn sau, và có vẻ như nó sẽ tác động tới các công ty nhỏ hơn trong những tháng tới.

Các nhà đầu tư vẫn không mất niềm tin vào khả năng định hình lại mọi ngóc ngách của nền kinh tế thế giới. Nhưng hệ thống tài chính cũng có tiếng nói. Zuberi nói: “Các công ty không chết vì sản phẩm không tốt. Họ chết vì hết tiền”. Sau sự phản đối ban đầu, người sáng lập đã đặt câu hỏi về lời khuyên của Zuberi đã bắt đầu chuẩn bị cắt giảm chi phí từ 20% đến 30%, loại bỏ một số vị trí công việc và huy động tiền với mức định giá thấp hơn giá trị trước đây của công ty.

Chào mừng bạn đến với thời kỳ suy thoái năm 2022, nơi con đường từ công ty khởi nghiệp nhỏ bé trở thành quái vật trị giá hàng tỷ USD đột nhiên trở nên khó khăn hơn. Theo nhà nghiên cứu CB Insights, trong quý này, số lượng các công ty công nghệ niêm yết cổ phiếu công khai ở mức thấp nhất kể từ năm 2016. Theo các nhà nghiên cứu tại PitchBook Data Inc., các cổ đông của các công ty công nghệ tư nhân đang phát triển mạnh như Stripe Inc. và Instacart Inc. đã mất khoảng một nửa giá trị trong năm nay.

Trên toàn cầu, việc vọi vốn đã chậm lại, với số lượng lớn (100 triệu USD trở lên) và tổng số tiền huy động được giảm trong quý đầu tiên – lần đầu tiên điều đó xảy ra sau gần hai năm. “Tâm lý nhà đầu tư ở Thung lũng Silicon đang ở mức tiêu cực nhất kể từ sau sự cố dot-com 20 năm trước”, đồng sáng lập PayPal, David Sacks, hiện là đối tác của công ty đầu tư Craft Ventures, đã viết trên Twitter.

Nina Achadjian, một đối tác của Index Ventures cho biết các công ty khởi nghiệp phải học cách điều chỉnh ngay lập tức. “Năm ngoái không ai cần một kế hoạch dự phòng”, cô nói. “Đó là sự tăng trưởng bằng mọi giá và vốn rất dễ kiếm”. Công ty của cô ấy đang nói với những người sáng lập nên chuyển trọng tâm sang hoạt động bền vững ngay cả khi điều đó làm chậm tăng trưởng, thận trọng trong việc tuyển dụng và đảm bảo họ có đủ tiền mặt để hoạt động trong 18 đến 24 tháng.

Xu hướng thị trường chỉ mới bắt đầu được giữ vững. Kyle Stanford, một nhà phân tích tại PitchBook, cho biết chỉ 5% các khoản đầu tư đã hoàn thành trong quý 3 là giảm giá, có nghĩa là công ty chấp nhận mức định giá thấp hơn so với các giao dịch trước đó.

Các nhà đầu tư mạo hiểm, về bản chất lạc quan, đã và đang trò chuyện với nhau. Vinod Khosla của Khosla Ventures cho biết: Khi các công ty đại chúng lớn cắt giảm, điều đầu tiên họ ngừng thực hiện là những ý tưởng đổi mới mà phải mất nhiều năm mới thành công. Ông nói, phản ứng này tạo cơ hội cho những người sáng lập mới và các công ty khởi nghiệp ban đầu, đồng thời với điều kiện thị trường khiến nhiều công ty khởi nghiệp đầu tư vào rẻ hơn. Định giá hợp lý hơn. Chúng tôi có thể chấp nhận rủi ro nhiều hơn”, ông nói.

Vẫn có rất nhiều tiền đang chờ các công ty khởi nghiệp. Theo PitchBook, các nhà đầu tư mạo hiểm ở Mỹ đã đầu tư hơn 230 tỷ USD vào giữa tháng 5. Hơn 1.000 công ty khởi nghiệp đã huy động vốn từ các nhà đầu tư hạt giống và thiên thần trong quý 3, đẩy tổng giá trị của các giao dịch giai đoạn đầu lên mức cao nhất trong ít nhất một thập kỷ.

Karan Kundra, người sáng lập của một công ty khởi nghiệp công nghệ sức khỏe ở San Francisco cho biết: “Thị trường không thích hợp với những công ty ở giai đoạn đầu với những người sáng lập và đội ngũ mạnh mẽ”. Kundra, 25 tuổi, cho biết anh đã nói chuyện với các nhà đầu tư từ đầu tháng 5 để huy động khoảng 2 triệu USD và đã nhận được 12 lời đề nghị.

Những thay đổi trên thị trường cuối cùng có thể mang lại hiệu quả cho các nhà đầu tư và nhà sáng lập có đủ khả năng kiên nhẫn, nhưng điều đó không có ý nghĩa nhiều đối với hàng nghìn công nhân công nghệ gần đây đã mất việc làm. Các công ty khởi nghiệp được liên doanh hỗ trợ bao gồm nhà điều hành bếp trên mây Reef Technology, công ty giao hàng tạp hóa Avo và công ty trí tuệ nhân tạo DataRobot đã cắt giảm hơn 7.500 việc làm trên toàn cầu từ ngày 1/4 đến ngày 16/5, theo công ty theo dõi việc làm Layoffs. Các công ty đại chúng cũng đã cắt giảm việc làm, ngừng tuyển dụng hoặc thực hiện cả hai.

Nhiều người đã bị choáng váng bởi việc làm dường như ổn định của họ trong một ngành công nghiệp đang phát triển mạnh đã bốc hơi nhanh như thế nào. Michelle Kneibel, một huấn luyện viên giảm cân cho công ty khởi nghiệp Noom, đang trò chuyện với các đồng nghiệp của cô ấy trên Slack vào một ngày cuối tháng 4 trong khi họ chờ tham gia một cuộc họp video.

Cô ấy hoài nghi khi tên và bài đăng của mọi người bắt đầu biến mất. Vài phút sau, trong một cuộc họp riêng, cô biết được rằng mình đã mất việc. Người phát ngôn của công ty từ chối bình luận.

Trong vài tuần, Noom đã cho 495 nhân viên ra đi. Công ty này đã huy động được 540 triệu USD vào năm ngoái và gần đây đã cải thiện phúc lợi cho nhân viên, cắt giảm các khoản khấu trừ đối với bảo hiểm y tế và tăng thời gian nghỉ phép. Cuối năm ngoái, Noom cho biết công ty còn gửi cho nhân viên một chiếc áo phông và mũ có thương hiệu để ăn mừng thành tích. “Tôi không hiểu gì về sự thay đổi này”, cô nói. “Tôi bị sốc”.

Vài ngày sau khi mất việc, Kneibel nhận được một gói hàng trong thư chứa món quà kỳ nghỉ muộn màng từ công ty. Món quà đi kèm với một ghi chú thừa nhận sự chậm trễ nhưng không đề cập đến các vụ sa thải hàng loạt. Trong hoàn cảnh hiện tại, ghi chú từ công ty dường như mang một ý nghĩa khác: “Đây là điều cuối cùng”.

Nguồn: Bloomberg BusinessWeek

Bài viết ‘Bữa tiệc tàn’ của giới startup công nghệ: Hết thời kỳ tiền rẻ, gọi vốn dễ, hàng loạt công ty sa thải ồ ạt, thậm chí phá sản đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Khi CEO của ZhenFund, Anna Fang mới bắt đầu tham gia lĩnh vực đầu tư mạo hiểm, một người cố vấn đã từng khuyên bà: những doanh nhân phù hợp để hỗ trợ là những người có thể khiến bà tin rằng thế giới có thể khác biệt nhờ cách nhìn của họ.

Fang đã khắc cốt ghi tâm lời khuyên này. Mười một năm sau, bà đã đứng ở vị trí đầu tiên trong danh sách Midas Seed 2022 của Forbes với tư cách là nhà đầu tư hạt giống thành công nhất trên thế giới.

Đầu tư mạo hiểm chưa bao giờ nằm trong kế hoạch nghề nghiệp của Fang. Nữ doanh nhân bắt đầu sự nghiệp ở vị trí là một lãnh đạo ngân hàng đầu tư tại JP Morgan sau khi lấy bằng MBA tại Trường Kinh doanh Stanford vào năm 2010. Sau đó, bà làm việc cho General Electric. Tuy nhiên, người bạn cùng lớp – cựu sinh viên Stanford, Dan Hu đã sớm đưa lời gợi ý về một cơ hội khác.

Hu – hiện là người sáng lập và CEO công ty khởi nghiệp tín dụng di động Omni Prime ở Thượng Hải, đã được nhà đầu tư thiên thần giàu có người Trung Quốc Xiaoping (Bob) Xu yêu cầu hỗ trợ để khởi động một quỹ đầu tư mới. Xu được biết đến là người đứng đằng sau hậu thuẫn cho các startup như công ty mỹ phẩm trực tuyến JuMei và edtech 17zuoye.

Khi đó, Hu vừa mới bắt đầu đảm nhiệm vị trí phó chủ tịch tại công ty đầu tư mạo hiểm toàn cầu Sequoia và nghĩ rằng Fang sẽ rất phù hợp với vai trò này.

“Tôi thấy mình vô cùng may mắn khi có người nghĩ đến tôi để hỗ trợ Bob, hỗ trợ ZhenFund”, Fang chia sẻ: “Lúc đó tôi 29 tuổi. Tôi thật may mắn khi công việc mà tôi sắp đảm nhiệm hóa ra lại là sự nghiệp mà tôi thực sự yêu thích và dự định gắn bó mãi mãi. Thời gian đầu, tôi còn chưa thể tin rằng mình được trả lương để làm việc này”.

