Kỳ tích hồi sinh bản năng tự nhiên

Khi được Trung tâm Cứu hộ động vật hoang dã Hòn Me (Kiên Giang) chuyển giao đến Vinpearl Safari Phú Quốc, 26 cá thể gấu ngựa mang đầy vết tích của quãng thời gian dài sống trong chuồng trại chật hẹp, không được đảm bảo điều kiện sống cơ bản. Đàn gấu vốn cao lớn, uy nghi giờ gầy gò, sức khỏe suy giảm, thậm chí có nhiều chú gấu “hóa điên”, bị rối loạn hành vi nghiêm trọng…

Chứng kiến những chú gấu thường xuyên hoảng loạn, bám vào vách chuồng trại, liên tục cọ đầu vô thức vào song sắt đến tứa máu, đội ngũ chuyên gia vườn thú đã nhanh chóng vạch ra ưu tiên hàng đầu là phải cải thiện thể trạng và tinh thần cho đàn. Mỗi cá thể cần tìm lại sự cân bằng, hồi phục bản năng gốc của loài. Môi trường sống được xem là yếu tố quan trọng hàng đầu. Chính vì vậy, Vinpearl Safari đã dành riêng cho loài gấu một “lãnh địa” lý tưởng với các loại cây rừng, cây bụi lớn phù hợp với tập tính sống ưa leo trèo, chạy nhảy, sống bầy đàn. Đặc biệt, hồ chứa và thác nước cũng được xây dựng thêm để gấu có không gian tắm mát, ngâm mình… thỏa thích.

Trong suốt hơn 2 tháng đàn gấu vừa được đưa về, nhân viên chăm sóc túc trực 24/24 để theo dõi từng diễn biến, trạng thái hoạt động của mỗi cá thể. Giữ khoảng cách đủ xa để gấu thoải mái trong “ngôi nhà mới”, đồng thời vẫn hoàn toàn có thể tiếp cận hỗ trợ kịp thời nếu có bất cứ thành viên trong đàn có hành vi gây hại cho bản thân hoặc bị kích động dẫn đến tấn công nhau… Kiên nhẫn từng chút một, những “vú nuôi” mới dần dần mang lại cảm giác về một tổ ấm an toàn cho cả đàn thú.

Sự chăm sóc “đặc biệt” còn đến từ chế độ ăn uống giàu dinh dưỡng được các chuyên gia cải thiện liên tục để phù hợp với tình trạng sức khỏe và khẩu vị từng cá thể. Nguồn thức ăn được cung cấp trực tiếp từ trang trại nông sản rộng đến 5ha của riêng Vinpearl Safari và các loại thực phẩm nhập khẩu theo tiêu chuẩn của các công viên chăm sóc động vật hàng đầu trên thế giới.

Để “hồi sinh” tập tính hoang dã, đàn gấu ngựa được yêu thương, săn sóc bài bản nhưng không nuông chiều, “cơm bưng nước rót”. Chuyên gia vườn thú kiên nhẫn và khéo léo huấn luyện gấu thông qua từng việc nhỏ như cách cho ăn, tái tạo tập tính sống… Dừa trái được cung cấp cho gấu đều đặn mỗi ngày nhưng không được chặt sẵn mà chỉ khơi một mảnh nhỏ. Gấu sẽ tự xé vỏ, đục vỡ để lấy nước. Mật ong cũng được nhân viên vườn thú treo trên các cành cây cao để gấu giữ bản năng leo trèo, tìm thức ăn nhằm “đánh thức” những bản năng tự nhiên.

Sau 3 năm, những chú gấu ngựa ốm yếu ngày nào nay đã mập mạp, da, lông bóng mượt. Các hành vi lặp lại vô thức đã dần biến mất, thói quen sống tự nhiên được tái lập… Mỗi thành viên được đặt tên theo dấu hiệu nhận diện, hoặc tập tính riêng biệt như: Trọc, Gấu điên… Các nhân viên chăm sóc thậm chí đã quen thuộc từng tính cách, tâm lý của mỗi cá thể, biết được trạng thái vui buồn, ghi nhớ cả những “tật” cũ và theo dõi chặt chẽ trong quá trình chăm sóc hàng ngày…

Ngôi nhà bảo tồn bán hoang dã đặc biệt nhất Việt Nam

Bên cạnh cuộc giải cứu thành công những cá thể gấu ngựa quý hiếm, Vinpearl Safari còn là địa chỉ tin cậy tiếp nhận, cứu hộ thành công nhiều trường hợp khác như bồ nông chân hồng, chim nước hói đầu ở River Safari Nam Hội An hay các loài gấu chó, vượn má vàng, vượn Pile, voọc bạc, chim hồng hoàng… ở Vinpearl Safari Phú Quốc.

