Khủng hoảng nợ của tập đoàn bất động sản hàng đầu Trung Quốc Evergrande làm gia tăng nỗi lo về một cuộc khủng hoảng tài chính của Trung Quốc – nền kinh tế lớn thứ 2 thế giới, và xa hơn là châm mồi cho một cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu.

Việt Nam với vai trò là một nước láng giềng, có quan hệ thương mại sâu rộng với Trung Quốc, và là nền kinh tế có độ mở cao. Bởi vậy, có không ít nhà đầu tư đặt vấn đề về một cuộc khủng hoảng tương tự với các ông lớn bất động sản Việt, đặc biệt trong bối cảnh khó khăn từ dịch bệnh.

Ông Nguyễn Quang Thuân, Chủ tịch FiinGroup cho biết, nếu áp dụng bộ tiêu chí “3 lằn ranh đỏ” của Trung Quốc với 69 công ty bất động sản đang niêm yết của Việt Nam thì có tới 77% doanh nghiệp sẽ vi phạm một trong 3 tiêu chí.

Theo ông Thuân, mức độ đòn bẩy của các đơn vị bất động sản Việt Nam khá tương đồng với doanh nghiệp Trung Quốc (nợ vay ròng/vốn chủ đều khoảng 0,6 – 0,7 lần) tuy nhiên có điểm khả quan hơn là khả năng trả lãi của doanh nghiệp Việt được đánh giá tốt hơn nhiều; Mặt bằng tỷ suất lợi nhuận gộp của ngành bất động sản Việt Nam hiện cũng gấp đôi Trung Quốc.

Tuy nhiên, Chủ tịch FiinGroup vẫn cho rằng, sự kiện Evergrande và thị trường bất động sản Trung Quốc gần đây cần phải là bài học chính sách với Việt Nam về nắn chỉnh sự phát triển của tín dụng ngân hàng và trái phiếu doanh nghiệp.

Ở một góc nhìn tương tự, TS. Lê Xuân Nghĩa lưu ý hiện tượng Evergrande có thể là một bài học lớn. “Việt Nam hiện có một số ngân hàng cổ phần cho vay các doanh nghiệp bất động sản liên quan, cho vay lĩnh vực bất động sản quá lớn. Khi các doanh nghiệp bất động sản gặp vấn đề rất có thể sẽ tạo ra khó khăn thanh khoản cho các ngân hàng thương mại, đặc biệt là những ngân hàng yếu kém. Cho tới thời điểm hiện tại, đã có ít nhất 4 doanh nghiệp ở Việt Nam cần phải có những hồi chuông cảnh báo”, ông Nghĩa nói.

Trong khi đó, TS. Cấn Văn Lực, chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV lại đánh giá: “Không cần quá lo ngại về rủi ro của thị trường bất động sản Việt Nam ở thời điểm hiện tại vì vẫn trong tầm kiểm soát”.

Cụ thể, theo TS. Cấn Văn Lực, hiện tín dụng bất động sản (cả cho vay mua nhà ở và đầu tư, kinh doanh bất động sản) vẫn ở mức vừa phải, thậm chí thấp so với khu vực; Thị trường bất động sản chỉ đang gặp khó khăn ngắn hạn do cú sốc chung của dịch bệnh; Lượng TPDN bất động sản chưa quá lớn, trong tầm hệ số đòn bẩy tài chính cho phép và đa số các doanh nghiệp lớn, có tiềm lực phát hành.

Theo thống kê, TS. Cấn Văn Lực cho biết tính đến hết quý 2/2021, nguồn vốn tín dụng bất động sản chỉ tăng khoảng 5,1% (thấp hơn tăng trưởng tín dụng toàn ngành). Tổng dư nợ tín dụng bất động sản khoảng 1,9 triệu tỷ VND, chiếm 19% tổng dư nợ toàn nền kinh tế; trong đó, cho vay nhà ở chiếm 64% (1,22 triệu tỷ đồng), còn lại là tín dụng kinh doanh bất động sản, chiếm khoảng 36% (0,67 triệu tỷ đồng).

Phát hành trái phiếu 8 tháng 2021 toàn thị trường đạt 309 nghìn tỷ đồng. Trong đó doanh nghiệp bất động sản xếp thứ 2 sau nhóm ngân hàng với khối lượng phát hành khoảng 108 nghìn tỷ đồng (chiếm 35%); Huy động từ thị trường cổ phiếu chưa nhiều (81 doanh nghiệp bất động sản niêm yết, vốn hoá 1.257 nghìn tỷ đồng, chiếm khoảng 16% tổng vốn hoá thị trường).

Theo đó, TS. Cấn Văn Lực nhấn mạnh, về cơ bản tín dụng bất động sản vẫn trong tầm kiểm soát, tuy nhiên thời gian tới khối doanh nghiệp này cũng cần đa dạng hóa nguồn vốn khi hiện nay vẫn phụ thuộc chủ yếu vào vốn ngân hàng.

Bài viết TS. Cấn Văn Lực: ‘Tín dụng bất động sản Việt Nam vẫn ở mức thấp so với khu vực’ đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Tại Hội nghị trực tuyến Thủ tướng Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp và các địa phương sáng nay (26/9), Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN), bà Nguyễn Thị Hồng cho biết, NHNN và hệ thống các tổ chức tín dụng (TCTD) đã chủ động, quyết liệt triển khai hiệu quả nhiều giải pháp hỗ trợ về tín dụng, nhằm tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh, lưu thông hàng hóa, góp phần kiểm soát lạm phát, duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.

Tính đến ngày 21/9, tín dụng ngân hàng đã tăng 7% so với cùng kỳ, hệ thống thanh toán ngân hàng tư nhân với các địa phương được thông suốt. Đồng thời, ban hành lại cơ cấu nợ và giữ nguyên nhóm nợ. Theo tính toán, lãi suất cho vay đã giảm đạt 28.000 tỷ đồng, dự kiến sẽ tiếp tục giảm. Song song với đó, NHNN sẽ chú trọng trong công tác kiểm soát lạm phát.

Thống đốc NHNN cho biết, trong thời gian sắp tới, NHNN sẽ tăng hạn mức tín dụng cho các ngân hàng và điều chỉnh phù hợp lãi suất theo đúng cam kết. Trong đó, tập trung cho vay đối với các hợp tác xã. Mặc dù hoạt động này đã được thực hiện, nhưng cần nâng cao hiệu quả hoạt động của hợp tác xã.

Có thể thấy, trên cơ sở mục tiêu tăng trưởng kinh tế và lạm phát được Quốc hội và Chính phủ đề ra, NHNN đã xây dựng chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng định hướng cho cả năm, có điều chỉnh phù hợp với diễn biến, tình hình thực tế; thường xuyên rà soát, xem xét điều chỉnh chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng đối với từng tổ chức tín dụng trên cơ sở tình hình hoạt động, năng lực tài chính và quản trị, điều hành và khả năng mở rộng tín dụng lành mạnh, ưu tiên tổ chức tín dụng giảm mặt bằng lãi suất cho vay nhằm góp phần tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp và người dân.