Ban đầu Xu nghĩ đến Fang với vai trò điều hành, tuy nhiên Fang đã làm việc như một thành viên của bộ phận đầu tư. Và tất cả đều được bà hoàn thành tốt. Xu – từng 5 lần là thành viên của danh sách Midas List trước đây, đã hướng dẫn Fang phân tích từng khoản đầu tư của ông – những triết lý kinh doanh và bài học kinh nghiệm đằng sau những khoản đầu tư đó.

Và điều đó đã được đền đáp. Mười một năm sau, Fang đã hỗ trợ hơn 30 công ty khởi nghiệp ở giai đoạn hạt giống hiện là kỳ lân cùng hơn 90 startup đã thoái vốn thành công.

Thành tích đó đã đưa nữ doanh nhân lọt vào Danh sách Midas của Forbes 4 năm liên tiếp, bao gồm vị trí nhà đầu tư nữ vòng hạt giống hàng đầu của năm nay.

Một trong những vụ đầu tư đáng chú ý nhất của Fang là nền tảng mạng xã hội Xiaohongshu (RED). Bà đã hỗ trợ công ty trong vòng hạt giống năm 2013 sau khi nhận ra một trong những người đồng sáng lập, Charlwin Mao Wenchao, là người luôn giơ tay và đặt câu hỏi khi Fang đến thăm trường Stanford. Công ty hiện được định giá 20 tỷ USD. Một khoản đầu tư thành công khác là công ty di động thông minh Horizon Robotics. Fang dẫn dắt trong vòng đầu tư thiên thần năm 2016 và hiện startup được định giá 4 tỷ USD.

“Tôi cảm thấy mình luôn theo được mọi xu hướng. Tôi có thể đi từ một thỏa thuận trong lĩnh vực robot, tiếp theo là một thương hiệu mới, đến một cái gì đó trong metaverse”, bà nói: “Bạn có thể thay đổi nhiều loại hình doanh nghiệp. Tôi là một người theo xu hướng ‘tổng quát’. Tôi tìm hiểu về tất cả những điều mới mẻ này trên thế giới để có thể trở thành người đầu tiên trên thế giới biết về điều đó”.

Mặc dù đứng đầu Midas Seed là một thành tựu lớn đối với Fang, nhưng điều này cũng thể hiện một sự thay đổi về sự phát triển của lĩnh vực này.

Theo tổ chức công nghiệp All Raise, trong khi chỉ có 14% nhà đầu tư mạo hiểm là phụ nữ, thành công của Fang chứng tỏ rằng một phụ nữ vẫn có thể giành được danh hiệu nhà đầu tư hạt giống tốt nhất trên thế giới.

Mandela Schumacher-Hodge Dixon, Giám đốc điều hành của All Raise, cho biết bà không ngạc nhiên khi một phụ nữ giành được vị trí đó. “Tuy nhiên một sự công nhận như vậy có thể là sự thay đổi đối với những phụ nữ trẻ hơn để theo đuổi lĩnh vực đầu tư mạo hiểm và thậm chí bao gồm cả những người đang xem xét coi đầu tư mạo hiểm như một sự nghiệp”.

Theo Dixon, việc Fang đứng đầu danh sách gửi đi một thông điệp mạnh mẽ hơn cả vị trí của Fang có được. Bà nói: “Khi nghĩ đến đầu tư hạt giống, tôi nghĩ đến lần ‘check-in’ đầu tiên. Tôi nghĩ về hình ảnh của một người dành sự tin tưởng đầu tiên cho doanh nghiệp. Đó là một người đủ can đảm để ước mơ cùng với những người sáng lập công ty, những người nhìn thấy một thế giới chưa tồn tại.

Việc có được một người phụ nữ truyền tải được hết những điều đó như một người đặt niềm tin cho giai đoạn khởi nghiệp sẽ giúp những người khác sẽ có một dũng khí vô cùng lớn”.

Fang không phải là người phụ nữ duy nhất trong danh sách Midas Seed. Kirsten Green, nhà sáng lập và đối tác quản lý của Forerunner Ventures và Ann Miura-Ko, đối tác đồng sáng lập tại Floodgate, đều giành được vị trí tương tự trong Midas Seed.

Bản thân Fang cũng rất ngạc nhiên khi biết mình đã giành được thành tích này. Bà cho rằng List Midas hẳn đã bỏ lỡ một nhà đầu tư hạt giống quan trọng hơn, có thể là người ủng hộ sớm cho Uber hoặc ByteDance. Bà cũng cảm thấy bối rối vì tự nhận mình vẫn đang ở giai đoạn đầu của sự nghiệp. Mặc dù đã thực hiện rất nhiều khoản đầu tư thành công, nhưng bản thân Fang vẫn đang tìm kiếm các cơ hội kinh doanh cho chính mình.

“Tôi vẫn đang tìm kiếm ByteDance của mình”, Fang nói khi nhắc đến công ty tư nhân trị giá 140 tỷ USD đằng sau TikTok. “Tôi có một vài khoản đầu tư lớn, nhưng chúng tôi vẫn đang thiếu một ByteDance của riêng mình. Đó là điều khiến tôi luôn khao khát”.

NDH

Bài viết Người phụ nữ được Forbes vinh danh là nhà đầu tư vòng hạt giống thành công nhất thế giới đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Ý tưởng nảy sinh trong nghịch cảnh

10 năm trước, Ben Jones – Người sáng lập, Giám đốc điều hành của Công ty khởi nghiệp Ohi là một nhân viên kinh doanh với khoản thu nhập cố định tại London. Nhưng không may anh bị tai nạn, chấn thương cột sống và liệt nửa người. Trong suốt 16 tháng, Jones không thể ra ngoài và hoàn toàn dựa vào thương mại điện tử để mua hàng, phục vụ sinh hoạt. Jones nói: “Tôi khá thích Amazon vì chỉ cần đặt hàng, ngày hôm sau sẽ có nhưng với các sản phẩm ở những nơi khác tôi không hài lòng vì thời gian giao hàng luôn là từ 3 – 5 ngày”.

Câu hỏi lớn nhất Jones luôn đặt ra là tại sao các dịch vụ khác không làm như Amazon đã làm và anh ấp ủ ý tưởng sẽ thực hiện điều đó. Sau khi hồi phục, anh nghỉ việc, đến Đại học Stanford học bằng MBA rồi chuyển đến New York để bắt đầu khởi nghiệp. Jones thấy rằng Amazon là một công ty lớn, họ đã xây dựng được cơ sở hạ tầng và mạng lưới hậu cần vững mạnh, dễ dàng đáp ứng việc giao hàng nhanh. Tuy nhiên, với các thương hiệu tiêu dùng và nhà bán lẻ nhỏ đang phụ thuộc vào các kho hàng truyền thống để vận chuyển đơn hàng thì đáp ứng dịch vụ như Amazon sẽ rất tốn kém.

“Mặt khác, điều gì sẽ xảy ra nếu bạn có một mạng lưới kinh doanh tại nhiều khu vực địa lý và có thể kết nối những cơ sở đó với các nhà cung cấp dịch vụ giao hàng chặng cuối nhanh chóng với chi phí thấp. Và Ohi ra đời để giải quyết vấn đề này” – Jones chia sẻ. Tháng 3/2019, Ohi đi vào hoạt động quanh các thành phố như New York, Brooklyn, San Francisco, Los Angeles, San Diego và phát triển khá nhanh với hàng chục nghìn đơn hàng mỗi tháng. 7 tháng sau đó, Ohi huy động được gần 2,75 triệu USD trong vòng tài trợ hạt giống do Công ty đầu tư Flybridge Capital Partners dẫn đầu. Mục tiêu của Ohi là mở rộng hoạt động khắp 25 thành phố ở Mỹ vào cuối năm 2022.

Hợp tác cùng phát triển

Ohi là một nền tảng áp dụng toàn bộ công nghệ vào quá trình vận hành và điều phối đơn hàng. Jones cho biết: “Phần lớn hoạt động của chúng tôi được kiểm soát bằng hệ thống số hóa được lập trình sẵn. Song Ohi vẫn có một nhóm nhân viên làm việc trực tiếp, tôi gọi đó là bộ phận kiểm soát chất lượng. Nhóm này sẽ quan sát quá trình vận chuyển, nếu họ nhận thấy điều gì đó không phù hợp thì sẽ gọi ngay cho nhân viên giao hàng và đánh giá chất lượng đơn hàng. Điều này giúp chúng tôi đảm bảo trải nghiệm khách hàng tại Ohi luôn tốt”.

Jones nói thêm rằng: “Ohi không sở hữu bất kỳ tài sản giao hàng nào và chúng tôi không phải là một công ty giao hàng. Vì vậy, chúng tôi hợp tác với một loạt các nhà cung cấp chặng cuối như Postmate, Uber và Door Dash. Mô hình hoạt động chính của Ohi là kết hợp nền tảng công nghệ đang có với trải nghiệm thương mại tốt nhất trên thị trường, cho phép các thương hiệu và nhà bán lẻ có thể thông qua các trang web của riêng họ và giữ quyền kiểm soát dữ liệu thị trường cũng như các mối quan hệ khách hàng.

Hiện có hơn 50 thương hiệu hợp tác và sử dụng nền tảng của Ohi, trong đó bao gồm các thương hiệu đồ uống nổi tiếng của Mỹ như Health-Ade, SolarWave hay thương hiệu thời trang nam Untuckit. “Chúng tôi sẽ hợp tác với hàng trăm nhà bán lẻ trên khắp nước Mỹ vào cuối năm tới. Nói chung, phạm vi thương hiệu khá rộng nhưng Ohi sẽ tập trung vào các thương hiệu hoặc danh mục sản phẩm mà người tiêu dùng cần giao nhanh như đồ uống, đồ dùng cho thú cưng, mỹ phẩm, sản phẩm dành cho trẻ em hoặc rượu”.