Ông Lưu Chí Hiếu – Giám đốc Vinpearl Safari Phú Quốc cho biết: “Cứu hộ và phục hồi đặc tính hoang dã cho động vật là việc không đơn giản. Chúng tôi có những chuyên gia dày dạn kinh nghiệm tham gia quá trình này. Là vườn thú đầu tiên tại Việt Nam nhận chứng chỉ Welfare Certification về đảm bảo điều kiện phúc trạng động vật của Hiệp hội Vườn thú Đông Nam Á – SEAZA và là thành viên Hiệp hội Vườn thú Thế giới – WAZA, Vinpearl Safari không ngừng nỗ lực để mang đến điều kiện sống tốt nhất cho hàng nghìn cá thể; nuôi dưỡng, chăm sóc và bảo tồn cuộc sống của các loài động vật hoang dã trong môi trường gần với tự nhiên nhất”.

Các loài động vật tại Vinpearl Safari luôn biết cách tận hưởng cuộc sống hạnh phúc rất riêng. Bên cạnh hàng trăm cá thể được cứu hộ thành công, những “thế hệ F1” liên tục được “khai sinh” ngay tại đây là minh chứng sống động nhất cho năng lực bảo tồn và chăm sóc của “ngôi nhà bán hoang dã” quy mô hàng đầu khu vực. Cô bé tê giác trắng Winnie hiếu động mỗi sáng đều “tập thể dục” bằng vài vòng chạy hùng hục quanh sân chơi. Đàn vượn cáo đuôi khoang nhí “nổi danh” khắp vùng vì tật ham chơi quên lối về khiến nhân viên vườn thú phải thân chinh đi kiếm đưa về nhà mỗi chiều… 

Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2020, đã có 216 cá thể thuộc hơn 30 loài với các nhóm đặc biệt quý hiếm, nguy cấp như: hươu vàng, linh dương sừng thẳng Ả-rập, linh dương sừng mác, tê giác trắng, hổ Bengal… được sinh ra ở Vinpearl Safari Phú Quốc. Tại River Safari (VinWonders Nam Hội An), lần đầu tiên tại Việt Nam có đàn thiên nga trắng cổ đen ấp nở thành công; hàng loạt “F1” quý hiếm như 4 sư tử trắng châu Phi, 2 cá thể hươu sao và 3 cá thể hổ trắng… đã chào đời.

Nhìn vào các con số thống kê về động vật mới sinh, những bầy đàn liên tục nhân rộng… có thể thấy Vinpearl Safari đã đạt được những thành công mang tầm vóc khu vực trong công tác chăm sóc, bảo tồn và cứu hộ động vật hoang dã. Và điều quan trọng hơn tất cả là mỗi giống loài được sống với đúng bản năng và tập tính tự nhiên, sinh sôi không ngừng… để tạo nên những “kỳ tích” đặc biệt của Việt Nam và thế giới.

Bài viết Vinpearl Safari hồi sinh thần kỳ cho gấu ngựa đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Kỷ lục 4 tê giác nhí chào đời trong 16 tháng

Những ngày đầu tháng 4/2019, cả vườn thú Vinpearl Safari Phú Quốc đều xôn xao chờ đón sự kiện Việt Nam có ca sinh tê giác thứ 2 sau gần 10 năm mong đợi. Cậu bé Hakuna Matata chào đời khỏe mạnh, mang lại niềm hạnh phúc vỡ òa. Chỉ 17 ngày sau đó, niềm vui tiếp tục nhân đôi khi đàn tê giác đón cô bé Cà phê vô cùng dễ thương.

Chỉ sau chưa đầy một năm, cuối tháng 3 vừa qua, Winnie chào đời. Là cá thể tê giác thứ 3 gia nhập đàn, cô bé này sớm biết tạo dấu ấn huyên náo khắp vườn thú. Chỉ mới 5 tháng tuổi, Winnie “nổi tiếng” lắm trò, tính nết lém lỉnh, hiếu động và háu ăn, “quậy” mẹ không ngớt. Cô bé đạt mốc sinh trưởng vô cùng ấn tượng, nặng gấp 4 lần lúc chào đời với trọng lượng gần 200kg.