Đối với cho vay ngoại tệ, vừa qua, NHNN cũng có các chính sách để hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu nói chung trong việc giảm chi phí vay vốn. NHNN đã hướng dẫn tiếp tục cho vay bằng ngoại tệ để thanh toán tiền nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ nhằm thực hiện phương án sản xuất, kinh doanh hàng hóa xuất khẩu qua cửa khẩu biên giới Việt Nam khi khách hàng vay có đủ ngoại tệ từ nguồn thu sản xuất, kinh doanh để trả nợ vay. Bỏ quy định về giới hạn thời gian cho vay đối với nhu cầu vốn cho vay ngắn hạn để đáp ứng các nhu cầu vốn ở trong nước nhằm thực hiện phương án sản xuất, kinh doanh hàng hóa xuất khẩu qua cửa khẩu biên giới Việt Nam mà khách hàng vay có đủ nguồn thu xuất khẩu để trả nợ vay. Tuy nhiên, Thống đốc NHNN khuyến khích các doanh nghiệp vay bằng VND, nhằm đảm bảo an toàn hệ thống.

Bài viết Thống đốc Nguyễn Thị Hồng: Sẽ tăng hạn mức tín dụng cho các ngân hàng đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Định hướng tăng trưởng tín dụng của NHNN Việt Nam hàng năm luôn gắn liền với các mục tiêu phát triển kinh tế – xã hội của Quốc hội, Chính phủ và mục tiêu chính sách tiền tệ của năm. Theo đó, tín dụng trong quý IV/2021 dự báo sẽ có tốc độ tăng trưởng khá dựa vào quá trình phục hồi kinh tế và hoạt động trở lại của các doanh nghiệp, đặc biệt là ở TP.HCM với một số lý do sau.

Thứ nhất, một bộ phận doanh nghiệp, hộ kinh doanh sẽ hoạt động trở lại trong trạng thái bình thường mới, khi một số khu vực quận, huyện của TP.HCM đã kiểm soát được dịch và đang có lộ trình nới lỏng các biện pháp giãn cách xã hội, phục hồi hoạt động sản xuất kinh doanh như: quận 7, huyện Cần giờ và Củ Chi.

Xu hướng này sẽ mở rộng gắn với tình hình dịch bệnh được cải thiện và miễn dịch cộng đồng tốt hơn, khi tỷ lệ tiêm chủng mũi 1 của thành phố đã đạt trên 90%. Trong điều kiện đó, nhu cầu vốn tăng trở lại và hoạt động tín dụng gia tăng so với các tháng trước.

Thứ hai, sản xuất hàng hóa, kinh doanh dịch vụ phục vụ thị trường trong nước và xuất khẩu sẽ tăng trong 3 tháng cuối năm 2021. Đây sẽ là yếu tố động lực cho phục hồi kinh tế và kích thích nhu cầu tín dụng các tháng cuối năm tăng trưởng.

Thứ ba, chính sách tiền tệ, tín dụng và lãi suất của NHNN tiếp tục tạo điều kiện thuận lợi để tập trung vốn vào lĩnh vực sản xuất kinh doanh. Trong đó, lĩnh vực ưu tiên phát triển nhất là các lĩnh vực động lực cho tăng trưởng kinh tế như: xuất khẩu, chế biến nông – lâm – thủy sản…

Thứ tư, việc giảm lãi suất, giảm phí, cơ cấu lại nợ để hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh theo Thông tư 01/2020/TT-NHNN, Thông tư 03/2021/TT-NHNN, Thông tư 14/2021/TT-NHNN sẽ giúp doanh nghiệp vượt khó để phục hồi và tăng trưởng.

Số liệu thống kê cho thấy, tổng dư nợ hỗ trợ cho doanh nghiệp ảnh hưởng dịch bệnh Covid-19 lũy kế từ 23/1/2020 đến cuối tháng 9/2021 đạt trên 1,6 triệu tỷ đồng, chiếm khoảng 60% tổng dư nợ của các tổ chức tín dụng trên địa bàn.

Trong khi đó, hoạt động tín dụng trên địa bàn TP.HCM trong các tháng cuối năm của các tổ chức tín dụng không chỉ là thực hiện Nghị quyết của Chính phủ về hỗ trợ doanh nghiệp, nhiệm vụ của NHNN giao cho ngành Ngân hàng các địa phương mà còn là hiệu quả mang lại cho chính các tổ chức tín dụng. Khi doanh nghiệp phục hồi và tăng trưởng, có doanh thu và thu nhập sẽ tạo điều kiện tốt cho quá trình vay và trả nợ ngân hàng, để khách hàng và ngân hàng đồng hành vượt khó.

Với ngành Ngân hàng TP.HCM, cách thức thực hiện hỗ trợ doanh nghiệp là sẽ tiếp tục các hoạt động kết nối ngân hàng – doanh nghiệp, đối thoại và tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp. Ngân hàng phối hợp với các sở, ngành, quận, huyện nắm bắt và tháo gỡ kịp thời khó khăn cho doanh nghiệp… nhằm đưa cơ chế chính sách vào thực tiễn cuộc sống.

Song song đó, tập trung vốn vào lĩnh vực sản xuất kinh doanh và tăng trưởng tín dụng vào nhóm ngành lĩnh vực là động lực để phục hồi và tăng trưởng kinh tế. Trong đó, đảm bảo đáp ứng nhu cầu vốn cho doanh nghiệp hoạt động tại các khu công nghiệp và khu chế xuất và 5 nhóm ngành lĩnh vực ưu tiên: xuất khẩu, nông nghiệp và nông thôn, doanh nghiệp nhỏ và vừa, công nghiệp hỗ trợ và doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao.

Qua đó cũng dự báo và nắm bắt tình hình phục hồi và kế hoạch phục hồi của các ngành lĩnh vực sản xuất kinh doanh chịu ảnh hưởng từ dịch bệnh Covid-19, tạm ngừng hoạt động như: du lịch, dịch vụ, giao thông vận chuyển hành khách… để chủ động trong kế hoạch mở rộng và tăng trưởng tín dụng an toàn, hiệu quả trong thời gian tới.

(Thực hiện Nghị quyết 84/NQ-CP ngày 29/05/2020 của Chính phủ)

Bài viết TP.HCM: Tín dụng sẽ tập trung hỗ trợ doanh nghiệp đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Lãi từ đầu tư chứng khoán tăng đột biến

Ngân hàng TMCP Phát triển TP.HCM (HDBank) vừa công bố báo cáo tài chính bán niên năm 2021. Con số ấn tượng nhất nhà băng này thông báo tới cổ đông là lợi nhuận sau thuế hợp nhất tăng 44,2% so với cùng kỳ, đạt gần 4.200 tỉ đồng. Cùng với đó thì nợ xấu hợp nhất chỉ chiếm khoảng 1,2% tổng dư nợ.
HDBank đánh giá, 6 tháng đầu năm, kết quả trên khá mạnh mẽ và dựa trên nền tảng vững chắc. Báo cáo kết quả kinh doanh hợp nhất cho thấy, lãi của HDBank đến từ tất cả các mảng từ thu nhập lãi thuần, dịch vụ, đầu tư…

Có một điểm cần chú ý là trong khi thu nhập lãi thuần chỉ tăng trưởng hơn 20% thì lãi thuần dịch vụ tăng 185,6%. Thu từ dịch vụ tốt thể hiện lợi thế mảng bán lẻ của HDBank đang phát triển đúng hướng, tệp khách hàng cá nhân được mở rộng. Bên cạnh đó là lợi thế nhất định từ mạng lưới khách hàng của VietJet Air và công ty con (Công ty tài chính TNHH HD SaiSon).