Các thương hiệu khi hợp tác cùng Ohi sẽ phải trả một khoản phí cố định hàng tháng và một khoản phí cho mỗi đơn đặt hàng, bao gồm cả việc lưu kho và giao hàng. Theo thống kê của công ty, các đối tác này nhận được lợi tức đầu tư đáng kể thông qua việc cải thiện sự hài lòng của khách hàng, tỷ lệ chuyển đổi trung bình tăng 28% và tỷ lệ khách hàng quay lại tăng đến 120%.

Bên cạnh việc giao hàng nhanh chỉ đưa đầy 2 giờ, Ohi còn mở rộng các dịch vụ như cho phép người dùng tùy chọn thời gian giao hàng đảm bảo sự linh hoạt trong trải nghiệm. Đồng thời, Ohi cũng giao hàng miễn phí nếu đơn hàng đạt đến giá trị quy định. Jones chia sẻ: “Nếu bạn đang có một giỏ hàng trị giá 35 USD, bạn có hai lựa chọn hoặc trả thêm 5 USD tiền giao hàng, hoặc bạn mua thêm 15 USD nữa đủ giá trị 50 USD/đơn để Ohi giao hàng miễn phí. Bạn sẽ chọn cách nào?”. Với cách thức như thế, cả Ohi và các thương hiệu đối tác đã và đang tăng nhanh chóng giá trị doanh thu.

Jones chia sẻ: “Tôi tin Ohi là một chiến thắng dành cho tất cả mọi người. Người tiêu dùng nhận được trải nghiệm tuyệt vời, nhanh chóng nhưng hoàn toàn miễn phí, thương hiệu bán được nhiều sản phẩm hơn, doanh thu cao và có được nhiều khách hàng trung thành hơn và rõ ràng là chúng tôi cũng tăng thêm lợi nhuận”.

Bài viết Startup giao hàng trong 20 phút nhận đầu tư 19 triệu USD đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Vua Cua là một trong những startup ấn tượng nhất trong những tập đầu Shark Tank 2021, khi được 3 shark là Bình, shark Hưng và shark Liên tranh giành đầu tư. Sau đó, Shark Liên đã là người chiến thắng cuối cùng, dù bà cũng đề nghị mức giá bằng với Shark Bình: 3,5 tỷ đồng cho 10%, gấp đôi con số mà Anh Thư đã đề nghị từ đầu.

Thời điểm đó, founder này giải thích về lựa chọn của mình như sau: tuy ấn tượng với Shark Hưng và thấy mong muốn đầu tư cho Vua Cua của Shark nhưng do số lượng cổ phần hiện tại có thể chia sẻ với các nhà đầu tư mới là không nhiều. Bên cạnh đó, Anh Thư thích Shark Liên vì Shark rất quan tâm đến cộng đồng LGBT, cũng như Shark Liên có cùng quan điểm với Vua Cua về các vấn đề xã hội khác.

Và với những diễn tiến gần đây của deal đầu tư này, rõ ràng sự lựa chọn của Anh Thư là chính xác, khi Shark Liên đã nhanh chóng xuống tiền cho startup này, bất chấp đại dịch ngày càng leo thang tại TP.HCM – thị trường chính của Vua Cua.

“Hôm nay là một ngày thật đặc biệt và rất có ý nghĩa với tôi và đội ngũ Vua Cua.

Theo đúng như cam kết ở Shark Tank mùa 4, Vua Cua đã chính thức nhận được 3,5 tỉ = 10% từ Shark Liên. Dù trong hoàn cảnh ngành F&B đang gặp nhiều khủng hoảng, nhưng shark Liên đã không ngần ngại rót vốn vào Vua Cua, từ lúc DD (Due Diligence) đến khi tiền vô tài khoản chưa đến 2 tuần và toàn bộ quá trình DD, ký kết 100% diễn ra online”, founder Anh Thư chia sẻ.

Cũng theo Anh Thư, sở dĩ deal đầu tư này hoàn thành nhanh như thế, là bởi những cố gắng không mệt mỏi của chính doanh nghiệp mình và thiện chí không thể chối cãi từ phía Shark Liên.

Trong khoảng thời gian vừa qua, Vua Cua đã tiến hành chuyển đổi số, thu gọn chi nhánh, mở rộng kênh online và ra quyết định sống còn: Vua Cua – không – chỉ – bán cua mà còn bán tất cả thực phẩm thiết yếu dễ sử dụng, dễ bảo quản cho người dân trong mùa dịch.

Nhờ vậy, Vua Cua đã nhận được niềm vui lớn là sự đầu tư của Shark Liên. Điều này phần nào chứng minh được sự nỗ lực, cố gắng của đội ngũ Vua Cua trong khoảng thời gian khó khăn này đã được Shark Liên ghi nhận.

Anh Thư kể, sau màn thuyết trình gọi vốn thành công tại Shark Tank 2021, phía Shark Liên đã chủ động liên hệ với Vua Cua để trao đổi, tìm hiểu thông tin. Trong suốt quá trình từ sau khi Anh Thư tham gia ghi hình Shark Tank đến nay, đội ngũ Shark Liên đã làm việc với bên Cua Cua rất nhiệt tình và thân thiện. Phần Shark Liên, bà cũng rất quan tâm, thường xuyên hỏi thăm Anh Thư – Vua Cua với tinh thần hỗ trợ nếu cần thiết.

“Nên khi làm việc với team Shark Liên, tôi vô cùng an tâm và tin tưởng. Trong quá trình thẩm định, lần đầu tiên Vua Cua được tiếp xúc đầy đủ qua các giai đoạn của quá trình DD, tôi nhìn nhận đội ngũ Shark Liên rất có chuyên môn, kiến thức cao và bề dày kinh nghiệm. Nhờ vậy, 2 bên đã phối hợp và hỗ trợ nhau liên tục để có thể đi đến giai đoạn chốt deal rất thuận lợi.

Như chúng ta biết, ở thời điểm hiện tại, dịch Covid-19 ảnh hưởng khá nặng với nền kinh tế nói chung và ngành F&B nói riêng, Vua Cua cũng không ngoại lệ. Tuy nhiên, Shark Liên vẫn quyết định DD và đầu tư cho Vua Cua rất nhanh, điều này thật sự đã khích lệ startup Vua Cua rất nhiều. Theo đó, tôi cảm thấy mọi nỗ lực của team đã được Shark Liên nhìn thấy và công nhận thông qua việc chốt deal này.

Tôi tin rằng, với sự ủng hộ và đầu tư từ Shark Liên, kể từ hôm nay Vua Cua sẽ bước sang giai đoạn mới với sự bùng nổ mạnh từ độ phổ biến của thương hiệu đến doanh số. Tôi và team sẽ cố gắng để đưa Vua Cua phát triển lớn mạnh hơn nữa, không chỉ phủ sóng khắp Việt Nam mà còn vươn ra các quốc gia khác”, Anh Thư dùng những lời có cánh để nói về nhà đầu tư của mình.

Phần mình, theo chia sẻ của Shark Liên: Vua Cua là startup đầu tiên mở màn Shark Tank Việt Nam mùa 4, cũng là startup đầu tiên bà “chốt deal” thành công. Vua Cua cũng trở thành startup đầu tiên bà chính thức ký kết đầu tư sau vòng DD. Bà vừa chuyển cho các bạn số vốn đúng như thỏa thuận vào trưa 27/8/2021.

“Quá trình ký kết diễn ra theo cách không giống những deal đầu tư thông thường, dưới sự tác động của dịch bệnh đang diễn biến phức tạp tại TP.HCM. Sau khi hai bên đồng ý với các điều khoản – điều kiện, các cộng sự của tôi ngay lập tức vượt qua nhiều rào chắn, dây phong tỏa để đến nhà Thư – CEO của Vua Cua để ký hợp đồng.

Việc ký kết diễn ra bên ngoài chung cư nơi Thư ở. Tiếp đó, cộng sự của tôi lại thêm một lần vượt qua nhiều cách trở để đến ngân hàng thực hiện chuyển khoản cho Vua Cua theo đúng cam kết. Tất cả diễn ra vỏn vẹn đúng 2 giờ đồng hồ.

Có lẽ, nhiều người sẽ thắc mắc tôi đang tập trung cho chương trình thiện nguyện, việc ký kết gian nan như vậy, ‘tại sao không đợi hết dịch?’. Với tôi, giữa vòng vây dịch giã, ngoài đồng bào khó khăn, các startup cũng là đối tượng bị ảnh nghiêm trọng, đặc biệt là các startup thuộc lĩnh vực F&B.

Theo tôi, ngay lúc này đây, các bạn thực sự cần một bàn tay nắm lấy, trao truyền cho các bạn hơi ấm và động lực, tiếp sức cho các bạn trong ‘cuộc chiến’ chống lại cơn bão dịch bệnh để bảo vệ con thuyền khởi nghiệp của mình. Luôn xem việc giúp đỡ startups trẻ là sứ mệnh của bản thân, tôi không thể ngồi yên nhìn các bạn đơn độc một mình. Là một “bà đỡ”, tôi sẽ “đỡ” cho các bạn bất kể lúc thái bình hay trong hoạn nạn.