Chưa dừng lại ở đó, Vinpearl Safari vừa xác lập kỷ lục “vô tiền khoáng hậu” khi tiếp tục làm giấy “khai sinh” cho tê giác thứ 4 trong vòng hơn một năm qua. “Chàng trai tháng 8” được đặt tên Ura ra đời trong một ca sinh nở vô cùng “căng não”. Tê giác mẹ sinh Ura sau khi mang thai tròn 16 tháng, sớm hơn một chút so với tuổi thai trung bình nên trong những giờ đầu tiên chào đời cậu bé gặp khó khăn khi tiếp cận dòng sữa mẹ. Tổ chăm sóc luôn theo dõi sát sao tình hình nên Ura đã nhanh chóng được nhân viên hỗ trợ tận tình. Không phụ công yêu thương, chăm sóc của đội ngũ chuyên viên, y tá và bác sỹ thú y, tê giác con nay đã nặng gấp đôi so với trọng lượng lúc mới chào đời.

Xuyên suốt thai kỳ kéo dài 16 – 18 tháng của mỗi tê giác mẹ, đội ngũ chuyên gia Vinpearl Safari luôn tôn trọng tập tính sinh hoạt tự nhiên của loài. Đồng thời, để đón mỗi thành viên nhí chào đời thành công, vườn thú phải cẩn thận chuẩn bị mọi phương án ứng phó cho các tình huống “nhạy cảm” bởi tê giác là loài có tập tính sinh sản trong môi trường thuần tự nhiên. Việc nhân giống liên tục trong đàn có thể được xem là kỳ tích hy hữu bởi hơn một thập kỷ trước đó, Việt Nam chỉ có đúng 1 ca sinh nở thành công của loài này.

Đề án “đàn tê giác hạnh phúc” ở Vinpearl Safari

Vừa đón sinh nhật một tuổi trước đây không lâu, Matata và Cà phê nay đã trông rất ra dáng “thiếu niên” với trọng lượng lên đến gần 1 tấn và vô cùng háu ăn với khoảng hơn 50kg thức ăn mỗi ngày. Hai cá thể này đã hoàn toàn thích nghi, hòa nhập khi ghép chung với đàn tê giác lớn. Riêng hai cặp mẹ con Winnie và Ura vẫn đang được chăm sóc đặc biệt trong khu vực riêng, tập làm quen để chuẩn bị cho kế hoạch ghép cặp sắp tới. Hiện nay, đàn tê giác 28 thành viên của Vinpearl Safari đang có quy mô lớn nhất Việt Nam.

Khó có thể tưởng tượng rằng ngay tại Vinpearl Safari, sẽ sớm có những tê giác con thức giấc theo cách của Winnie vẫn đang làm. Cô bé luôn “khởi động” ngày mới bằng vài “vòng marathon” quanh khuôn viên sinh hoạt, tìm mọi cách gây huyên náo để đánh thức cả đàn, nghịch ngợm tắm bùn, ăn cỏ… trong ngôi nhà thực thụ. “Nhà” của Winnie và các anh chị được tái hiện như một phiên bản thảo nguyên Savan thu nhỏ rộng 18 ha với các cây rừng xen kẽ và đa phần là đồng cỏ, vô cùng tương đồng với môi trường sống hoang dã tự nhiên của loài tê giác. Nằm trong khuôn khổ đề án bảo tồn tê giác quy mô bậc nhất Việt Nam, Vinpearl Safari đã xác định mục tiêu hàng đầu là tạo nên môi trường sống “hạnh phúc” để đàn tê giác trắng nhanh chóng thích nghi, phát triển, duy trì tập tính sinh học của loài.

Nỗ lực không ngừng nâng cao phúc trạng động vật, Vinpearl Safari chăm chút từng “miếng ăn giấc ngủ”, liên tục nghiên cứu thay đổi khẩu phần, dinh dưỡng phù hợp với từng cá thể. Bên cạnh nhà chứa chế biến thức ăn chuyên dụng, khu trồng trọt nông sản trên diện tích 5 ha được dành riêng để gia tăng sản xuất, phục vụ nhu cầu dinh dưỡng của các loài động vật trong khu bảo tồn và đặc biệt là nhu cầu rau cỏ xanh tươi của tê giác. Những chuyên gia chăm sóc động vật kỳ cựu không chỉ có chuyên môn cao, mà còn là những anh chị nuôi đầy tình cảm, có thể thuộc nằm lòng nết ăn, nết ngủ lẫn tâm tính của từng thành viên trong đàn.