6 tháng đầu năm cũng ghi nhận đội ngũ đầu tư của HDBank hoạt động tương đối hiệu quả khi mang về hơn 452 tỉ đồng lãi từ đầu tư chứng khoán (tăng 420%). Với các kết quả trên, HDBank đạt tổng lợi nhuận hợp nhất trước thuế gần 4.200 tỉ đồng, cao nhất kể từ năm 2016 và cao hơn mức bình quân của hệ thống.

Rủi ro từ nợ xấu có khả năng mất vốn

Tuy nhiên, với một ngân hàng, lợi nhuận cao chưa nói lên được điều gì mà quan trọng hơn cả là chất lượng tài sản, khả năng quản trị rủi ro. Bởi, trong cơ cấu tạo ra lợi nhuận, việc phân loại các nhóm nợ xấu như thế nào và trích lập dự phòng rủi ro bao nhiêu sẽ mang yếu tố quyết định hơn cả.

Tại HDBank, 6 tháng đầu nay năm, nợ xấu hợp nhất là hơn 2.327 tỉ đồng, chiếm 1,21% tổng dư nợ, giảm nhẹ – khoảng 0,06% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong khi nợ dưới tiêu chuẩn và nợ nghi ngờ giảm xuống thì nợ có khả năng mất vốn lại tăng lên 971.925 tỉ đồng (hơn 31,5%). Điều đó mang tới một khả năng, nhiều khoản vay tại ngân hàng này đã bị quá hạn 1 năm hoặc đã được cơ cấu nhưng khách hàng không trả được nợ… Ngoài ra, nợ cần chú ý của HDBank cũng tăng khoảng 12% so với cùng kỳ, lên hơn 2.532 tỉ đồng.

Về dự phòng rủi ro tín dụng, đầu năm 2021, HDBank có số dư hơn 1.935 tỉ đồng thì thời điểm 30.6.2021 chỉ tăng nhẹ khoảng 5,6% lên 2.044 tỉ đồng. Nó cho thấy nguồn trích lập dự phòng của HDBank chỉ vừa đủ để xử lý nợ xấu và so với hệ thống, tỷ lệ dự phòng/nợ xấu (khoảng 106,5%) của nhà băng này là gần như thấp nhất.

Trong bối cảnh dịch Covid-19 khiến nhiều doanh nghiệp khó khăn, nguy cơ đóng cửa, phá sản, rõ ràng một “bộ đệm” phòng thủ để xử lý nợ thấp sẽ tiềm ẩn khá nhiều rủi ro. Điều này càng phải chú ý hơn khi HDBank đã tăng tổng tài sản 36,5% và dư nợ cho vay cũng tăng 19,6% so với cùng kỳ. Cùng với đó thì tỷ lệ nợ xấu phát sinh mới trong 6 tháng đầu năm cũng tăng 0,7% (trong khi cả năm 2018 chỉ tăng 0,6%, năm 2019 tăng 0,7% và năm 2020 là 1,4%).

Một yếu tố cũng cần phải lưu ý đối với nợ xấu của HDBank là Công ty Tài chính TNHH HD SaiSon. 6 tháng đầu năm, công ty này mang lại lợi nhuận trước thuế 590 tỉ đồng, chỉ tăng nhẹ so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng tỷ lệ nợ xấu đã vọt lên 5,8% tổng dư nợ, bằng cả năm 2020. Chứng tỏ lượng khách hàng gặp khó khăn trong trả nợ do tác dụng của dịch Covid-19 đang tăng lên rất nhanh.

Về thị giá cổ phiếu, đóng cả phiên giao dịch sáng 4.8, HDB có mức giá khoảng 35.000 đồng/cổ phiếu, tăng khoảng 25% so với thời điểm đầu năm 2021. Tốc độ này thấp hơn rất nhiều so với các nhà băng khác như MBB, SHB, VPB, TCB… khi tăng gần 100%.

Trước đó, theo thông tin được Sở giao dịch chứng khoán TP.HCM công bố, ngày 27.8 sẽ là ngày đăng ký cuối cùng để HDBank lập danh sách cổ đông hưởng quyền nhận cổ tức năm 2020 bằng cổ phiếu.
Cụ thể, theo phương án được phê duyệt, nhà băng này dự kiến phát hành 398,4 triệu cổ phiếu để chia cổ tức cho cổ đông với tỷ lệ phân phối 25% và tăng vốn thêm hơn 3.984 tỉ đồng. Nguồn vốn để phát hành từ lợi nhuận chưa phân phối tích lũy theo báo cáo tài chính năm 2020 đã được kiểm toán và trích lập đầy đủ các quỹ theo quy định.

Bài viết Nợ xấu có khả năng mất vốn của HDBank tăng hơn 31,5% đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Ông Nguyễn Hoàng Minh – Phó giám đốc phụ trách NHNN chi nhánh TP.HCM cho biết, kết thúc tháng 6/2021 tín dụng trên địa bàn thành phố tăng 6% so với cuối năm 2020, xấp xỉ với mức tăng trưởng tín dụng chung của hệ thống ngân hàng trên cả nước.

Theo quan sát, mặc dù dịch bệnh Covid-19 diễn biến phức tạp, nhiều tỉnh, thành phố phải thực hiện các biện pháp phong tỏa, giãn cách xã hội trong nửa đầu năm nay để ngăn ngừa sự lây lan của dịch bệnh, nhưng tín dụng của hệ thống ngân hàng vẫn tăng trưởng cao so với cùng kỳ năm ngoái. Lãnh đạo các ngân hàng cho biết, có được kết quả này một phần các ngân hàng cũng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ vào hoạt động tín dụng nên dòng tín dụng không bị gián đoạn ngay trong những ngày thực hiện giãn cách xã hội.

Theo đó, có hai nhóm khách hàng chính thường sử dụng công nghệ kết nối với dịch vụ cho vay của ngân hàng. Thứ nhất, nhóm khách hàng truyền thống của ngân hàng là các doanh nghiệp được kiểm toán độc lập, minh bạch tài chính, có uy tín và đã áp dụng công nghệ thông tin từ nhiều năm qua. Nay trong bối cảnh dịch bệnh xảy ra phải giãn cách xã hội, ngân hàng chỉ cần tiếp nhận hồ sơ đăng ký vay vốn và các quy trình đánh giá năng lực tài chính, tài sản đảm bảo… của nhóm doanh nghiệp này qua mạng internet.

Thứ hai, nhóm khách hàng cá nhân và DNNVV đã có quan hệ tín dụng với một ngân hàng, nhờ công nghệ phát triển nên các ngân hàng có thể kiểm tra chéo thông tin khách hàng để cấp hạn mức tín dụng. Với khâu kiểm tra việc sử dụng vốn đúng mục đích của khách hàng hiện đang gặp nhiều khó khăn vì dịch bệnh nên hiện các ngân hàng thực hiện giám sát từ xa qua kênh báo cáo tài chính, doanh thu…

Đơn cử, Ngân hàng TMCP Bản Việt (Vietcapital Bank) đang triển khai cho vay qua phát hành thẻ tín dụng đối với những khách hàng đã vay vốn, gửi tiết kiệm, mở tài khoản thanh toán hoặc đã sở hữu thẻ tín dụng của ngân hàng này. Trong những ngày giãn cách xã hội, khách hàng khi đăng ký mở mới hoặc mở thêm thẻ tín dụng sẽ không cần chứng minh thu nhập, không cần chuẩn bị hồ sơ, chứng minh nhân dân, căn cước công dân, hộ chiếu hay sổ hộ khẩu… mà chỉ cần đăng nhập vào website ngân hàng đăng ký theo hướng dẫn sau 2 giờ đồng hồ sẽ có thẻ tín dụng điện tử (Virtual Card) để thanh toán, mua sắm.