Với Vua Cua, tôi nhìn thấy nỗ lực ‘chống dịch’ của đội ngũ điều hành suốt thời gian qua. Cá nhân Thư là một bạn trẻ thật sự có tầm nhìn, dám bứt phá ‘chuyển mình’ trong dịch bằng cách đẩy mạnh chuyển đổi số, thu gọn chi nhánh, mở rộng kênh bán hàng online cũng như tìm cách đa dạng hoá sản phẩm kinh doanh đáp ứng nhu cầu của khách hàng trong dịch.

Tôi cảm mến Thư và team Vua Cua. Quyết định ký kết đầu tư cho Vua Cua chính là cách để tôi tiếp lửa cho các bạn trong giai đoạn đầy gian nan này. Mong Thư và đội ngũ giữ vững tinh thần, vượt qua thách thức, trở ngại và gặt hái thành công!”, Shark Liên bày tỏ.

Sau 16 tập phát sóng, Shark Tank mùa 4 đã ghi nhận 35 thương vụ nhận được cam kết đầu tư từ các Shark với tổng số tiền cam kết là 204.678.000.000 đồng, đạt tỷ lệ 64,81%. CoolMate là startup đầu tiên trong mùa này chính thức nhận được tiền đầu tư từ Shark Bình, khi mà chương trình còn chưa kết thúc.

Vào đầu tháng 7/2021, bà Lê Hạnh – CEO TV Hub, đơn vị sản xuất chương trình Shark Tank Việt Nam đã bất ngờ thông tin trên một group cộng đồng, việc NextTech sẽ tổ chức lễ ký kết và công bố đầu tư 500.000 USD vào CoolMate. Sự kiện diễn ra vào ngày 9/7 tại Hà Nội.

Cũng theo nữ CEO TV Hub, đây là màn DD thành công và nhanh nhất trong lịch sử Shark Tank Việt Nam, khi nhà đầu tư đã chính thức rót tiền cho startup trong khi show còn đang phát sóng.

Coolmate chính là startup “mở bát” cho tập đầu tiên của Shark Tank Việt Nam mùa 4 và đạt được thỏa thuận góp vốn từ Shark Bình với 500.000 USD đổi lấy 10% cổ phần 2,5% advisory shares. Tại buổi thuyết trình gọi vốn của CoolMate, Shark Bình cũng “quẹt thẻ” đặt cọc ngay cho startup này 200 triệu đồng.

Bài viết Cú chốt deal trong 2h của Shark Liên với Vua Cua: Ký hợp đồng ngay bên ngoài chung cư của founder, vượt nhiều rào chắn – dây phong tỏa để đến ngân hàng chuyển tiền đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Bước tiếp trong khó khăn

Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng nhìn nhận, đại dịch đã làm bộc lộ những hạn chế của nhiều doanh nghiệp startup, kể cả những doanh nghiệp đã lớn mạnh trên thế giới. Doanh nghiệp startup dường như có khả năng chống chịu ít hơn khi kinh tế trở nên bất ổn.

Đại diện Bon Bon – một startup trẻ trong ngành Du lịch từng chia sẻ, khách hàng của Bon Bon chủ yếu là người nước ngoài muốn đến Hà Nội và trải nghiệm sâu đời sống, văn hóa của người dân thủ đô. Việc các đường bay quốc tế đến Việt Nam bị tạm dừng và Chính phủ ngừng cấp thị thực cho người nước ngoài khiến Bon Bon phải dừng các dịch vụ, hoàn trả phí cho khách đã book từ trước. Mặc dù trước đó, mỗi ngày startup nhận được khoảng 15-25 khách hàng giờ đây đã trở thành con số 0.

Trong khi nhiều mô hình kinh doanh gặp bất lợi, một số mô hình kinh doanh và công nghệ lại trở nên hấp dẫn và tăng trưởng vượt bậc… Đây chính là bức tranh phong phú và đa dạng của khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng nhận định.

Mới đây, CEO kiêm nhà sáng lập JobHopin Kevin Tùng Nguyễn (start-up tuyển dụng bằng AI) chia sẻ khi dịch bùng phát, đã tác động mạnh mẽ đến khách hàng ở nhiều ngành nghề lĩnh vực. Nhưng cũng có những lĩnh vực như tài chính, chứng khoán, bảo hiểm, công nghệ… lại ít bị ảnh hưởng. JobHopin đã tập trung vào những khách hàng của nhóm và đẩy mạnh phát triển trên môi trường trực tuyến. Do đó, startup này vẫn phát triển vượt trội trong năm COVID vừa qua.

Bên cạnh đó, Abivin – một starup chuyên cung cấp giải pháp tối ưu chuỗi cung ứng trong nhiều lĩnh vực cũng đạt được kết quả tăng trưởng tốt trong năm qua. CEO kiêm nhà sáng lập Abivin Phạm Nam Long cho biết, mặc dù bị ảnh hưởng của COVID- 19 nhưng Abivin vẫn đạt tăng trưởng dương. Trong 5 tháng đầu năm đã tăng trưởng gấp đôi và mục tiêu trong năm 2021 sẽ tăng trưởng gấp 3 lần so với năm trước.

Nhiều giải pháp hỗ trợ hướng về startup

Theo Báo cáo Đổi mới sáng tạo và Đầu tư công nghệ Việt Nam, do NIC và quỹ Do Ventures phát hành, các công ty khởi nghiệp Việt Nam có nhiều cơ hội để bứt phá khi hoạt động đầu tư dần phục hồi. Theo đó, thị trường đầu tư công nghệ Việt Nam có sự chững lại khó tránh khỏi do tác động của COVID-19, các nhà sáng lập tại Việt Nam đã tận dụng mọi nguồn lực có thể để trụ vững và tiếp tục phát triển bởi khủng hoảng luôn là chất xúc tác mạnh mẽ để các mô hình kinh doanh đột phá xuất hiện.

Báo cáo cũng chỉ ra, tổng số vốn đầu tư vào các startup công nghệ Việt Nam năm 2020 đạt 451 triệu USD. Số lượng các khoản đầu tư năm 2020 giảm không đáng kể ở mức 17%, trong đó ghi nhận 60 thương vụ vào nửa cuối năm – con số tương đương với cùng kỳ năm trước. Sau giai đoạn sụt giảm mạnh vào quý I, hoạt động đầu tư mạo hiểm bắt đầu hồi phục từ quý II trở đi. Trong đó, nguồn vốn ổn định vào các startup giai đoạn đầu đặc biệt quan trọng.

Đây là chỉ số cho thấy vai trò quan trọng của các nhà đầu tư trong nước trong việc hỗ trợ startup giai đoạn đầu tiếp tục tiến xa hơn trong giai đoạn nhiều thử thách như hiện nay.

Vì vậy, nhiều quỹ đầu tư mạo hiểm đã tích cực triển khai nhiều chương trình hỗ trợ cho starup. Mới đây, Qũy khởi nghiệp Startup Vietnam Foundation (SVF) công bố chương trình hoàn toàn miễn phí dành cho các doanh nghiệp, đặc biệt doanh nghiệp khởi nghiệp. Theo đó, các doanh nghiệp sẽ được hỗ trợ cải thiện kết quả bán hàng, thúc đẩy doanh số với sự hỗ trợ về kiến thức và công cụ bởi mạng lưới cố vấn, đối tác trong nước và quốc tế…để giúp các doanh nghiệp có thể vượt qua được khủng hoảng của dịch bệnh.

Hay tới đây, chương trình tăng tốc khởi nghiệp du lịch – dịch vụ Vietnam Tourism Startup (VTS) sẽ tiếp tục được diễn ra từ tháng 7/2021 đến tháng 5/2022. Chương trình bao gồm lộ trình 4 tháng phát triển năng lực hành động, vận hành doanh nghiệp, phát triển thị trường (tháng 7 – tháng 10/2021) và 6 tháng còn lại để kết nối nguồn lực, gọi vốn đầu tư. Chương trình được triển khai trên toàn Việt Nam, ưu tiên cho các startup và doanh nghiệp tại Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, miền Trung và các thành phố du lịch lớn.

Các startup Việt Nam mặc dù có lợi thế về ý tưởng và công nghệ nhưng gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận, mở rộng thị phần. Hệ sinh thái hỗ trợ khởi nghiệp Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn hoàn thiện, kết nối, chưa có nhiều nguồn lực của các tổ chức, doanh nghiệp dành cho việc phát triển và hỗ trợ các startup…

Hành lang pháp lý cho doanh nghiệp cũng đã dần được hoàn thiện, gần đây nhất là sự thay đổi về triết lý tiếp cận của Luật Đầu tư, Luật Doanh nghiệp 2020, hướng tới tạo điều kiện hơn nữa, khuyến khích các nguồn đầu tư cho khởi nghiệp.

“Chúng tôi tin rằng, với những nỗ lực từ phía Chính phủ nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế số và tạo lập môi trường kinh doanh thuận lợi nhằm thu hút đầu tư nước ngoài, startup Việt Nam sẽ có nhiều cơ hội để bứt phá khi hoạt động đầu tư dần phục hồi”, báo cáo này nhấn mạnh”, báo cáo Đổi mới sáng tạo và Đầu tư công nghệ Việt Nam khẳng định.

(Thực hiện Nghị quyết 84/NQ-CP ngày 29/05/2020 của Chính phủ)

Bài viết Doanh nghiệp khởi nghiệp “biến nguy thành cơ” trong dịch đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Cheng Wei, đồng sáng lập kiêm giám đốc điều hành của “ông lớn” gọi xe Trung Quốc Didi sẽ đưa tên mình vào danh sách giới siêu giàu Trung Quốc cũng như thế giới nếu Didi IPO thành công tại Mỹ.