Ông Lưu Chí Hiếu – Giám đốc Vinpearl Safari Phú Quốc cho biết: “Với tâm huyết và sự đầu tư bài bản, chuyên nghiệp, chúng tôi tự hào sẽ tiếp tục góp phần đưa Vinpearl Safari nói riêng và Việt Nam nói chung từng bước vươn đến mục tiêu trở thành một “điểm sáng” xứng đáng để học tập của khu vực và toàn cầu trong công tác bảo tồn động vật hoang dã, đặc biệt là loài tê giác. Tầm nhìn trong tương lai là nơi đây sẽ trở thành công viên chăm sóc và bảo tồn hàng đầu ở châu Á.”

Với những thành tựu “biết nói”, Việt Nam đang dần tạo nên những ấn tượng tốt đẹp trong cộng đồng chăm sóc và bảo tồn động vật. Trong đó, đề án bảo tồn tê giác của Vinpearl Safari là một trong những nỗ lực thiết thực và minh chứng được hiệu quả bất ngờ cho cả khu vực và toàn cầu với “đàn tê giác hạnh phúc lớn nhất Việt Nam”.

Bài viết Gặp gỡ những tê giác con “quốc tịch Việt” ở Vinpearl Safari đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.

Tê giác vừa chào đời tại Vinpearl Safari Phú Quốc là một “bé trai” kháu khỉnh, nặng khoảng 50kg, thuộc loài tê giác trắng Châu Phi (White Rhinoceros). Là con trai của tê giác mẹ đầu đàn, với “hành trình nhập đàn” khá đặc biệt, “cậu bé” được đặt tên là Ura. Có nguồn gốc từ tiếng Nga, Ura là tiếng hô xung phong của người thủ lĩnh nhằm liên kết sức mạnh và sự đồng lòng cùng tiến lên giành chiến thắng. Vinpearl Safari lựa chọn tên gọi này với mong muốn cổ vũ mạnh mẽ cho tinh thần quyết tâm đẩy lùi dịch bệnh của cả nước.

Phút giây chào đời trong đêm của Ura thật sự là khoảnh khắc khó quên với tất cả nhân viên vườn thú. Không chỉ vì tê giác mẹ chuyển dạ giữa thời kỳ chống dịch giai đoạn 2, do thai kỳ chỉ kéo dài 16 tháng, Ura được sinh ra với thể trạng không được cứng cáp như 3 anh chị trước đó.

Giây phút đầu đời của Ura

Thông thường, trong vòng 2 tiếng sau khi chào đời, tê giác con sẽ có thể tự đi lại và bú mẹ. Tuy nhiên, Ura loay hoay trong nhiều giờ liền nhưng vẫn không thể tự đứng vững. Sự lo lắng tăng dần. 2 tiếng, 4 tiếng, gần 6 tiếng… trôi qua, Ura vẫn không thể bú được dòng sữa mẹ đầu đời và khả năng sinh tồn đang đếm ngược. Nếu tình trạng kéo dài, “cậu bé” sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và tính mạng.

Trong khi đó, đúng như tập tính sinh sản thông thường, mẹ của Ura đã “kích hoạt” bản năng bảo vệ con, rất dễ bị căng thẳng và phản ứng hung dữ với mọi tác động lạ từ bên ngoài. Là tê giác cái đầu đàn với tính cách “thủ lĩnh”, người mẹ này khá khó chịu khiến việc đến gần là thử thách đầy nguy hiểm. Nếu bất cẩn khiến tê giác mẹ nổi giận, cả cá thể con và những người xung quanh sẽ bị tấn công bởi “người canh gác” nặng hơn 2.000kg.

Sau khi cân nhắc kỹ càng, Vinpearl Safari đã có quyết định vô cùng táo bạo là tiếp cận cự ly gần để hỗ trợ Ura bú mẹ lần đầu tiên. Hai nhân viên chăm sóc thân thiết nhất với mẹ Ura nhận nhiệm vụ thận trọng tiếp cận khu trại nuôi. Phương án được thống nhất bài bản: một người sẽ “giao tiếp” với tê giác mẹ để có thể đến gần, xoa dịu cơn đau hậu sản và sự lo lắng; một người nhận nhiệm vụ nặng nề hơn đó là đưa Ura đến gần với bầu sữa mẹ. Dùng tất cả các giác quan để tạo sự yên tâm cho cả hai mẹ con; mỗi bước chân đều phải rất nhẹ nhàng và gần như nín thở, bởi bất cứ sự cố bất thường nào đều có thể kích động tê giác mẹ. Sau hơn 30 phút căng thẳng, nhờ tình yêu thương và sự gắn kết với tê giác mẹ hàng ngày, tổ chăm sóc đã đưa hai mẹ con đến gần nhau. Ura bú mẹ thành công vào thời khắc đầu tiên của ngày mới.