Hay như Ngân hàng TMCP Công Thương (VietinBank), ngân hàng đã ứng dụng mạnh mẽ và rộng rãi công nghệ số trong các hoạt động, kết nối, phục vụ khách hàng, phục vụ nền kinh tế, trong quản trị điều hành nội bộ và kiểm soát. Từ đó, ngân hàng đã bảo đảm được hoạt động liên tục trong “trạng thái bình thường mới” để đáp ứng kịp thời các nhu cầu của nền kinh tế và nhu cầu phát triển.

Theo các chuyên gia kinh tế, hiện nhiều quốc gia trên thế giới đang đẩy nhanh chiến lược tiêm vắc-xin và mở cửa trở lại nền kinh tế, trong đó có nhiều thị trường xuất khẩu chủ lực của Việt Nam như Mỹ, EU… Vì vậy, hiện hoạt động xuất nhập khẩu đang trên đà phục hồi mạnh mẽ nên xuất nhập khẩu vẫn là động lực chính cho tăng trưởng tín dụng. Quả vậy theo số liệu thống kê mới nhất của Tổng cục Hải quan, tính đến hết ngày 15/7/2021, kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước đạt tới 345,45 tỷ USD, tăng tới 32,3% so với cùng kỳ năm 2020.

Bên cạnh đó các biện pháp giãn cách xã hội mới trong nước cũng giúp hoạt động sản xuất – kinh doanh, chuỗi cung ứng vẫn được duy trì. Đó là những động lực cho tăng trưởng tín dụng tham gia vào quá trình phục hồi của sản xuất kinh doanh và nền kinh tế. Kết quả cuộc khảo sát mới đây của Vụ Dự báo Thống kê (NHNN) cũng cho thấy, các TCTD nhận định, nhu cầu tín dụng tổng thể của khách hàng “tăng” trong 6 tháng đầu năm 2021 và dự báo tiếp tục “tăng” trong 6 tháng cuối năm và cả năm 2021 ở tất cả các đối tượng, loại tiền, kỳ hạn và lĩnh vực. Đáng chú ý nếu như nhu cầu tín dụng cho “đầu tư, kinh doanh du lịch” được nhận định “giảm” trong 6 tháng đầu năm 2021 thì nay được dự báo phục hồi nhẹ trong 6 tháng cuối năm 2021.

Nhờ nền tảng tài chính tốt nên các ngân hàng chẳng những vững vàng trong đại dịch mà còn hỗ trợ tích cực cho nền kinh tế và cộng đồng doanh nghiệp. Điều đó đã được phần nào thể hiện qua số liệu khảo sát. Cụ thể, trong 6 tháng đầu năm 2021, tỷ lệ TCTD nhận định đã đáp ứng 100% nhu cầu vay vốn của khách hàng đủ điều kiện đạt tỷ lệ cao nhất trong vòng 4 năm trở lại đây (38 TCTD, tương đương 44,9%). Tỷ lệ TCTD nhận định đáp ứng từ “75-100%” nhu cầu vay vốn của khách hàng tiếp tục duy trì ở mức cao hơn 90%.

Trong 6 tháng cuối năm 2020, “Bán buôn, bán lẻ”; “xuất, nhập khẩu” và “cho vay phục vụ nhu cầu đời sống” tiếp tục là 3 lĩnh vực được nhiều TCTD lựa chọn là động lực chính tăng trưởng tín dụng của hệ thống TCTD trong 6 tháng đầu năm, cả năm 2021 và năm 2022. Năm 2021, “Dệt may” là lĩnh vực xếp thứ 4, thay lĩnh vực “Xây dựng” được đánh giá tại kỳ điều tra trước và tiếp tục được thay thể bởi lĩnh vực “sản xuất đồ ăn, thức uống” trong năm 2022.

Bài viết Động lực tăng trưởng tín dụng trong đại dịch đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Theo Báo cáo về cuộc điều tra xu hướng tín dụng của các tổ chức tín dụng (TCTD) tháng 6/2021 của Vụ Dự báo Thống kê, Ngân hàng Nhà nước (NHNN), các TCTD nhận định nhu cầu tín dụng tổng thể của khách hàng tăng trong 6 tháng đầu năm 2021 và dự báo tiếp tục tăng trong 6 tháng cuối năm và cả năm 2021 ở tất cả các đối tượng, loại tiền, kỳ hạn và lĩnh vực. Tuy nhiên, nhu cầu tín dụng cho đầu tư, kinh doanh du lịch đã giảm trong 6 tháng đầu năm 2021 và được dự báo phục hồi nhẹ trong 6 tháng cuối năm 2021.

Các TCTD đã điều chỉnh thu hẹp bớt mức kỳ vọng về xu hướng gia tăng nhu cầu tín dụng năm 2021 qua các kỳ điều tra, trong đó, thu hẹp đáng kể đối với kỳ vọng về sự gia tăng nhu cầu vay vốn trong lĩnh vực xây dựng, du lịch, vận tải, kho bãi, xuất nhập khẩu, sản xuất phân phối điện, vay mua nhà để ở, công nghiệp hỗ trợ và đầu tư ứng dụng công nghệ cao.

Trong 6 tháng đầu năm 2021, tỷ lệ TCTD nhận định đã đáp ứng 100% nhu cầu vay vốn của khách hàng đủ điều kiện, đạt tỷ lệ cao nhất trong vòng 4 năm trở lại đây (38 TCTD, tương đương 44,9%). Tỷ lệ TCTD nhận định đáp ứng từ 75-100% nhu cầu vay vốn của khách hàng tiếp tục duy trì ở mức cao hơn 90%.

Trong 6 tháng đầu năm 2021, rủi ro tín dụng được nhận định tăng với tốc độ chậm hơn 6 tháng cuối năm 2020 ở tất cả các lĩnh vực, ngoại trừ các khoản vay kinh doanh tài chính, ngân hàng và bảo hiểm, kinh doanh chứng khoán và kinh doanh du lịch được đánh giá rủi ro tăng mạnh hơn.

Mức độ rủi ro của các khoản vay kinh doanh du lịch tiếp tục được nhiều TCTD đánh giá tăng cao thứ 2 chỉ sau khoản vay đầu tư, kinh doanh bất động sản trong 6 tháng đầu năm 2021. Trước tác động khó lường của dịch Covid-19, rủi ro tín dụng được dự báo tăng mạnh hơn trong 6 tháng cuối năm 2021. Rủi ro tín dụng tổng thể năm 2022 được kỳ vọng giảm nhẹ so với năm 2021.