Didi đã nộp đăng ký niêm yết cổ phiếu lần đầu (IPO) tại Mỹ dưới tên gọi chính thức Xiaoju Kuaizhi Inc. Theo hồ sơ đăng ký, Cheng Wei đang sở hữu 7% cổ phần công ty, trong khi Jean Liu, nhà đồng sáng lập còn lại kiêm chủ tịch của Didi hiện nắm trong tay 1,7% cổ phần. 8 người còn lại trong ban giám đốc sở hữu số cổ phần tổng cộng là 1,8%.

Trong những tháng gần đây, Didi được định giá khoảng 95 tỷ USD trên thị trường giao dịch thứ cấp. Với mức định giá này, hai nhà sáng lập Cheng Wei, Jean Liu cùng 8 thành viên ban giám đốc hiện sở hữu khối tài sản tương ứng với cổ phần của họ lần lượt là 6,7 tỷ USD, 1,6 tỷ USD và 1,7 tỷ USD.

Đây là những minh chứng mới nhất cho thấy tầm nhìn xa của tỷ phú Masayoshi Son với những quyết định đầu tư lớn của SoftBank vào các startup nổi bật châu Á. Trước đó, hai startup khác mà SoftBank rót vốn là Grab của Singapore và GoTo (kết hợp giữa Gojek và Tokopedia) của Indonesia cũng đồng loạt thông báo đang theo đuổi kế hoạch IPO.

“Gọi xe trực tuyến là một trong những ngành có tốc độ tăng trưởng lớn nhất tại châu Á”, Giám đốc điều hành Văn phòng CIO toàn cầu của Singapore khẳng định. Quy mô vụ IPO của Didi “đang cho thấy giá trị kinh tế tiếp tục được tạo ra như thế nào”.

Didi hiện đang đặt niềm tin lớn vào tốc độ phục hồi mạnh mẽ của kinh tế Trung Quốc sau giai đoạn trì trệ vì đại dịch Covid-19. Việc người dân quay trở lại làm việc và du lịch đã giúp doanh thu của startup này tăng hơn gấp đôi lên 42,2 tỷ nhân dân tệ (khoảng 6,6 tỷ USD) trong quý I năm nay, sau khi chứng kiến mức sụt giảm mạnh vào năm 2020. Didi là một trong những công ty công nghệ lớn nhất Trung Quốc đang tập trung khai thác thị trường nội địa trong những năm gần đây, theo sau những “gã khổng lồ” như Alibaba và Tencent, những cái tên đầu ngành trong lĩnh vực công nghệ và thương mại điện tử của đất nước tỷ dân.

Rủi ro bị siết chặt quản lý

Trong vòng gọi vốn gần đây nhất vào năm ngoái, Didi được định giá 62 tỷ USD. Và với đợt IPO sắp tới tại Mỹ, startup này có thể được định giá từ 70-100 tỷ USD.

Tuy nhiên, việc Bắc Kinh thực thi chính sách siết chặt các gã khổng lồ internet, trong đó bao gồm Tencent – một trong những nhà đầu tư lớn của Didi, đang khiến nhiều nhà đầu tư cảnh giác. Bản thân Didi, ở phần phân tích các yếu tố rủi ro trong hồ sơ đăng ký IPO cũng cảnh báo về khả năng bị quản lý chặt chẽ hơn.

“Didi không có một nền tảng vững chắc để có thể đạt được mức định giá 100 tỷ USD”, Shen Meng, Giám đốc chi nhánh Bắc Kinh của Ngân hàng đầu tư Chanson & Co. nhận định. “Đà tăng trưởng của công ty vẫn giữ vững, nhưng việc mở rộng ra nước ngoài lại không phải là việc dễ dàng”.

Theo Reuters, mới đây, Cơ quan quản lý thị trường của Trung Quốc, Cục Quản lý Nhà nước về Quy chế Thị trường (SAMR) đã tiến hành điều tra xem Didi có sử dụng bất kỳ hành vi cạnh tranh nào để loại bỏ các đối thủ nhỏ hơn một cách không công bằng hay không. Cơ quan quản lý cũng đang kiểm tra xem liệu cơ chế định giá được sử dụng bởi hoạt động kinh doanh dịch vụ cốt yếu là gọi xe của Didi có đủ minh bạch hay không, nguồn tin giấu tên cho biết.

Sau khi “hất cẳng” đối thủ chính Uber ra khỏi Trung Quốc, Didi dẫn đầu thị trường gọi xe tại quốc gia đông dân nhất thế giới với 493 triệu người dùng. Năm 2018, Didi vướng vào cuộc điều tra lớn khi một đối tác tài xế của startup này phạm tội giết người. Vụ việc khiến các nhà đầu tư lo ngại, dẫn tới giá cổ phiếu lao dốc tới 40%. Đại dịch Covid-19 bùng phát càng khiến hoạt động kinh doanh của công ty bị tổn hại nặng nề.

Dù vài tháng gần đây, startup này đã nỗ lực đối phó với đại dịch bằng việc mở rộng các dịch vụ mới ngoài dịch vụ gọi xe như thương mại trực tuyến hay giao nhận hàng theo nhu cầu, song giám đốc Shen của Chanson & Co. cho rằng “những dịch vụ này sẽ không giống nhau”.

Bên cạnh đó, những rủi ro liên quan tới việc siết chặt quản lý của Bắc Kinh cũng rất lớn. Didi nằm trong số 34 tập đoàn công nghệ bị các cơ quan quản lý Trung Quốc “tuýt còi” về hành vi hạn chế cạnh tranh. Hiện các cơ quan giám sát chống độc quyền của Trung Quốc cũng đang vào cuộc nhằm xem xét các khoản đầu tư trước đây của các công ty lớn đang bành trướng ngoài tầm kiểm soát của chính phủ.

Tuy nhiên, Didi đang có một lợi thế lớn, đó là tính “khan hiếm”. Các nhà đầu tư đã đặc biệt chú ý tới Uber ngay từ thời điểm startup này IPO không thành công. Bằng chứng là từ tháng 3 năm ngoái tới nay, cổ phiếu của gã khổng lồ gọi xe Mỹ đã tăng gấp 3 lần.

Đối thủ cạnh tranh lớn

Ở thời điểm hiện tại, gần như không có startup nào có quy mô tương tự với Didi. Tuy nhiên, nếu nói với khả năng cạnh tranh thì Grab có thể là một đối thủ xứng đáng, ít nhất là trong vài tháng tới.

Startup gọi xe và giao đồ ăn do Anthony Tan sáng lập đã lên kế hoạch IPO tại Mỹ thông qua vụ sáp nhập với Altimeter Growth Corp. trong quý IV năm nay, qua đó nâng mới định giá của Grab lên 40 tỷ USD. Với số cổ phiếu đang nắm giữ, tài sản của Anthony Tan sẽ tăng lên 829 triệu USD khi Grab IPO thành công. Các nhà đồng sáng lập khác là Hooi Ling Tan và Chủ tịch Ming Maa sẽ nắm giữ khối tài sản trị giá lần lượt là 256 triệu USD và 144 triệu USD.

Cái tên thứ hai ngay sau Grab trong danh sách đối thủ cạnh tranh tiềm năng là GoTo, kết hợp giữa Gojek và Tokopedia của Indonesia. Thương vụ sáp nhập của hai công ty này có tổng giá trị lên tới 18 tỷ USD, đồng nghĩa với việc đồng sáng lập Gojek Nadiem Makarim đang sở hữu khối tài sản 327 triệu USD, còn hai nhà đồng sáng lập của Tokopedia là William Tanuwijaya và Leontinus Alpha Edison cùng nắm trong tay 510 triệu USD giá trị tài sản.

Tuy nhiên, cả ba startup trên hiện đều có một điểm chung cơ bản, đó là sự hậu thuẫn của SoftBank. Tập đoàn Nhật Bản sở hữu 21,5% cổ phần của Didi, 21,7% cổ phần của Grab và khoảng 15% cổ phần của GoTo. Trong bộ ba châu Á này, Didi đang là startup lớn nhất, đồng thời cũng là khoản đầu tư lớn nhất trong danh mục đầu tư của SoftBank.

Với việc nắm giữ 21,5% cổ phần của Didi, SoftBank có thể thu về khoản lợi nhuận từ 6 đến 10 tỷ USD từ 21,5% nếu Didi thành công niêm yết và đạt mức định giá cao nhất trong khoảng định giá dự kiến 70-100 tỷ USD. Điều này cho thể bù đắp cho khoản lỗ của SoftBank từ việc hai công ty trong danh mục đầu tư của tập đoàn này là Greensill Capital và Katerra phá sản.

Định hướng kinh doanh trong tương lai

Về phần mình, việc Didi đạt được lợi nhuận ròng 858 triệu USD trong quý I vừa qua có thể coi là sự khởi đầu cho quá trình phục hồi của startup này sau đại dịch.

Trong hồ sơ đăng ký niêm yết, nhà đồng sáng lập Cheng Wei, 38 tuổi, đã nói về tiềm năng của Didi không chỉ trong lĩnh vực gọi xe cốt lõi mà còn trong các lĩnh vực mới hơn.

Công ty đang tìm kiếm nguồn vốn để mở rộng sang lĩnh vực thương mại trực tuyến cũng như mở ra một bước đột phá lớn vào thị trường châu Âu, nơi họ chắc chắn sẽ phải đối đầu với Uber. Cho tới nay, Didi vẫn là “gã khổng lồ” thống trị thị trường gọi xe của Trung Quốc, bất chấp sự cạnh tranh từ đối thủ Dida – một công ty cũng đang thúc đẩy việc mở rộng sang các lĩnh vực khác, từ lái xe tự động sang xe điện.