Sau khi vượt qua thử thách sinh tồn khắc nghiệt đầu đời, Ura vẫn cần tập đứng, đi và bú mẹ thành thục. Suốt thời gian này, nhân viên chăm sóc túc trực 24/24. Sau 2 ngày, cả vườn thú vỡ òa niềm vui khi Ura cuối cùng đã có thể tung tăng chạy nhảy, hòa nhập với đàn. Sự xuất hiện của “cậu bé” đặc biệt này tiếp tục gia tăng kỷ lục bảo tồn của Vinpearl Safari Phú Quốc. Chỉ trong vòng 16 tháng, nơi này đón 4 tê giác liên tiếp chào đời. Đây là kỳ tích hy hữu bởi suốt hơn 1 thập kỷ trước đó, Việt Nam chỉ có đúng 1 ca sinh nở thành công của loài động vật được ghi nhận đã tuyệt chủng ngoài tự nhiên.

Trước đó, vào tháng 3/2020, “đại gia đình” tê giác trắng đã chào đón cô bé Winnie cá tính lém lỉnh, hiếu động, thường xuyên “bắt nạt” anh chị. Và không thể không nhắc đến Hakuna Matata và Cà phê, 2 cá thể tê giác ra đời cách nhau 17 ngày vào năm 2019 đang lớn nhanh như thổi, cực kỳ háu ăn và sắp đạt ngưỡng trọng lượng 1 tấn. Hiện Vinpearl Safari sở hữu đàn tê giác lớn nhất Việt Nam với 28 thành viên.

Tê giác trắng là một trong 5 loài tê giác hiếm hoi còn tồn tại trên thế giới với môi trường sống ngoài tự nhiên ngày càng bị thu hẹp. Trước thực trạng đó, Vinpearl Safari đầu tư thực hiện Chương trình bảo tồn chuyển chỗ cho tê giác trắng và được các chuyên gia, cơ quan khoa học đánh giá cao, tạo nên môi trường sống tự nhiên, phù hợp cho loài thích nghi và phát triển. Sự ra đời liên tiếp của tê giác trắng tại đây là minh chứng rõ ràng nhất cho hiệu quả của chương trình, trở thành “hiện tượng” đối với một công viên bảo tồn và chăm sóc động vật hoang dã.

Trong 6 tháng đầu năm 2020, đã có 216 cá thể thuộc hơn 30 loài với các nhóm đặc biệt quí hiếm, nguy cấp như: hươu vàng, linh dương sừng thẳng Ả-rập, linh dương sừng mác, tê giác trắng, hổ Bengal… được khai sinh tại Vinpearl Safari Phú Quốc. Riêng ở VinWonders Nam Hội An, River Safari là đơn vị đầu tiên tại Việt Nam ấp nở thành công thiên nga trắng cổ đen với môi trường điều kiện sông nước đặc trưng và chế độ chăm sóc kỳ công; cùng hàng loạt “F1” quý hiếm như 4 sư tử trắng châu Phi, 2 cá thể hươu sao và 3 cá thể hổ trắng…

Đến với hệ thống Vinpearl Safari, du khách không chỉ được khám phá cuộc sống thiên nhiên hoang dã đầy kỳ thú mà còn được chứng kiến trọn vẹn quá trình sinh trưởng của các loài thú được sinh ra ngay tại nơi đây. Hiện nay, đơn vị này đang chăm sóc hơn 5.000 cá thể động vật thuộc hơn 250 loài, trong đó có 40 loài thuộc nhóm nguy cấp, quý hiếm cùng 1.200 loài thực vật…

Là vườn thú đầu tiên tại Việt Nam nhận chứng chỉ Welfare Certification về đảm bảo điều kiện phúc trạng động vật của Hiệp hội vườn thú Đông Nam Á – SEAZA và gia nhập Hiệp hội vườn thú Thế giới – WAZA chỉ sau hơn 4 năm thành lập, Vinpearl Safari ngày càng khẳng định được vai trò quan trọng về cứu hộ, bảo tồn và chăm sóc, nâng cao phúc trạng động vật hoang dã ở cấp độ toàn cầu.

Bài viết Kỷ lục 4 tê giác con chào đời trong vòng 16 tháng tại Vinpearl Safari đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Sài Gòn Voice.