Mặc dù mặt bằng rủi ro được nhận định tiếp tục tăng nhẹ trong 6 tháng đầu năm 2021, nhóm 17 NHTM trọng yếu cho biết có xu hướng nới lỏng hơn tiêu chuẩn tín dụng đối với khách hàng doanh nghiệp và giữ không đổi đối với khách hàng cá nhân trong 6 tháng đầu năm 2021.

Đánh giá 6 tháng cuối năm 2021, các TCTD dự kiến nới lỏng nhẹ tiêu chuẩn tín dụng tổng thể của đơn vị mình đối với hầu hết các nhóm khách hàng, trong đó, ưu tiên nới lỏng đối với nhóm khách hàng là cá nhân và doanh nghiệp nhỏ và vừa, và áp dụng với hầu hết các lĩnh vực, ngành nghề ưu tiên, trong khi vẫn dự kiến thắt chặt đối với lĩnh vực Đầu tư kinh doanh chứng khoán, Đầu tư kinh doanh bất động sản, Kinh doanh tài chính, ngân hàng và bảo hiểm và Đầu tư, kinh doanh du lịch.

Các TCTD cho biết cơ sở để dự kiến nới lỏng nhẹ tiêu chuẩn tín dụng trong 6 tháng cuối năm 2021 là các yếu tố Triển vọng kinh tế vĩ mô khả quan, chính sách và định hướng của Chính phủ, NHNN cùng với năng lực tài chính của TCTD được cải thiện hơn.

Các điều khoản, điều kiện cho vay nới lỏng hơn đối với lĩnh vực sản xuất kinh doanh trong khi thắt chặt hơn đối với lĩnh vực cho vay đầu tư kinh doanh bất động sản và cho vay kinh doanh chứng khoán trong 6 tháng đầu năm 2021. Trong 6 tháng cuối năm 2021, xu hướng nới lỏng hơn được dự kiến tiếp tục duy trì đối với lĩnh vực cho vay tiêu dùng, giữ ổn định đối với cho vay qua thẻ tín dụng và thắt chặt hơn đối với cho vay bất động sản để ở.

Tương tự 6 tháng cuối năm 2020, bán buôn, bán lẻ; xuất, nhập khẩu và cho vay phục vụ nhu cầu đời sống tiếp tục là 3 lĩnh vực được nhiều TCTD lựa chọn là động lực chính tăng trưởng tín dụng của hệ thống TCTD trong 6 tháng đầu năm, cả năm 2021 và năm 2022.

Năm 2021, Dệt may là lĩnh vực xếp thứ 4, thay lĩnh vực Xây dựng được đánh giá tại kỳ điều tra trước và tiếp tục được thay thể bởi lĩnh vực sản xuất đồ ăn, thức uống trong năm 2022.

Bài viết Ngân hàng siết mạnh dòng vốn chảy vào đầu tư bất động sản, chứng khoán, du lịch đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Trong các giải pháp điều hành chính sách tiền tệ nửa cuối năm, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho biết sẽ định kỳ rà soát, xem xét điều chỉnh chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng với từng tổ chức tín dụng (TCTD) trên cơ sở tình hình hoạt động, năng lực tài chính và khả năng tăng trưởng tín dụng lành mạnh. Các TCTD giảm mặt bằng lãi suất cho vay sẽ được ưu tiên xem xét.

Trước đó, cơ quan này vừa nâng chỉ tiêu tín dụng của nhiều ngân hàng. Nhìn chung, chỉ tiêu mới cao hơn 40-60% so với mức đầu năm và thấp hơn năm 2020. Trong khi đó, nhiều nhà băng đã dùng hết hạn mức trong nửa đầu năm 2020.

MB được nâng ‘room’ tín dụng từ 10,5% lên 15% – một trong những nhà băng được cấp cao nhất năm nay. VIB được nâng từ 8,5% lên 14,1% trong năm nay, thấp hơn so với mức 10,5% lên 30% của năm 2020. Một loạt ngân hàng khác như VPBank được nâng room tín dụng từ 8,5% lên 12,1%, Sacombank được nới room tín dụng từ 6,5% lên 10,5%, Eximbank nâng chỉ tiêu tín dụng từ 6,5% lên 10%…

Một số ngân hàng được cấp hạn mức tăng trưởng cao có thể điểm tới như Techcombank nới room tín dụng từ 12% lên 17%, Vietcombank tăng room từ 10% lên 14%…  Sự điều chỉnh với biên độ hẹp hơn năm trước cho thấy sự thận trọng của cơ quan điều hành trong bối cảnh dịch bệnh còn diễn biến phức tạp.

Cơ quan điều hành cho biết nhằm góp phần hỗ trợ phục hồi tăng trưởng kinh tế trước tác động bất lợi của đại dịch Covid-19, đồng thời không chủ quan với rủi ro lạm phát. Cùng các giải pháp đồng bộ khác, NHNN điều chỉnh chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng cho các TCTD đảm bảo nguyên tắc nhất quán để đạt được mục tiêu điều hành chính sách tiền tệ và thực hiện chủ trương của Chính phủ “vừa chống dịch vừa phát triển kinh tế”.

Việc điều chỉnh chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng được thực hiện trên cơ sở đề nghị của TCTD, đánh giá tình hình hoạt động, năng lực tài chính, quản trị điều hành và khả năng mở rộng tín dụng lành mạnh, ưu tiên đối với TCTD thực hiện chủ trương của Chính phủ và chỉ đạo của NHNN giảm lãi suất cho vay nhằm chia sẻ khó khăn…

Sau sự kêu gọi của NHNN, nhiều ngân hàng đã thông báo hạ lãi suất cho vay ngay trong tháng 7 với biên độ 1-2%, cá biệt có đơn vị giảm 3% như MSB. Động thái này cho thấy sự vào cuộc của các TCTD trong việc hộ trợ khách hàng và thúc đẩy nền kinh tế hồi phục, mặt khác không ngoài mục tiêu muốn được NHNN nâng thêm chỉ tiêu tín dụng.

Thực tế, hạn mức được nới trong lần hai vẫn thấp hơn kế hoạch một số ngân hàng đặt ra trong năm nay. Đơn cử, MSB đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng 30%, trong khi vừa qua chỉ được cho phép 16%. VIB kế hoạch tăng 31%, trong khi hiện tại NHNN chỉ cho phép 14-15% cả năm.

Trung tâm Phân tích Chứng khoán SSI – SSI Research kỳ vọng NHNN sẽ có tiếp một đợt nới chỉ tiêu tín dụng giai đoạn cuối quý III hoặc đầu quý IV năm nay.

Bài viết Ngân hàng có thể tiếp tục được nâng ‘room’ tín dụng đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Lựa chọn công cụ phù hợp

Diễn biến phức tạp và khó lường của đại dịch Covid-19 đã khiến cho rất nhiều doanh nghiệp thiệt hại nặng nề, thậm chí không ít doanh nghiệp đã buộc phải đóng cửa, ngừng hoạt động. Số liệu của Tổng cục Thống kê cho thấy, trong 6 tháng đầu năm 2021, có 70,2 nghìn doanh nghiệp tạm dừng kinh doanh có thời hạn, ngừng hoạt động chờ làm thủ tục giải thể và hoàn tất thủ tục giải thể. Doanh nghiệp khó khăn đã tác động tới khả năng trả nợ vốn vay của ngân hàng.