“Chúng tôi mong muốn trở thành một công ty công nghệ toàn cầu thực sự”, các nhà đồng sáng lập của Didi cho hay. “Chúng tôi cũng đã và đang đưa ra các lĩnh vực kinh doanh phù hợp với kinh nghiệm hoạt động, công nghệ cũng như lợi thế của chúng tôi trong việc xây dựng các chợ online nhằm cải thiện cuộc sống của người dân thành thị. Những lĩnh vực kinh doanh mới này bao gồm vận chuyển hàng hóa nội thành, mua hàng theo nhóm cộng đồng và giao thực phẩm. Các lĩnh vực kinh doanh này dù vẫn còn non trẻ, nhưng đã cho phép chúng tôi tạo ra một nền tảng để giải quyết tốt hơn nhu cầu hàng hóa thiết yếu của mọi người”.

Bài viết CEO Didi sẽ sở hữu khối tài sản lớn thế nào khi startup IPO thành công? đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Nguyễn Hải Ninh, nhà sáng lập The Coffee House

Nguyễn Hải Ninh sinh năm 1987, tốt nghiệp Trường đại học Bách khoa TP HCM và từng làm tại PepsiCo Việt Nam ở vị trí quản trị viên tập sự. Anh được nhiều người biết đến với vai trò nhà sáng lập và CEO The Coffee House. Chuỗi cà phê này mở cửa hàng đầu tiên vào năm 2014 và nhanh chóng mở rộng. Chỉ sau 3 năm ra đời, The Coffee House đã có 60 cửa hàng tại TP HCM.

Năm 2016, Nguyễn Hải Ninh được vinh danh trong Top 30 under 30 Việt Nam và một năm sau tiếp tục có mặt trong danh sách những người trẻ dưới 30 tuổi nổi bật của Forbes châu Á.

Tháng 6 năm 2020, doanh nhân trẻ này rời vị trí CEO của The Coffee House để đảm nhiệm vai trò phó chủ tịch HĐQT. Tháng 2 vừa qua, Nguyễn Hải Ninh cũng nói lời tạm biệt chuỗi cà phê do mình sáng lập trên trang Facebook cá nhân.

“6 năm cho một hành trình, có buồn có vui có hoan ca có thất bại. Còn đó những ước mơ, những trăn trở lẫn kỳ vọng. Cảm ơn tất cả vì đã làm nên phần đẹp nhất của tuổi thanh xuân của mình. Tạm biệt The Coffee House – The House of Inspiration”, anh viết.

Mới đây, Nguyễn Hải Ninh xuất hiện trong đội ngũ lãnh đạo của Citics – một nền tảng công nghệ bất động sản của Việt Nam. Startup này vừa huy động thành công 1 triệu USD trong vòng pre-series A từ một nhóm các nhà đầu tư trong nước và quốc tế, bao gồm Vulpes Investment Management, Nextrans và TheVentures.

Trước The Coffee House, Nguyễn Hải Ninh cũng tạo dấu ấn với chuỗi cà phê Urban Station cùng người bạn Đinh Nhật Nam.

Nguyễn Hoàng Hải, đồng sáng lập Canavi

Nguyễn Hoàng Hải sinh năm 1990, tốt nghiệp ngành Quản trị kinh doanh, Trường RMIT Hà Nội. Anh từng cùng một số bạn trẻ khác thành lập công ty sản xuất video quảng cáo VIVI Digital và là cổ đông của công ty cổ phần truyền thông AdsBNC.

Năm 2015, khi vào TP HCM mở rộng thị trường cho VIVI Digital, Hải và cộng sự nhận ra nhu cầu tuyển dụng nhân viên nữ bán thời gian tại đây rất lớn. Ý tưởng thành lập Canavi.com – một trang web tuyển dụng các công việc cho nữ giới như PG, người mẫu ảnh, MC, trợ lý, thư ký… ra đời từ đó.

Tháng 4/2017, Hải là một trong 3 CEO startup Việt được tạp chí Forbes vinh danh trong Top những gương mặt dưới 30 tuổi nổi bật nhất châu Á. Tháng 7 cùng năm, Canavi công bố nhận đầu tư từ quỹ ESP Capital.

Chia sẻ với Người Đồng Hành, Nguyễn Hoàng Hải cho biết anh không còn đảm nhiệm vị trí CEO Canavi từ tháng 7 năm ngoái.

“Quyết định bổ nhiệm CEO mới được đưa ra bởi tôi và đội ngũ đồng sáng lập, các nhà đầu tư hiện tại cũng ủng hộ quyết định đó. Tôi cảm thấy thoải mái vì mình là người chủ động đưa ra đề xuất này. Tôi nghĩ mình đã điều hành công ty khá lâu, đây là lúc cần phải thay đổi để có những bước tiến mới”, Hải chia sẻ và cho biết anh vẫn làm việc tại startup này với vai trò quản trị tài chính và làm việc với các nhà đầu tư (CIO).

Phạm Anh Đức, đồng sáng lập ViCare

Phạm Anh Đức là đồng sáng lập nền tảng tìm kiếm chăm sóc sức khỏe ViCare.vn. Startup này ra đời năm 2015 và chính thức đi vào hoạt động tháng 1/2016 với tham vọng biến chăm sóc sức khỏe trở nên phổ biến và dễ tiếp cận tại Việt Nam. Trước ViCare, Phạm Anh Đức từng đảm nhận vị trí giám đốc Marketing của Lazada Việt Nam.

Startup này đã gọi vốn thành công từ một số quỹ đầu tư như CyberAgent Ventures (Nhật) và Pix Vine Capital (Singapore). Đầu năm 2018, Phạm Anh Đức được vinh danh trong danh sách 30 under 30 của Forbes Việt Nam và sau đó là Forbes châu Á. Tại thời điểm đó, anh đang giữ vai trò CEO của ViCare.

Theo Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, ViCare đã thay đổi nội dung đăng ký kinh doanh vào tháng 10/2018. Trong đó, nhà sáng lập Phạm Anh Đức không còn là người đại diện pháp luật của công ty, thay thế là bà Nguyễn Minh Hồng, sinh năm 1982. Chức danh của bà Hồng được nêu rõ là tổng giám đốc. Tháng 9/2020, đại hội đồng cổ đông của Công ty Cổ phần ViCare thông qua quyết định giải thể doanh nghiệp.

Cùng với Nguyễn Hải Ninh, Phạm Anh Đức hiện cũng nằm trong ban lãnh đạo của startup Citics. Nhà sáng lập và CEO startup này là Trần Minh Long – cũng từng lọt Top Forbes 30 under 30.

Khôi Nguyễn, nhà sáng lập WeFit

Ra đời vào cuối năm 2016, WeFit được xem như startup tiên phong trong việc đưa công nghệ vào lĩnh vực healthy và fitness (sức khỏe và thể hình) tại Việt Nam. Chỉ sau hơn một năm hoạt động, WeFit đã đạt được mức tăng trưởng trung bình 40%/tháng, sở hữu khoảng 5.000 khách hàng sử dụng hàng tháng và 600 đối tác ở cả Hà Nội và TP HCM, doanh thu năm 2017 đạt 700.000 USD.

Tên tuổi của WeFit gắn liền với nhà sáng lập và cựu CEO Khôi Nguyễn – người từng lọt vào Top 10 gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu năm 2017 và Top 30 under 30 năm 2018 do tạp chí Forbes Việt Nam bình chọn.

Tuy nhiên, sau một thời gian phát triển nhanh, mô hình kinh doanh của WeFit đã bộc lộ nhiều nhược điểm khi dính vào hàng loạt bê bối với đối tác và khách hàng. Tháng 2/2019, Phó Tổng giám đốc Nguyễn Hải Đăng thay nhà sáng lập Khôi Nguyễn đảm nhận vị trí CEO startup này. Đến tháng 5/2020, WeFit tuyên bố dừng hoạt động và nộp đơn phá sản.

Bài viết Những Founder Việt lọt Forbes 30 under 30 đã rời ghế CEO startup do mình sáng lập đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Lối vào văn phòng Aqua One Group trải dài giữa hai hàng trúc. Trụ sở Hà Nội của công ty đặt tại một căn biệt thự màu trắng nằm biệt lập trên con đường Lạc Long Quân.

Aqua One Group là một trong ba tập đoàn của vị tân cá mập của Shark Tank Việt Nam mùa 3 – bà Đỗ Liên. Ngoài cương vị Lãnh sự danh dự Cộng hòa Nam Phi tại Việt Nam, bà Liên còn là Chủ tịch HĐQT Tập đoàn AquaOne, Chủ tịch Hội Đồng – Chủ tịch HĐQT Công ty nước mặt sông Đuống, và là Nhà sáng lập của ứng dụng Bảo hiểm Công nghệ LIAN – dự án đưa ngành Bảo hiểm bắt kịp cuộc cách mạng 4.0.

Văn phòng làm việc của vị sếp 3 công ty khá đơn giản. Bàn làm việc không chạm trổ, mặt bàn có duy nhất một chiếc máy tính và 2 cuốn sổ. “Bàn làm việc của tôi cuối ngày sẽ không còn một tờ giấy nào. Tôi nghĩ cuộc sống càng đơn giản, mình càng hạnh phúc. Cho nên mọi thứ trong ngày tôi đều xử lý, để cuối ngày bàn không bao giờ còn 1 tờ giấy. Nếu bước vào một văn phòng mà ngập giấy tờ, mình sẽ bị ngợp và không còn minh mẫn”, Shark Liên chia sẻ.

Với bà Liên, nơi này không chỉ như một phòng làm việc, mà cũng giống như phòng thiền, nơi bà tái tạo năng lượng mỗi ngày. Cho nên dù không bao giờ ngủ trưa, vị “cá mập bà ngoại” lúc nào cũng tràn đầy năng lượng ở độ tuổi U60.

Xin bà cho biết cơ duyên nào đưa bà đến với Shark Tank Việt Nam mùa 3? Bà có ngại tính chất gameshow của chương trình sẽ ảnh hưởng tới công việc kinh doanh?

Tôi với Lê Hạnh (CEO TVHub – đơn vị tổ chức chương trình Shark Tank Việt Nam – PV) chỉ biết nhau. Vô tình biết Hạnh tìm Shark nữ cho mùa 3, khi Hạnh mời tôi nói “OK”. Shark Tank Việt Nam là chương trình có sức hút với các bạn trẻ, đặc biệt với các con tôi.

Nhưng khi nhận lời, phản ứng đầu tiên từ gia đình là e ngại khi chương trình có một chút về giải trí. Tôi đang làm kinh tế, chuyển sang một chút về giải trí thì có ảnh hưởng hay không? Rồi bạn bè nhiều người nói ra nói vô.

Với tôi, một khi đã hứa sẽ giữ lời và không bao giờ phản bội lời hứa ấy, nhưng thực sự trước khi bước chân vào trường quay tôi vẫn có chút lo lắng. Nhưng khi ngồi trên ghế nóng, hơn hết tôi lại thấy đứng trước mặt mình, các bạn trẻ đang truyền năng lượng rất tốt. Các bạn có nhiều ý tưởng rất hay, mà thậm chí ở vị trí Shark mình thấy học được một số thứ, tôi thậm chí học được ngay từ các Shark bên cạnh.

Vị trí Shark giúp tôi thực hiện 2 mong muốn: Là một người truyền cảm hứng và Làm công tác xã hội. Những cái mà tôi đang có được, những cái mà tôi thấy rất hạnh phúc với cuộc sống của mình tôi cũng muốn truyền cảm hứng tới các bạn, nhất là phụ nữ, để các bạn thấy rằng cuộc sống rất ngắn, mình làm sao để mỗi một giây phút, mỗi một ngày trôi qua không bị vô nghĩa.

Chứ ở tuổi này rồi mình đâu cần nổi tiếng, công việc của tôi đang rất tốt nên cũng không cần quảng bá.

Hiện tượng sao chép mô hình kinh doanh như bà Lê Hạnh chia sẻ “Mùa này Talks Café được đầu tư, mùa sau Shark Tank nhận được 10 hồ sơ với mô hình tương tự” có nhiều không, theo trải nghiệm của bà?

Thực ra cũng có nhưng không nhiều. Có những bạn làm về telesales hoàn toàn tự động. Có những bạn vẫn làm về công nghệ nhưng ứng dụng vào lĩnh vực sửa điện thoại, tức tạo ra cái máy để máy đó sửa được màn hình tại nhà.

Hay có những bạn trẻ tổ chức các show diễn dựng lại câu chuyện làng nghề về nước mắm đã 300 năm, mô tả chi tiết cảnh người làng làm ra những giọt nước mắm tinh khiết bằng thủ công, bằng ướp, tẩm… để hút khách du lịch…

Những cái lặp lại như bạn hỏi cũng có nhưng không nhiều. Có thể các bạn tuổi còn trẻ, nghĩ đơn giản rằng: Khởi nghiệp là bạn kia thành công thì mình cũng sẽ thành công, nên sao chép lại y hệt mô hình ấy. Nhưng muốn khởi nghiệp cần có sự khác biệt, có sáng tạo riêng của mình, có ý tưởng độc đáo, có chiến lược, nghiên cứu thị trường, quan trọng hơn nữa là phải rất đam mê, có nhiệt huyết.

Bà có khuyên các bạn startup trước tiên phải nghiêm túc với ước mơ của mình, và phải có tư duy thủ lĩnh. Bà định nghĩa thế nào là tư duy thủ lĩnh?

Có đam mê, ý tưởng, chiến lược rõ ràng, quan trọng nhất là vô cùng nhiệt huyết với câu chuyện của mình, thì anh đã là nhà lãnh đạo rồi. Là nhà lãnh đạo rồi thì anh phải thu hút được người giỏi về với mình

Người đứng đầu đầu tiên phải có những tố chất ấy. Bên cạnh yếu tố nhiệt huyết, anh phải có những ý tưởng, kế hoạch, định hướng rõ ràng trong kinh doanh, có mục đích, tầm nhìn cho doanh nghiệp. Có mục đích tốt chắc chắn có con đường đi tốt, và hướng để anh kinh doanh sẽ là hướng bền vững.

Còn anh sao chép kiểu ông A bán cà phê tự động tốt quá thì cũng đi kinh doanh giống như vậy, rõ ràng sao chép thì chỉ ăn xổi trong một giai đoạn nào đó. Khi hết tiền chúng ta không biết cách xoay nào nữa, sẽ chết.

Các lĩnh vực kinh doanh của bà dường như không liên quan đến nhau: Bảo hiểm, nước sạch, sắp tới còn là xử lý nước thải và chống ngập. Những lĩnh vực kinh doanh này đâu mang tính bổ trợ cho nhau?

Thực ra ngay từ đầu, sinh ra tôi đã làm những việc chả liên quan. Tôi học sư phạm văn, sau 3 năm làm giáo viên dạy văn thì ra làm bảo hiểm, sau đấy lại làm liên quan đến xử lý môi trường… Tôi cho là khi làm một cái gì đấy, mình có mục đích, có định hướng, mục đích tốt sẽ dẫn đến con đường đi rất tốt.

Ví như tôi muốn làm cái gì, ngoài việc phục vụ bản thân thì cũng phải mang một ý nghĩa, giá trị cho cộng đồng. Mình sống còn nhìn đến cả những đứa con của mình nữa, để các con sẽ học được những gì trong đó.

Chúng ta không phải cứ xách con thảy đến trường, để các con cho thầy cô là xong. Đến trường con chỉ học chữ, học kiến thức, còn học làm người phải học từ chính từ bố mẹ. Tất cả những cái từ bước đi, tình cảm vợ chồng, đối nhân xử thế bên ngoài và ở ngay với những người thân của mình, bao giờ tôi cũng nghĩ đến các con.

Ví như bảo hiểm là lĩnh vực mang tính nhân văn, các con tôi hỏi “Sao mẹ không biết gì về bảo hiểm mà vẫn làm?”, tôi trả lời “Không hiểu thì mẹ sẽ học. Mà cái quan trọng, người lãnh đạo là người hút được người giỏi về làm với mình. Người lãnh đạo tốt là người có sự lan tỏa tới cộng đồng, chứ không phải đong đếm xem “tôi kiếm được bao nhiêu tiền””.

Bà có nói người lãnh đạo giỏi là người biết thu hút người giỏi về với mình. Vậy bà làm thế nào thu hút nhiều người giỏi về làm việc trong các công ty của bà?

Hai vợ chồng tôi vẫn nói đùa với nhau rằng: “Đỉnh cao nói dối là nói thật”. Câu ấy cứ ở trong đầu tôi mãi. Tại sao mình phải sống 2 mặt? Tại sao mình phải sống không thật? Mình chỉ có một cuộc đời, cho nên tốt nhất là sống thật, mở lòng với anh em, minh bạch với mọi người.

Để họ thấy rằng về với tôi, ngoài vấn đề trang trải cuộc sống, các bạn đang đóng góp để xây dựng cho một đất nước Việt Nam, dân tộc Việt Nam, cho con người Việt Nam, bao gồm cả người thân của mình, có một sức khỏe tốt, cuộc sống tốt hơn, kể cả người thân của mình nữa. Tại sao không?

Một người lãnh đạo giỏi sẽ khơi gợi cho các bạn ấy vươn tới một sứ mệnh lớn hơn, vượt ra ngoài cuộc sống hiện hữu với miếng cơm manh áo cho chính bản thân mình, cho gia đình mình, thì cái to lớn hơn là cho dân tộc mình, cho người Việt mình. Điểm mấu chốt là cho họ một niềm tin và một điểm tựa vững chắc khi về với mình, và điều quan trọng nhất vẫn là phải cởi mở và sống thật với nhau.

Bà có thể chia sẻ một chút về dự án khởi nghiệp LIAN? Đâu là điều bà tự hào nhất về ứng dụng bảo hiểm này?

Tất cả mọi quy trình đều không dùng giấy tờ.

Điều đặc biệt nữa, khách hàng trước nay rất bức xúc câu chuyện “khi tôi mua bảo hiểm và khi yêu cầu bồi thường tôi cảm giác như đi xin”. Các đơn vị bảo hiểm khi trả tiền bồi thường như “đi cho”, trong khi khách hàng đang đòi hỏi quyền lợi chính đáng – những cái họ đã mua và cam kết trong hợp đồng, với việc đòi hỏi đi lại nhiều lần và nhiều thủ tục giấy tờ bồi hoàn.

Giờ chúng tôi gói gọn việc mua bảo hiểm trong 1ph, trả bảo hiểm trong 30 giây. Thủ tục xong xuôi khách hàng ấn nút là tiền chảy vào tài khoản.

Mua trong 1 phút và bồi thường bảo hiểm trong 30 giây? Với thời gian xử lý nhanh như vậy, bà không lo ngại khách hàng sẽ lợi dụng kẽ hở để trục lợi?

Thực ra làm bất cứ lĩnh vực gì cũng có những rủi ro. Nhưng tôi tính toán rủi ro chỉ là số rất nhỏ. Rất ít người làm như thế chứ không phải cả xã hội. Nếu mình cứ nhăm nhăm nhìn vào vấn đề làm xong sợ xảy ra trục lợi rồi không làm nữa, thì chắc chắn mình không làm được.