Chính bởi thế, theo các chuyên gia ngân hàng, trong bối cảnh dịch Covid-19 vẫn diễn biến phức tạp, các ngân hàng cần thay đổi chính sách, giải pháp phù hợp với tình hình để lựa chọn công cụ phòng ngừa, quản trị rủi ro thích hợp nhằm giảm thiểu rủi ro trong cho vay. Tuy nhiên rủi ro tín dụng là yếu tố khách quan, khó có thể loại trừ hoàn toàn được, mà các ngân hàng chỉ có thể hạn chế sự phát sinh cũng như hậu quả mà rủi ro tín dụng gây ra.

Trao đổi với phóng viên, theo CEO một NHTMCP, mỗi ngân hàng có khẩu vị rủi ro khác nhau nên cách thức phòng ngừa rủi ro sẽ là không giống nhau. “Tuy vậy, các ngân hàng đều sẽ phải tuân thủ để đáp ứng với chuẩn mực, thông lệ chung, ở đây tôi muốn nói tới tầm quan trọng của thực thi Basel II tại Việt Nam. Basel II là chuẩn mực vốn quốc tế về an toàn vốn, ngoài yêu cầu về mức độ vốn phù hợp với hồ sơ rủi ro của ngân hàng thì cũng đồng thời đặt ra yêu cầu cao về quản trị điều hành. Chính việc nâng cao chất lượng vốn của ngân hàng thông qua thực thi Basel II sẽ đồng nghĩa với khả năng bù đắp các khoản lỗ tốt hơn của ngân hàng, giúp nhà băng củng cố tiềm lực tài chính, từ đó gia tăng sức chống chịu trước rủi ro”, CEO này cho hay.

Trên thực tế, hiện các quyết định kinh doanh của các ngân hàng đều được đưa ra trên cơ sở dữ liệu và phân tích dữ liệu, đánh giá mức tín nhiệm của khách hàng thông qua việc xây dựng các mô hình chấm điểm tín dụng; đánh giá rủi ro tín dụng từ đó xây dựng được khẩu vị rủi ro đối với từng nhóm khách hàng… Đơn cử MB, nhà băng này đã thiết lập mô hình xếp hạng tín dụng đối với các phân khúc khách hàng trọng yếu dựa trên dữ liệu thống kê, dữ liệu hành vi với độ tin cậy cao và ứng dụng mô hình trong hoạt động cấp tín dụng, kiểm soát và cảnh báo sớm rủi ro của khách hàng. Hiệu quả của mô hình còn giúp ngân hàng gia tăng trải nghiệm khách hàng, thu hút nhiều khách hàng mới, giảm thời gian xử lý hồ sơ, đồng thời tăng năng suất lao động.

Ông Lưu Trung Thái – Phó Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc MB cho biết thêm, để nâng cao hiệu quả sử dụng, MB triển khai nhiều dự án tăng cường chuẩn hóa dữ liệu, đầu tư mạnh cho công nghệ thông tin và chuyển đổi số, ứng dụng các hệ thống công nghệ tiên tiến, nâng cao hiệu quả hoạt động đảm bảo đáp ứng yêu cầu về quy mô kinh doanh và số lượng khách hàng giao dịch lớn, kiểm soát tốt rủi ro.

Hay ở TPBank, CEO của nhà băng này cho biết, ngân hàng sử dụng Big Data trong công tác phân luồng giám sát và tìm kiếm xe ô tô là tài sản bảo đảm của ngân hàng. Hoạt động này nhằm đảm bảo chất lượng tín dụng cho các khoản vay mua ô tô. Tự động hóa các quy trình (RPA) để thu thập dữ liệu sau đó ứng dụng công nghệ phân tích chuyên sâu (machine learning) để phân tích dữ liệu và xây dựng các mô hình định lượng (tiến trình số hóa và AI hóa tại quản trị rủi ro ở TPBank) để hướng tới mục tiêu hoàn thành Chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế số 9 (IFRS9) và Basel III trong năm 2021.

An toàn mới hỗ trợ được doanh nghiệp

Phó Thống đốc thường trực NHNN Đào Minh Tú cho biết, trước những thách thức, khó khăn, đặc biệt trong giai đoạn Covid-19 các TCTD phải đặt mục tiêu làm sao vừa đảm bảo lượng vốn cung ứng cho nền kinh tế để phát triển, vừa phải đảm bảo kiểm soát lạm phát, đảm bảo an toàn của các NHTM thông qua chất lượng tín dụng và số lượng tín dụng.

Năm 2021, NHNN xây dựng chỉ tiêu định hướng tăng trưởng tín dụng toàn ngành khoảng 12%, có điều chỉnh phù hợp với diễn biến, tình hình thực tế. NHNN đặc biệt lưu ý từng TCTD đảm bảo tăng trưởng tín dụng đi đôi với chất lượng tín dụng, tập trung tăng trưởng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất, lĩnh vực ưu tiền gồm nông nghiệp, nông thôn, xuất khẩu, công nghiệp hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao… Đồng thời kiểm soát chặt chẽ và hạn chế cấp tín dụng đối với lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro như đầu tư, kinh doanh bất động sản, chứng khoán; tăng cường quản lý rủi ro đối với các dự án BOT, BT giao thông, tín dụng tiêu dùng, kiểm soát chặt cho vay ngoại tệ…

Cũng theo Phó Thống đốc, thị trường tiền tệ, chứng khoán và bất động sản là ba thị trường có mối liên hệ thông nhau. Tạo điều kiện cho cả ba thị trường phát triển là mục tiêu của Chính phủ đặt ra, tuy nhiên điều cốt yếu nhất là phải thúc đẩy các thị trường phát triển lành mạnh, an toàn, và không tạo ra bong bóng. Điều này cần có sự phối hợp đồng bộ giữa các cơ quan quản lý như NHNN, Bộ Tài chính… Phó Thống đốc cũng lưu ý các TCTD không nên dựa vào tín dụng truyền thống quá nhiều mà không có sự đổi mới, phải đẩy mạnh cung ứng những sản phẩm tín dụng hiện đại, tăng dịch vụ phi tín dụng.

Theo TS.Nguyễn Trí Hiếu, việc kiểm soát tốc độ tăng trưởng tín dụng phù hợp với năng lực quản lý rủi ro, khả năng huy động vốn, cân đối nguồn vốn… là cần thiết để quản trị rủi ro. Cũng theo giới chuyên gia, năng lực tài chính, quản trị của ngân hàng càng được củng cố cũng sẽ tạo điều kiện giúp nhà băng thêm cơ sở hỗ trợ cho khách hàng doanh nghiệp, người dân chịu ảnh hưởng bởi dịch.

Bài viết Nâng cao quản trị rủi ro tín dụng, đảm bảo an toàn hệ thống đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Chi nhánh TP HCM vừa có văn bản yêu cầu các tổ chức tín dụng trên địa bàn rà soát, tăng cường kiểm tra, kiểm soát nội bộ đối với hoạt động đại lý bảo hiểm tại đơn vị; xử lý nghiêm trường hợp ép khách hàng mua bảo hiểm các loại không thực sự cần thiết khi cấp tín dụng; bảo đảm phê duyệt hồ sơ, giải ngân đúng quy định.

Không mua bảo hiểm thì không giải ngân!