Tôi đang nhìn ra cả thị trường và tôi thấy được đạo đức của người Việt. Tôi nghĩ những người đi trục lợi bảo hiểm rất ít. Đấy là điều đầu tiên tôi nhìn nhận.

Điều thứ hai, chúng tôi có công cụ để kiểm soát vấn đề trục lợi bảo hiểm. Đó là bí mật trong ngành để khi xảy ra sự cố chúng tôi có thể kiểm soát được tình hình.

3 năm làm giáo viên dạy văn có giúp ích gì cho bà trên thương trường?

Trong cuộc đời, mỗi một cái đều có giá trị cộng hưởng, tác động qua lại lẫn nhau. Ví như nghề giáo, thứ nhất, tôi được học trong trường môn tâm lý trong 3 năm.

Với kiến thức được học, khi nhìn nhận nhân sự của mình, mình đặt các bạn vào đúng vị trí để các bạn phát huy được hết cái khả năng bẩm sinh và thiên phú của từng người, để các bạn tỏa sáng được trong lĩnh vực của mình.

Thứ nữa, yếu tố tâm lý cũng giúp tôi tăng cường cái gọi là “giác quan thứ sáu”. Linh cảm của tôi rất tốt. Nhìn một người sẽ biết được người đó là con người thế nào, tính tình ôn hòa ra sao, để tôi có thể phát huy được điểm mạnh trong con người người đó.

Sư phạm dạy người, mà tôi lại dạy văn, văn cũng chính người, chính cái ấy bổ trợ cho tôi rất nhiều trong quản trị doanh nghiệp. Tôi vẫn nói nghề giáo là nghề cao quý nhất trong những nghề cao quý.

Giờ bà đã ở độ tuổi “bà ngoại” – U60 rồi, có thời khắc nào bà nghĩ tới chuyện nghỉ hưu?

Nhiều khi tôi đùa rằng không biết lúc 80 tuổi sẽ thế nào. Có thể thời gian sẽ ảnh hưởng tới dung mạo, bề ngoài sẽ không còn như bây giờ, nhưng tôi tin tâm hồn và nhiệt huyết chắc sẽ không có gì thay đổi.

Mà sao lại về hưu? Trong bất kỳ giai đoạn nào của một đời người, ở bất kỳ một lĩnh vực nào, mỗi cung bậc tuổi tác đều có giá trị riêng của nó.

Ở tuổi U60, với “cái đầu” của tôi, trải nghiệm của tôi, cộng với năng lượng và nhiệt huyết của các em ở tuổi hai mươi mấy, ba mươi mấy, rõ ràng nếu tạo nên sức mạnh cộng hưởng sẽ dữ dội lắm. Cho nên tôi nghĩ không có giới hạn về câu chuyện tuổi tác để nghỉ hay không nghỉ. Tôi chưa bao giờ nghĩ đến chuyện về hưu.

Theo Bảo Bảo/Trí Thức Trẻ

Bài viết “Cá mập bà ngoại” của Shark Tank Việt Nam: Chiếc bàn không giấy tờ của CEO và thuật quản trị “Đỉnh cao nói dối là nói thật” đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

“Thời điểm nào doanh nghiệp nên quan tâm đến việc đi gọi vốn?”, “Gọi vốn như thế nào?”, “Làm sao để gọi vốn thành công?” là những câu hỏi thuộc mối quan tâm lớn nhất của các startup hiện nay vì vấn đề tài chính để duy trì và phát triển công ty vẫn luôn là yếu tố quan trọng hàng đầu.

Nhiều startup, đặc biệt trong mảng công nghệ, đã trở thành những bài học sáng giá cho cộng đồng startup Việt Nam trong một vài năm gần đây vì những lần gọi vốn triệu đô thành công, vì sự phát triển mạnh mẽ không chỉ ở Việt Nam mà còn tấn công và khát khao thống lĩnh thị trường các nước trong khu vực.

Từng có nhiều kinh nghiệm gọi vốn thành công với những khoản đầu tư lớn nhỏ, từ nửa triệu lên tới hàng chục triệu USD, ông Nguyễn Hữu Tuất, Nhà sáng lập & Chủ tịch của FastGo cho rằng, gọi vốn là một quy trình không ai có thể lên kế hoạch chính xác có thành công hay không và sẽ gọi được bao nhiêu.

Tuy nhiên, nếu chỉ trông chờ vào việc đi gọi vốn khi làm kinh doanh thì khả năng thành công thường không cao. Theo ông Tuất, nguồn vốn tốt nhất đến từ chính khách hàng.

Bên cạnh đó, vị doanh nhân sinh năm 1983 chỉ ra rằng trong giới startup vẫn đang có tư duy “đi xin nhà đầu tư”, đây là một điều sai lầm.

“Làm gì có chuyện xin nhà đầu tư, chúng ta đang mua bán cơ mà, được giá thì bán, có lời thì bán”, Nhà sáng lập của FastGo Việt Nam khẳng định tại hội thảo Vietnam Startups Go Global do Câu lạc bộ iMentor – hệ sinh thái khởi nghiệp EMI và VAG Media phối hợp tổ chức.

Có cùng quan điểm, ông Trần Anh Vương –nguyên Tổng giám đốc Sam Holdings (shark Vương) cho rằng sẽ khó nhận được đầu tư nếu startup mang tư duy “xin tiền” đi gọi vốn.

Theo ông Vương, người đi xin phải là các “shark-cá mập” -những người nhìn thấy được tiềm năng lớn từ startup. Gọi vốn thành công, theo shark Vương, không phải là đi đây đi đó, gọi được bao nhiêu vốn mà là dù không nói gì các nhà đầu tư cũng tự tìm đến đổ tiền.

“Hoặc chỉ đơn giản là gặp nhau, kể một vài câu chuyện bâng quơ cũng đủ để đối phương nhìn thấy được giá trị của doanh nghiệp và muốn đầu tư. Đó mới là gọi vốn thành công”, ông Vương nhìn nhận.

Một trường hợp xảy ra khá nhiều trong thời gian qua là nhiều startup đi gọi vốn một cách ngẫu hứng, có những khi không thực sự thiếu tiền và cũng chẳng có kế hoạch đầu tư cụ thể. Một số người chỉ xem việc gọi được vốn như một cách để lấy oai và khoe mẽ. Ông Vương cho rằng điều này là rất nguy hiểm.

“Thành công không bao giờ có công thức, chỉ có thất bại mới có công thức. Thay vì tìm công thức thành công, hãy tìm hiểu tại sao thất bại để tránh. Đi gọi vốn tránh để rơi vào những trường hợp chắc chắn thất bại là được”, shark Vương nhìn nhận.

Từng gọi vốn thành công từ hai quỹ đầu tư lớn ESP Capital và Nextrans với nền tảng kết nối bán hàng trực tuyến Ecomobi vào cuối năm 2018, bà Đỗ Kim Dung, đồng sáng lập kiêm giám đốc phát triển kinh doanh của Ecomobi cho rằng thời điểm gọi vốn còn phụ thuộc vào quyết định và định hướng của người lãnh đạo.

Từ kinh nghiệm của chính công ty mình, bà Dung cho rằng doanh nghiệp mơ đến đâu thì gọi vốn đến đó. Chẳng hạn, thời điểm Ecomobi mới thành lập chỉ có 10 nhân sự ngồi ở một văn phòng nhỏ nhưng đã mong muốn thống lĩnh luôn thị trường Indonesia ở mảng tiếp thị liên kết (affiliate marketing).

Khách hàng trả tiền theo tháng nhưng lại phải trả tiền cho các đối tác theo tuần là lý do khiến Ecomobi cần rất nhiều tiền, đó cũng là thời điểm bắt buộc phải gọi vốn.

“Mãi đến sau này khi làm dự án mới độc lập hoàn toàn và mọi người xác định dự án phải nuôi được toàn đội ngũ thì việc gọi vốn mới tiếp tục được tiến hành. Thời điểm gọi vốn còn tùy sản phẩm và định hướng của lãnh đạo”, bà Dung cho biết.

Để gọi vốn thành công, các chuyên gia cho rằng trung thực với chính mình và các nhà đầu tư sẽ luôn là yếu tố được đánh giá cao.

Kể cả gọi vốn hay đi xin tiền đầu tư từ các quỹ, Chủ tịch của FastGo khẳng định doanh nghiệp phải có ý tưởng thật đắt, phải có giá trị thay vì đi sao chép ý tưởng của người khác và nhận là của mình trong khi không thể chứng minh khả năng thực thi cũng như không chỉ ra được điều cốt lõi trong ý tưởng.

Như CEO GoViet Lê Diệp Kiều Trang từng nhìn nhận, sẽ không có gì sai nếu hôm nay chỉ mới có bấy nhiêu đó ý tưởng. Quan trọng là tinh thần học hỏi và chứng minh được triển vọng lâu dài.

Việc sao chép ý tưởng không sai nhưng điều quan trọng là đừng nói những điều không đúng, đừng cố tỏ ra sản phẩm của mình khác biệt mà hãy đầu tư vào con người. Còn nếu đã mạnh về công nghệ thì nên đầu tư vào những sản phẩm có lượng chất xám lớn, công nghệ không hề có biên giới và các nhà đầu tư cũng chẳng phân biệt đối xử giữa khu vực này với khu vực kia, đất nước này với đất nước kia.

Bà Trang cho rằng điều cần chứng tỏ là khả năng thực hiện cao hơn những doanh nghiệp có cùng ý tưởng.

Theo Đặng Hoa/ TheLEADER

Bài viết Khởi nghiệp đừng mang tư duy ‘xin tiền’ đi gọi vốn đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.