Phản ánh đến Báo Người Lao Động, nhiều khách hàng từng vay vốn tại các NH thương mại cho biết rất khó xử khi được cán bộ tín dụng “mời” mua bảo hiểm vì không có nhu cầu.

Anh Trần Phong (ngụ huyện Bình Chánh, TP HCM) cho biết cách đây không lâu, vợ chồng anh cần vay mua nhà khoảng 400 triệu đồng tại một NH thương mại. Trong quá trình làm hồ sơ, cán bộ tín dụng đề nghị vợ chồng anh mua thêm gói bảo hiểm nhân thọ. “Vợ tôi giải thích cả nhà đã có bảo hiểm nhân thọ nhưng vẫn bị ép mua thêm gói mới, nếu không thì hồ sơ không trôi chảy. Vợ tôi phải chọn gói bảo hiểm “bèo” nhất cho xong thủ tục” – anh kể.

Một số trường hợp phản ánh vay tín chấp ở NH thương mại 100 triệu đồng thì phải mua 2 gói bảo hiểm hết 9%, hoặc mua gói bảo hiểm nhân thọ 18 triệu đồng trong một năm để vay 800 triệu đồng từ NH thương mại. Nếu không mua thì nhân viên NH nói “đang xem hồ sơ, đang duyệt”… hoặc thủ tục vay vốn đã xong, chỉ đợi ký hợp đồng bảo hiểm mới giải ngân.

Không chỉ khách hàng cá nhân, nhiều doanh nghiệp (DN) có nhu cầu vay vốn ở NH thương mại cũng cho biết phải mua bảo hiểm nhân thọ mới được chấm điểm tín dụng cao, nhanh được xét duyệt hồ sơ. Theo lãnh đạo một DN trong lĩnh vực y tế, tủ đựng hồ sơ vay vốn ở nhà ông chứa cả xấp hợp đồng bảo hiểm nhân thọ vì mỗi lần nộp hồ sơ vay vốn là có thêm 1 hợp đồng bảo hiểm. “NH nói chủ trương là khuyến khích nhưng nếu không mua bảo hiểm thì hồ sơ dễ bị gạt qua một bên. Do DN đã có mối quan hệ ở một NH, ngại chuyển sang nơi khác nên miễn cưỡng mua” – vị lãnh đạo DN này kể.

Nhiều nhân viên tín dụng tại một số NH thừa nhận cũng đau đầu vì chỉ tiêu bán bảo hiểm. Theo quy định, quyền quyết định thuộc về khách hàng nhưng nếu không đủ chỉ tiêu thì nhân viên có thể bị hạ lương, không được tiền thưởng cuối năm…

Nên “thuận mua vừa bán”

Bảo hiểm nhân thọ là một trong những sản phẩm bán chéo của NH với các công ty bảo hiểm. Lãnh đạo một số NH thương mại khẳng định NH chỉ khuyến khích, không có quy định ép khách hàng vay vốn phải mua bảo hiểm mới được giải ngân. Dù vậy, thực tế một vài NH cổ phần đưa chỉ tiêu bán bảo hiểm đến từng chi nhánh, phòng giao dịch và nhân viên, nếu không hoàn thành sẽ ảnh hưởng đến xếp hạng thi đua cuối năm, lương thưởng…

Chuyên gia tài chính – TS Huỳnh Trung Minh phân tích nhu cầu vay vốn của khách hàng vẫn cao trong khi hạn mức tăng trưởng tín dụng có hạn. Do đó, một số NH đã đưa thêm tiêu chí khách có mua bảo hiểm vào chấm điểm tín dụng. Việc nhiều NH ký hợp đồng phân phối bảo hiểm trị giá cả ngàn tỉ đồng với các công ty bảo hiểm cũng góp phần tạo sức ép lên chỉ tiêu cho chi nhánh, phòng giao dịch, nhân viên… Khách hàng mua bảo hiểm sẽ giúp giảm rủi ro nợ xấu cho NH trong trường hợp người vay gặp sự cố bất khả kháng, không trả được nợ. Nếu đã có nhiều hợp đồng bảo hiểm, khi vay vốn vẫn được mời mua thêm, khách hàng không hiểu về hợp đồng bảo hiểm đã mua… có thể xem như bị ép.

TS Huỳnh Trung Minh cho rằng nhân viên NH thương mại cần tư vấn đầy đủ để khách thấy được lợi ích của bảo hiểm, thay vì chỉ chăm chăm tập trung vào việc phải bán sản phẩm khiến khách vay cảm thấy không hài lòng. Ở một số NH, khách hàng có tham gia bảo hiểm sẽ được giảm lãi suất, ưu đãi phí dịch vụ…

“Cơ chế thị trường là thuận mua vừa bán. Nếu mua bảo hiểm mà được lãi suất ưu đãi, giảm phí, khách hàng và gia đình được bảo vệ… thì cũng nên cân nhắc. NHNN cũng cần có biện pháp nhắc nhở những tổ chức tín dụng nếu thường xuyên để xảy ra tình trạng nhân viên không tư vấn đầy đủ cho khách hàng trước khi ký hợp đồng bảo hiểm và khách hàng phản ánh” – TS Huỳnh Trung Minh đề xuất.

Dưới góc nhìn khác, TS Nguyễn Quốc Anh, Khoa Ngân hàng – Trường ĐH Kinh tế TP HCM, cho rằng cơ quan quản lý cần chấn chỉnh tình trạng cán bộ, nhân viên NH ép khách hàng mua các loại bảo hiểm. Bởi lẽ, tình trạng này đang làm méo mó phân khúc bán bảo hiểm qua NH, gây mất thiện cảm với khách hàng. Theo TS Nguyễn Quốc Anh, nếu mua bảo hiểm được tăng điểm xếp hạng tín dụng trong xét duyệt cho vay thì có thể góp phần tạo mầm mống dẫn đến chất lượng tín dụng chưa tốt, chẳng hạn hồ sơ của khách hàng về tín dụng không đạt nhưng nhờ mua thêm bảo hiểm nên được vay vốn.

“Bảo hiểm nhân thọ là sản phẩm tốt nhưng nếu ép khách mua để đủ chỉ tiêu sẽ khiến phân khúc này méo mó. Khách hàng ở vào thế khó. Việc chấn chỉnh là cần thiết, bộ phận quản lý của các NH cần xây dựng định hướng, phát triển cho hệ thống mình có cái nhìn đúng về bán chéo sản phẩm bảo hiểm” – TS Nguyễn Quốc Anh nhấn mạnh.

Nhiều lần bị nhắc nhở

Tại văn bản mới nhất, NHNN Chi nhánh TP HCM yêu cầu các tổ chức tín dụng trên địa bàn thực hiện nghiêm chỉ đạo của NHNN về hoạt động kinh doanh, đại lý bảo hiểm.

Liên quan tình trạng một số NH có biểu hiện ép khách mua bảo hiểm khi vay vốn, Bộ Tài chính từng cho biết đã có công văn yêu cầu DN bảo hiểm rà soát, tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động đại lý bảo hiểm của các NH; phối hợp với NH kịp thời phát hiện và xử lý trường hợp ép buộc khách hàng mua bảo hiểm nếu có.

Trao đổi với phóng viên Báo Người Lao Động bên lề một hội thảo, lãnh đạo Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam khẳng định ngành bảo hiểm không có chủ trương phải ép khách vay vốn ở NH mua bảo hiểm nhân thọ. Có điều, trong hợp đồng bán sản phẩm chéo giữa công ty bảo hiểm và NH có những ràng buộc về chỉ tiêu. Đây là “con dao hai lưỡi” có thể ảnh hưởng uy tín của cả NH và công ty bảo hiểm.

Bài viết Ngân hàng không được ép khách mua bảo hiểm! đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Tại Báo cáo tình hình Kinh tế – Xã hội quý 2 và 6 tháng đầu năm 2021, Tổng cục Thống kê cho biết, tính đến thời điểm 21/6/2021, tín dụng toàn nền kinh tế tăng 5,47% so với cuối năm 2020 (cùng kỳ năm 2020 tăng 2,45%).

Cập nhật trước đó ít ngày, ông Đào Minh Tú – Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN), dự kiến đến cuối tháng 6 tăng trưởng tín dụng có thể đạt khoảng 5,5 – 6%.

Trước đó, từ đầu năm, NHNN đề ra 3 kịch bản tăng trưởng tín dụng cho năm 2021. Kịch bản 1, nếu việc tiêm vaccine đại trà và dịch Covid-19 được kiểm soát, tín dụng sẽ tăng 12% đến 13%, có thể đạt 14%.

Kịch bản 2, dịch kéo dài đến tháng 6, các biện pháp giãn cách xã hội vẫn được thực hiện, thời gian tiêm vaccine kéo dài, tín dụng có thể tăng từ 10% đến 12%. Kịch bản 3, dịch kéo dài đến hết năm, tăng trưởng tín dụng khoảng 7% đến 8%.

Với diễn biến nền kinh tế như hiện tại, NHNN đang hướng tới kịch bản tăng trưởng tín dụng ở mức khoảng 12%, nhưng sẽ điều chỉnh linh hoạt. Với mức tín dụng gần 5,5% ở thời điểm giữa tháng 6, theo NHNN, mục tiêu tăng trưởng tín dụng 12% vào cuối năm nay sẽ đạt được, thậm chí nếu thuận lợi có thể mở rộng tín dụng cao hơn con số này.

BẮT ĐẦU KHÓ XOAY XỞ?

Từ đầu năm, NHNN đã giao xong chỉ tiêu tín dụng lần một đến các TCTD trong hệ thống. Nhóm “Big4” gồm Agribank, BIDV, VietinBank được cấp “room” năm nay 6,5-7,5%, riêng Vietcombank được giao 10,5%. Hạn mức của một số NHTMCP như VIB, ACB, Sacombank được giao là 8,5-9,5%; MB, VPBank, Techcombank là 10,5-12%.

Một tổ chức nghiên cứu thị trường đánh giá, mặt bằng “room” tín dụng được NHNN cấp cho các TCTD thấp hơn tổng thể các năm trước. “Do NHNN cấp hạn mức tăng trưởng tín dụng hàng năm tùy thuộc vào tình hình hoạt động kinh doanh và tỷ lệ nợ xấu của các ngân hàng, những năm gần đây, NHNN thường cấp hạn mức này ban đầu ở mức thấp. Sau đó, thường là trong nửa cuối năm, NHNN sẽ mở rộng hạn mức tín dụng cho từng ngân hàng khi có nhu cầu”, tổ chức này cho biết.

Năm nay, nhờ sự phục hồi kinh tế và thị trường bất động sản thuận lợi, tín dụng khởi sắc ngay từ những quý đầu năm. Vì vậy, số ngân hàng sắp hết “room” tín dụng xuất hiện nhiều hơn và sớm hơn những năm trước. Ngay từ tháng 4/2021, nhiều ngân hàng buộc phải hạn chế giải ngân vì đã tiệm cận hạn mức tăng trưởng tín dụng được giao như MSB, MB, Sacombank… Hiện đã có khoảng 10 NHTM đã gửi đề nghị xin NHNN sớm nới “room”.

Cũng vì nhiều NHTM đã sớm dùng hết “room” tăng trưởng tín dụng giao bước đầu, hoạt động hiện nay lại trở nên gò bó và thụ động khi tiếp tục chờ đợi cơ chế xét duyệt mới của NHNN. Vừa qua, một số nhà đầu tư chứng khoán cũng có đồn đoán một số trường hợp thậm chí phải cắt tăng trưởng tín dụng do sớm vượt chỉ tiêu được giao, phải hối thúc khách hàng nộp các khoản thấu chi…

Tại mùa ĐHĐCĐ thường niên vừa qua, hầu hết các NHTM cũng đều nhấn mạnh đến sự lệ thuộc vào chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng NHNN giao để tính toán kế hoạch kinh doanh, khi trả lời chất vấn cổ đông.

Về cơ chế cấp hạn mức tín dụng hàng năm của NHNN cho các NHTM, thời gian qua các chuyên gia cũng đưa ra những ý kiến trái chiều. Ý kiến phản đối cho rằng, đây là một công cụ mang tính hành chính. NHNN không cần dùng trần tín dụng mà có thể dùng công cụ khác để kiểm soát lạm phát và lưu lượng tiền tệ như chỉ số LTD (dư nợ tín dụng/vốn huy động), chỉ số thanh khoản, tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn, hệ số an toàn vốn. Mỗi ngân hàng tự điều chỉnh tăng trưởng tín dụng theo khả năng kinh doanh của mình.

Không chỉ các chuyên gia trong nước, Moody’s từng nhận định hiệu quả chính sách tiền tệ của Việt Nam còn thấp so với các nước trong khu vực do NHNN kiểm soát thông qua đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng cho từng ngân hàng và đặt trần lãi suất cho vay và tiền gửi.

Tương tự, IMF cũng cho rằng Việt Nam nên dỡ bỏ dần trần tăng trưởng tín dụng; đồng thời, nới lỏng quy định về trần lãi suất huy động và cho vay nhằm cải thiện tính hiệu quả chính sách tiền tệ theo cơ chế thị trường.

Tuy nhiên, NHNN vẫn cho rằng, ở thời điểm hiện tại, yêu cầu quan trọng của Chính phủ đang là ổn định vĩ mô, trước hết phải ổn định thị trường tài chính tiền tệ. Hạn mức tín dụng đang là một trong những công cụ hiệu quả để NHNN bình ổn thị trường tiền tệ.

“Nếu không quản lý tốt việc tăng trưởng một cách hài hòa, hợp lý, các ngân hàng tăng trưởng tín dụng ồ ạt, không kiểm soát được thì nợ xấu có nguy cơ tăng mạnh”, Phó Thống đốc Đào Minh Tú phân tích tại buổi họp báo thông tin kết quả hoạt động ngân hàng 6 tháng đầu năm mới đây.

Dù vậy, đại diện NHNN cũng cho biết, trong tương lai, NHNN có thể xem xét bỏ cơ chế trần tín dụng như hiện nay với điều kiện vốn trung, dài hạn chủ yếu huy động qua thị trường tài chính, chứng khoán, thị trường vốn chứ không phải qua thị trường tiền tệ; các ngân hàng không phải huy động vốn ngắn hạn cho vay trung, dài hạn như hiện nay.

Bài viết Gò bó với trần tăng trưởng tín dụng đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.